Türk bankacılık sektörünün 2004 yılında, ekonomik ve siyasi ortamda sağlanan istikrarın etkisiyle, başarılı bir performans gösterdiği bildirildi.
Bu arada Türk bankacılık sektöründe faaliyet gösteren bankaların toplam aktif büyüklüğü, 2004 yılında bir önceki yıla göre, yüzde 23 artarak 306.4 milyar YTL'ye ulaştı.
Bankaların toplam aktifleri, dolar bazında ise Türk Lirasının dolar karşısında değer kazanmasının etkisiyle, yüzde 28 artarak 2004 yılı sonunda 228.3 milyar dolara çıktı.
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
(BDDK) tarafından hazırlanan ''2004 Yıllık Raporu'' yayımladı.
Rapora göre, Türkiye'de 2004 yılında sektörde banka sayısı, iki yabancı banka arasında gerçekleşen birleşme (Credit Lyonnais'ın, Credit Agricole Indosuez Türk Bank'a devri), kalkınma ve yatırım bankası statüsündeki Deutsche Bank'ın mevduat toplama iznini alarak yabancı banka statüsüne geçmesi ve amukbank'ın Halkbank ile birleştirilmesi sonucu 48'e geriledi. Söz konusu 48 bankanın, 35'i mevduat bankası, 13'ü ise kalkınma ve yatırım bankası konumunda bulunuyor.
Türkiye'de faaliyet gösteren bankaların toplam şube sayısı ise 128 adet artarak 6,215'e yükseldi. Söz konusu artış, özel bankaların şube sayısındaki artıştan (127 adet) kaynaklandı. Halkbank ile Pamukbank birleşmesinin etkisiyle, TMSF bankaları grubunda şube sayısı azalırken, kamu bankaları grubundaki şube sayısı arttı.Personel sayısındaki artış da benzer bir seyir izlerken, bankacılık sektöründeki toplam personel sayısı 3 bin 909 kişi artarak 127 bin 939'a ulaştı. AKTİF BÜYÜKLÜK AÇISINDAN
Sektördeki yoğunlaşma oranları değerlendirildiğinde, aktif büyüklüğü açısından en büyük 5 bankanın payı, 2003 yılına göre değişmeyerek yüzde 59.5 olarak gerçekleşti. En büyük 10 bankanın payı ise aynı dönemde yüzde 82.3'ten yüzde 84'e yükseldi. Aynı dönemde en büyük 5 özel bankanın aktif büyüklüğü açısından payı yüzde 44,6'dan yüzde 44'e geriledi.
KREDİ TALEBİNDE CİDDİ ARTIŞ YAŞANDI
Enflasyon ve faiz oranlarındaki hızlı düşüş ve dolar karşısında değerlenen Türk Lirasının tetiklediği iç talep artışı ve yüksek büyümeye paralel, kredi talebinde ciddi bir artış yaşandı.
2004 yılı sonunda bankacılık sektörünün toplam kredileri 2003'ün sonuna göre yüzde 50 artarken, 2004 yılında Türk bankacılık sektörü genel olarak başarılı bir performans gösterdi ve 99.3 milyar YTL'ye ulaştı.
En fazla kredi kullandıran ilk 5 bankanın payı, 2003 yılında yüzde 46.7 iken yüzde 54.1'e yükseldi. Toplam kredilerin sektörün toplam aktifleri içindeki payının, söz konusu dönemde yüzde 26,5'ten yüzde 32,4'e çıkması, bankaların 2004 yılında aracılık işlevini daha etkili yerine getirdiği şeklinde değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi
TOPLAM MEVDUAT
Bankacılık sektörünün toplam mevduatı 2004 sonunda, 2003 sonuna göre yüzde 23 artarak 191.1 milyar YTL'ye ulaştı. Toplam mevduatın toplam pasifler içerisindeki payı değişme göstermezken, 2004 yılı sonunda yüzde 62,3 olarak gerçekleşti.
Bu gelişmeler ışığında, mevduatın krediye dönüşme oranı (kredi/mevduat oranı) söz konusu dönemde yüzde 42.6'dan yüzde 52'ye yükseldi.
BANKACILIK SEKTÖRÜ PERFORMANS ENDEKSİ
BBDK tarafından hazırlanan bankacılık sektörü Performans Endeksi'ne (PE) göre, bankacılık sektörü yılın ikinci yarısında görece daha iyi bir performans gösterdi.
Mayıs ayından itibaren yükselişe geçen endeks, yılın kalan tüm aylarında 2003 yılı sonu değerinin üzerinde seyretti.
PE, bileşenleri itibarıyla değerlendirildiğinde, yılın ikinci yarısında bankacılık sektörünün likit kalma tercihinin özel bankalar kaynaklı arttığı görüldü.
Bankacılık sektörünün özkaynak yeterliliğine ilişkin performansı değerlendirildiğinde, kamu bankalarının özkaynaklarındaki azalmadan kaynaklanan bir düşüş dikkati çekti. Ancak özel bankaların özkaynak yeterliliğine ilişkin performanslarının yılın ikinci yarısında yukarı doğru bir seyir izlediği görüldü.
Bankacılık sektörünün kur riskinin yönetiminde özellikle yılın ikinci yarısında başarılı bir performans izlediği gözlendi. Bu durumda, yılın ikinci yarısında Türk Lirasının dolar karşısında hızlı değer kazanmasının etkili olduğu düşünüldü. Yılın ilk yarısında dalgalı bir seyir izleyen bankaların karlılık performanslarının, geçen yıl gerçekleşen seviyenin üzerinde kaldığı görüldü.
Kamu bankalarının karlılık performansı yıl boyunca özel bankaların performansının üzerinde seyretti. 2004 ayrıca, bankaların aktif kalitelerinde belirgin bir iyileşmenin yaşandığı bir yıl oldu.
d Geçen yıl bankaların duran varlıkların azaltmaları ve kredi kullandırımında daha seçici davranmalarının yanı sıra ekonomideki canlanmaya bağlı müşterilerin geri ödeme kabiliyetlerinin artması, sektörün aktif kalitesindeki iyileşmede belirleyici oldu.