|
O cezaevine dokunmayın...
 Doğu'ya özgü bir "ironi" bu herhalde. Mekanların içinde yaşananlarla, mekanların adları arasında derin çelişkiler olması...
İsmi sade yaşamla özdeşleşmiş, bütün felsefesini hayatın sade bir şekilde yaşanması üzerine kurmuş düşünürlerin adı, son derece lüks lokantalara verilir mesela.
Ya da Ankara'nın en gösterişli caddesinin adının, dünyanın ekonomik krizle en çok anılan ülkelerinden Arjantin olması gibi.
Veya bir şehirde üst sınıfa ait yaşama tarzını temsil eden bir semt veya sokak adının, bir başka şehirde açlık sınırında yaşayan hayat tarzlarına ev sahipliği yapması gibi.
Irak'taki Ebu Garip Cezaevi de, "büyük güçler"in "gariplerin evi"nde düştüğü kabul edilemez durumun adı oldu işte.
Müthiş savaş teknolojisi, insanlığın yüzlerce yıllık kazanımı olan kavramlar ve dünyaya vaat edilen büyük düzen, geldi ve "gariplerin evi"nde bütün iddialarını yitirdi.
***
Başkan Bush, Ebu Garip Cezaevi'nin yıkılacağını söylemiş...
Bu derece kötü anıların, insanlık için utanç verici tabloların ortaya çıktığı bir yeri yeryüzünden silmek, insanlığın hafızasından kazımaya çalışmak, yeterince kötülükle dolu olan bir dünyada akılcı bir yaklaşım gibi gözünüyor ilk anda.
Öyle ya, iyilik ve kötülük hakkındaki bunca bilgiye rağmen, iyiliğin sesi kısık, kötülük ise bulaşıcı hala bu dünyada...
Fakat bence Ebu Garip yıkılmamalı, böyle kalmalı, sonsuza kadar, yaşatılabildiği kadar yaşatılmalı... Ve insanlık buraya baktığında her zaman, bilginin, teknolojinin, refahın ve ihtişamın insanlık değerlerini ayakta tutmaya yetmediğini hatırlamalı.
Dünyada üretilen bunca teknoloji, bunca dünya düzeni teorisi, bu kadar ekonomik değer, bunca üstünlük yaratmaya yarayan mekanizma varken, insanoğlu, kendinden olana, hem de en savunmasız anında bunca kötülüğü yapabileceğini, üstelik bu kötülük unutulmasın ve geleceğe kalsın diye bunun fotoğrafını çekebileceğini gösterdi ya, öyleyse, insana insanın bu vahşeti sürekli hatırlatılmalı, insanlık bilinci bu vahşeti sonsuza dek bir "yara" gibi taşımaya mahkum edilmeli ki, insanın güç ya da teknolojik ihtişamla değil, ancak bazı değerler yoluyla "insan" sıfatını taşımaya layık olabileceği unutulmasın.
***
Bugünden sonra "insan bilinci"ne yapılabilecek en büyük iyilik, Özgürlük Heykeli ile Ebu Garip'in fotoğraflarını yan yana basmak ve insan bilincine, "özgür olmanın değeri varsa Ebu Garip olmamalı" ve "Ebu Garip varsa kimse için yeryüzünde özgürlük yoktur", ilkesini bir değer olarak yerleştirmektir.
Demokrasinin, hukuk devletinin ve insan haklarının soyut şeyler olmadıkları, herhangi bir kültürün ya da coğrafyanın özel mülkiyeti olmadıkları hatırlanmalıdır. Bunlar, insanın insanca yaşama seviyesini artırdığı için değerli ve anlamlıdır.
Ama bu değerler adına yapılan uygulamaların bir yerinden bile olsa, sadece birileri tarafından gerçekleştirilmiş bile olsa, Ebu Garip gibi bir şey ortaya çıkıyorsa, bu artık şu ya da bu devletin sorumluluğu olmaktan çok öte bir şeydir; insanlığın insan olma sıfatını taşıma zemini ve yeteneği ile ilgili derin bir problemdir.
O yüzden Ebu Garip yıkılmasın, sonsuza kadar kalsın orada... İnsanlığın en güçlü anında iflas edebildiğinin bir işareti olarak dursun. Bilince, erdeme, hukuka, teknolojiye, nükleer silahlara ve uydulara "yön" versin...
|
