|
 |
|
GÜNTAY ŞİMŞEK
Havaalanlarında terminal savaşları
Türkiye'de hava meydanlarıyla ilgili tablo şu Atatürk ve Antalya havalimanlarının dış hatlar terminallerini özel sektör, diğerlerini ise Ulaştırma Bakanlığı Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) işletiyor.
Dün, yap-işlet-devret (YİD) modeliyle ihalesi yapılan Antalya Havalimanı II. Dış Hatlar Terminali için katılan 19 firmadan altısı teklif verdi. Bilkent Holding (Tepe-Akfen-Vie Konsorsiyumu, Atatürk Dış Hatlar Terminali'ni işletiyor), Çelebi, Nurol, İçtaş, Bayındır (Antalya birinci dış hatlar terminalini işletiyor) ve Limak.
Mevcut iki şirketin haricinde (Bayındır ve TAV) yeni bir şirketin kazanması halinde sektöre üçüncü bir müteşebbis daha girmiş olacak. 11 Kasım'da yapılacak Dalaman Havalimanı Dış Hatlar Terminali ihalesiyle çeşitlilik devam edecek.
Bu iki ihaleyle sektöre girecek müteşebbis sayısının artmasına paralel olarak özel sektör tarafından işletilecek terminal sayısı da 4'e çıkmış olacak. Ancak iki terminal ihalesi için hazırlık yapan bazı girişimciler, ihale şartlarının mevcut iki terminal işletmecisine uygun olarak dizayn edildiğini -ki bazıları bu gerekçeyle teklif vermedi- ileri sürüyorlar. Genel kanaat Antalya'yı Bayındır'ın, Dalaman'ı ise Bilkent'in alacağı (TAV) yönünde.
İddiaların sağlam zemine oturması pek fazla zaman almayacak. Dün teklif verenlerin zarfları hemen açılmaya başlandı. İhale Değerlendirme Komisyonu, önce teknik ve mali yeterliliğe bakacak. Sonra verilen işi kimin kaç paraya yapacağını tespit için zarflara bakacak. En son olarak da işletim süresine en kayda değer kriter olacak. İddiacıların iddiaları da bu aşamalarda sahne alacak.
Bunlar işin habere bakan tarafı.
Fakat bir de dikkat çekilmesi gereken noktalar var. Havacılık sektörünün gelişmesi için kısa süreli verilen terminal ihaleleri çok makul bir yaklaşım değil. YİD modeliyle ve kısa süreliğine terminalin işletmeciliğini alan şirketler, doğal olarak işletme süresi boyunca kendilerine hizmet verecek kalitede malzeme kullanıyor, işçilik seviyesini de yüksek tutmuyorlar. Uzun vadeli olarak da, yolcu sayısını artıracak projeler yapmıyor, terminalin ve bulunduğu şehrin tanıtımına katkı da bulunmuyorlar.
Ulaştırma Bakanlığı'nın bu konuyu masaya yatırıp, sadece terminalleri değil DHMİ'nin elinde bulunan meydanları tamamen özel sektöre devretmesi gerekir. Münih'te Lufthansa önderliğinde yapılan üçüncü jenerasyon terminal işletmecilik mantığı açısından bu işin meraklılarına fikir verebilir.
Şimdi gelelim bizdeki terminal ihale mantığına.
TAV Başbakanlık teftişinde
TAV işletmeciliğe başladıktan sonra, DHMİ Genel Müdürü Mahmut Tekin imzasıyla terminalin yüzde 30 büyütülmesi için ikinci bir inşaat işine başladı. Terminalin yolcu kapasitesini artırmak üzere verilen bu yeni iş, ihaleye çıkılan toplam işin yüzde 10'nuna tekabül etmesine rağmen, verilen işletme süresinin 13 ay 15 gün olarak belirlenmesi ve yüzde 10 yerine yüzde 30 oranında tutulması Başbakanlık Teftiş Kurulu'nda soruşturma açılmasına sebep oldu. Ulaştırma Bakanlığı ve DHMİ'den de birer müfettişin görev aldığı soruşturmayı geçen hafta DHMİ Genel Müdür Tekin'e sordum. Yapılan inşaat işi ve verilen işletme süresi gibi hususlar imtiyaz sözleşmesi kapsamında inceleniyor, Teftiş Kurulu çalışmalarına devam ediyormuş.
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
