kapat
   
SABAH Gazetesi
 
  » Yazarlar
    Günün İçinden
    Ekonomi
    Gündem
    Siyaset
    Dünya
    Spor
    Hava Durumu
    Ana Sayfa
    Günaydın
    Televizyon
    Astroloji
    Magazin
    Sağlık
Günaydın
ATV
emedya.sabah.com.tr
Google
Google Arama
 
Abdurrahman Yildirim @ SABAH
 
İhracatın rakamı rekorda yapısal sorunları dorukta
İhracatın durumu

İhracatın rakamı rekorda yapısal sorunları dorukta

2003 ihracatı, sektördekilerin bütün yakınmalarına karşılık rekor kırdı ve beklenmeyen bir düzeye çıktı. Resmi hedef 39 milyar dolardı, sonra 45 milyara çıkarıldı, gerçekleşme 47.891 milyon dolara vardı. 35.7 milyar dolarlık 2002 yılı ihracatına oranla artış yüzde 33 veya 12 milyar dolar. Bir yılda üçte birlik ihracat sıçraması ciddi bir gelişme. Bunda son bir yılda doların euroya karşı yüzde 20 değer kaybetmesinin önemli bir payı var. İhracattaki artışın yaklaşık yarısı bu parite değişiminden ileri geliyor. Yani euro ile yapılan ihracatın dolar ifadesinden kaynaklanan bir artış. Ama ihracat artışının yaklaşık yarısı da normal bir artış olarak kabul edilmeli.

Dünya nereye gidiyor?
- Bir dolar ve 0.77 eurodan oluşan döviz sepetinin nominal yüzde 7.3, toptan fiyatlardan arındırılmış olarak yüzde 18.6'lık bir kayba uğradığı yılda ihracattaki bu sıçrama önemli. Yıllık 47.891 milyon dolarlık dış ticaret, ihracat atılımına başladığımız 1980 öncesinin 2.261 milyon dolarlık ihracatına göre 20 katlık artışı ifade ediyor. 1979'un ihracatı aynı yılın 76.605 milyon dolarlık GSMH'nın yüzde 2.9'uydu. 2003'te 237.239 milyon dolar çıkması beklenen GSMH'ya göre ihracatın oranı yüzde 20. Tarım ürünlerinin genel ihracat içindeki payı da yüzde 64.6'dan yüzde 12'ye gerilerken, sanayinin payı yüzde 25.8'den yüzde 85'e yükseldi. Olması gereken oldu. Ama dünyanın nereye doğru gittiği, Türkiye'nin rekabet gücünü koruyup koruyamayacağı, ihracattaki artışının sürüp sürmeyeceği çok daha önemli. 2001 sonrasında iç pazarın daralması ve kurların itmesiyle sıçrayan ihracatın gelecek yıllarda bu ivmesini sürdürmesi önemli.

4 ana eğilim
- Yukarıdaki grafikler Türkiye ihracatının yapısını dünya ile karşılaştırma olanağı veriyor. Dış Ticaret Müsteşarlığı tarafından hazırlanan İhracat Stratejik Planı'na göre, ihracatta dört ana eğilim dikkati çekiyor.

* Türkiye'nin öncü olduğu tekstil, konfeksiyon ve demir çelik gibi sektörlerin dünya ihracatından aldıkları pay giderek azalıyor. Türkiye'nin üstün olduğu sektörler kaybeden sektörler.

* Dünya ihracatında payını en hızlı artıran ofis ve büro malzemeleri sektöründe Türkiye pay alamıyor ve gelişmelerin dışında kalmış.

* Otomotivde Türkiye'nin son yıllardaki ihracat artışı dünya ihracatının gelişimi ile paralel gidiyor.

* Türkiye'nin ihracatı tek pazara, AB'ye çok bağımlı. Asya, Amerika, Afrika, Ortadoğu ihmal edilmiş.

Rekabet gücü
- Uzun vadede ihracatta belli bir başarı yakalanmış. Son üç yılda da sıçrama var, ancak yapısal sorunlar da giderek büyüyor. Tek bir kıtaya, tek bir sektöre bağlı Türkiye ihracatının yapısı artık dünya trendine uymuyor. Yakın vadede sorun ortaya çıkmayabilir ama ihracatçının kur yakınması Türkiye'nin rekabet gücünü kaybetme tehlikesini örtmesin. Devam edeceğim.

Sonuç-
"Geçmişin anılarıyla değil, geleceğin sorumluluğuyla akıllanırız" Bernard Shaw

YAZARIN ÖNCEKİ YAZILARI
 Çıkış tamam mı, devam mı?   / 08-01-2004
 İhracatın geleceğini kurtarmak için topyekün hamle gerekli   / 07-01-2004
 İhracatın rakamı rekorda yapısal sorunları dorukta   / 06-01-2004
 Önce tek haneli enflasyon sonra Kıbrıs ve AB rüyası   / 05-01-2004
 Ekonomiye yeni yılda yön verecek 10 gelişme   / 02-01-2004
 Dolarcıların büyük kaybı   / 31-12-2003
 İki kritik karar ve şansla Türkiye dünyada en hızlı büyüyen ekonomi   / 29-12-2003
 Bir de sorunları çözülseydi borsa uçup giderdi   / 26-12-2003
 Gerçek borsa patlaması yatırımcı güveniyle olur   / 23-12-2003
 Kıbrıs ve AB kırılma noktası ya sıçrama ya dibe çakılma   / 22-12-2003
YAVUZ SEMERCİ
Ilıcak yazmış...
Üzüldüm. "Vicdan ayarı bozuk" dediğim...
İLKER SARIER
Halka hizmet olayı nasıl "iyi" yazılır?
Gazete...
ŞELALE KADAK
William Ford'la röportaj ve Ford Kocaeli...
ABDURRAHMAN YILDIRIM
İkinci büyük sektörün atağı
İhracat rakamları, üretim...
Oysa tüm dünya onu tanıyacaktı
Oldum olası böyleydi o. Hem çocuk hem hırsız... Hem masum, hem...
İnsan evinde kendine sövdürmez
Ararat'ı Türkiye'ye getiren Belge Film'in sahibi Sabahattin Çetin,...
'Canım istedi, boyattım'
'Canım istedi, boyattım'
Bir yemek çıkışı basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Tarkan...
İlk arabası 74 bin Euro
İlk arabası 74 bin Euro
Ender Mermerci'nin küçük kızı Derin, ehliyet alabilmek için üç...
IMKB
E: 19,926 D:% 2.69
DOLAR
S: 1,355,000 D:% -1.10
EURO
S: 1,736,000 D:% -0.34
 
    Ana Sayfa | Günün İçinden | Yazarlar | Ekonomi | Gündem | Siyaset | Dünya | Televizyon
Spor | Hava Durumu | Günaydın | Bizimcity | Astroloji | Magazin | Sağlık |
   
    Copyright © 2003, 2004 - Tüm hakları saklıdır.
MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.