kapat
   
SABAH Gazetesi
 
  » Yazarlar
    Günün İçinden
    Ekonomi
    Gündem
    Siyaset
    Dünya
    Spor
    Hava Durumu
    Ana Sayfa
    Günaydın
    Televizyon
    Astroloji
    Magazin
    Sağlık
Günaydın
ATV
emedya.sabah.com.tr
Google
Google Arama
 
Abdurrahman Yildirim @ SABAH
 

İhracatın geleceğini kurtarmak için topyekün hamle gerekli

Türkiye'nin 2001 krizi sonrasında yaptığı ihracat atılımının en temel nedeni şimdiye kadar hep ücretlerin esnekliği, yani iş gücü maliyetinin reel olarak düşmesi gösterildi. Krizde çalışanların ücretleri reel olarak azaldı. İşletmeler yoğun işçi çıkartmaya yöneldi. Bu sayının 1.5 milyona kadar çıktığı hesaplandı. Genel işsizlik oranı yüzde 13.1'e kadar çıktı. 2002'de de reel ücretler düşmeye devam etti. Yapılan erken seçimde ücretleri artıracak bir gelişme olmadı. Her şey 3.5 ayda oldu bitti. Çalışanların ücretlerindeki bu gerileme, elbette şirketlerin verimliliklerini artırdı, rekabet güçlerini yükseltti. Ancak 2002 seçimleri, daha önce de belirttiğimiz gibi, iki aşamalı bir seçimdi. Genel seçimleri kazanan ve hükümet olacak partinin, iktidarını sürdürebilmesi için, yerel seçimleri de alması gerekirdi. Bu nedenle 2004 yerel seçimlerinin genel seçime yakın bir önemi olduğu belliydi.

Düşük ücret avantajı-
2003 yılı tamamen AKP hükümetinin kontrolünde geçti. Ekonomideki sonuçlar beklenenden de iyi. Bu sonuçla hükümet ve ekonomi yönetimi ilk yıldan inandırıcılığını korudu. Kredibilitesini yüksek tuttu. Bunda hükümetin ekonomi programını sürdürmesinin ve bütçe disiplinine önem vermesinin payı yanında dış konjonktürün de etkisi var. Doların değer kaybı ve dış dünyada faizlerin son 30-40 yılın en düşük düzeyine inmesi, Türkiye'ye, ihracatını artırma ve sermaye çekme imkanı verdi. Döviz bolluğu altında kurlar düştü, bununla enflasyon ve faizler düştü. Büyüme dolar bazında yüzde 31.5 gibi çok yüksek bir oranı yakaladı. Böylece ekonominin yapısı sağlamlaşırken, seçime de hazırlanılmış oldu.

Yerine ne konulacak?-
Ekonomik yapının kırılganlığının azalmasının ardından yeni yıldan itibaren seçim ekonomisinin ilk örnekleri ortaya çıktı. Asgari ücret ilk altı ay için yüzde 34 artırıldı. Asgari ücret bütün ücret ve maaşların temeli. Zincirleme etkiyle özel sektördeki maaş ve ücretleri tetikliyor. Sanayi kesiminden gelen sesler de bu yönde. Ücretlerin artırılması gereği vardı. Ama birden ve bu oranda mı? Elbette değil. Bu artıştan sonra sanayi ve ihracatçı kesim elindeki en ciddi rekabet gücünü yitirebilir. Sorunumuz ücret artışı değil, rekabet gücümüzün kaybedilmesi. Belki de düşük ücretler üzerine kurulu bir rekabet gücü uzun vadede sürdürülemez ve doğru da değil. Ama bu, Türkiye'nin dünya piyasalarında nasıl rekabet edeceği gerçeğini değiştirmiyor. Düşük ücret avantajının yerine ne konulacak?


Gelecek tehlikede-

Üstelik giderek bütünleşik pazarlar var karşımızda. AB ve Rusya pazarları büyüyor ve Türkiye bu iki pazardaki varlığı ile ayakta. ABD, Kanada ve Meksika ile Nafta'yı kurdu. Çin büyüyor ve Türkiye bu iki büyük blokta yok gibi. İhracat tek ayaklı, tekstil ve kısmen otomotiv ağırlıklı gidiyor. Dünya pazarları ile uyum içinde değil. Sanayi sektörü, dünyanın istediği miktarda, istediği kalitede, istediği fiyatta, gereken servis ve yedek parça hizmetini vererek, pazarlanabilir, sosyal ve çevre sorunlarına duyarlı üretim yapan ve bunu istikrarlı şekilde sürdürebilir bir yapıda mı? Hayır. Kısmı başarılarımız var. Ancak ekonomi politikalarının amacı zaten Türkiye'nin topyekün rekabet gücünü artırmak üzerine kurulmamış. Sorunumuz da bu zaten. İhracatta bugünü kurtardık. Ama geleceğimiz tehlikede.

Kilitlenme noktası-

Türkiye rekabet gücünü kaybediyor ve bu kayıp önümüzdeki yıllarda hızlanacak. O zaman da ihracatı kurtarmak için ya devalüasyon gelip kapıya dayanacak ve bu bütün ülkeyi yoksullaştıracak, ya yeniden ücretler düşürülecek. Veya ihracat sektörüne ülkenin kıt kaynakları üzerinden yeni gelir transferleri yapılacak. Artık geçmiş ekonomi politikaları ve sanayi yapısı üzerinden ihracattaki artışı gelecek yıllarda devam ettirmemiz zor görünüyor. Kilitlenme noktası burada. Politikaların topyekün Türkiye'nin rekabet gücünü korumaya ve artırmaya yönlendirilmesi gerekiyor.

Sonuç-

"Kolay bir çıkış yolu, genellikle tekrar içeri girmeye yol açar" Senge

YAZARIN ÖNCEKİ YAZILARI
 Çıkış tamam mı, devam mı?   / 08-01-2004
 İhracatın geleceğini kurtarmak için topyekün hamle gerekli   / 07-01-2004
 İhracatın rakamı rekorda yapısal sorunları dorukta   / 06-01-2004
 Önce tek haneli enflasyon sonra Kıbrıs ve AB rüyası   / 05-01-2004
 Ekonomiye yeni yılda yön verecek 10 gelişme   / 02-01-2004
 Dolarcıların büyük kaybı   / 31-12-2003
 İki kritik karar ve şansla Türkiye dünyada en hızlı büyüyen ekonomi   / 29-12-2003
 Bir de sorunları çözülseydi borsa uçup giderdi   / 26-12-2003
 Gerçek borsa patlaması yatırımcı güveniyle olur   / 23-12-2003
 Kıbrıs ve AB kırılma noktası ya sıçrama ya dibe çakılma   / 22-12-2003
YAVUZ SEMERCİ
Ilıcak yazmış...
Üzüldüm. "Vicdan ayarı bozuk" dediğim...
İLKER SARIER
Halka hizmet olayı nasıl "iyi" yazılır?
Gazete...
ŞELALE KADAK
William Ford'la röportaj ve Ford Kocaeli...
ABDURRAHMAN YILDIRIM
İkinci büyük sektörün atağı
İhracat rakamları, üretim...
Oysa tüm dünya onu tanıyacaktı
Oldum olası böyleydi o. Hem çocuk hem hırsız... Hem masum, hem...
İnsan evinde kendine sövdürmez
Ararat'ı Türkiye'ye getiren Belge Film'in sahibi Sabahattin Çetin,...
'Canım istedi, boyattım'
'Canım istedi, boyattım'
Bir yemek çıkışı basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Tarkan...
İlk arabası 74 bin Euro
İlk arabası 74 bin Euro
Ender Mermerci'nin küçük kızı Derin, ehliyet alabilmek için üç...
IMKB
E: 19,926 D:% 2.69
DOLAR
S: 1,355,000 D:% -1.10
EURO
S: 1,736,000 D:% -0.34
 
    Ana Sayfa | Günün İçinden | Yazarlar | Ekonomi | Gündem | Siyaset | Dünya | Televizyon
Spor | Hava Durumu | Günaydın | Bizimcity | Astroloji | Magazin | Sağlık |
   
    Copyright © 2003, 2004 - Tüm hakları saklıdır.
MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.