|
 |
|
GAP'ı 'gaptırdık'
32 milyar dolarla Türkiye'nin en büyük projesi GAP'a yatırım yapan yabancı şirketlerin sayısı 90'a ulaştı. 27 ülkenin yatırımı arasında Iraklılar ticarette ön plana çıkıyor
Türkiye'nin en büyük projesi olan ve bir dönem siyasilerin kaptırmamak için yarıştığı GAP hızla yabancıların eline geçiyor. 32 milyar dolarlık bir proje olan GAP'a yabancılar bugüne kadar toplam 27.9 trilyon liralık yatırım yaptı.
GAP'a yönelik iş yapan şirketler incelendiğinde ortaya sürpriz bir gelişme de çıkıyor. Amerika ile İngiltere Irak'taki işler için kapışır, Türkiye'deki şirketler de 'Burada nasıl yer buluruz'un yollarını ararken GAP'ın en büyük müşterisi olarak Iraklılar ön plana çıkıyor. GAP'ta bugüne kadar yatırım yapan 90 yabancı içinde en büyük grubu 19 adet ile Iraklılar oluşturdu. Bunu 18 yatırımla Suriyeliler, 12 yatırımla Almanlar izledi. Yani bölgeye yapılan 27.9 trilyon liralık yatırımın 15.4 trilyon lirası da yabancılara ait.
NE İÇİN GELDİLER?
Yabancılar bölgeye yatırım yaparken Türk ortak almayı da ihmal etmemiş. Projelerden 32'si yüzde yüz sya da yüzde 90'ın üzerinde yabancı sermaye ile kurulmuş şirketlerin yatırımları. Başbakanlık GAP İdaresi Başkanlığı verilerine göre, Iraklılar daha çok ticaret için Güneydoğu'yu tercih etmiş. Urfa, Mardin, Gaziantep'te kurulan şirketler, nakliye, tarım ürünleri, ticaret ve taahhüt ağırlıklı. Gaziantep ise yatırımcıların favorisi 90 yatırımın 31'i Gaziantep'e yapılmış. Şanlıurfa, Şırnak, Adıyaman, Mardin ve Siirt'i tercih edenlerin sayısı az. GAP çerçevesinde değerlendirilmese yatırım çeken bir diğer il ise Hatay oldu. Bu da Hatay'ın, GAP'ın denize açılan penceresi konumunda olmasından kaynaklandı.
27 ÃœLKENÄ°N YATIRIMI VAR
Bölgede Panama'dan Norveç'e, Pakistan'dan İspanya'ya ve Liechtenstein'a kadar tam 27 ülkeden şirket var. Panama ve Liechtenstein'dan iki şirket, ortaklık kurarak Gaziantep'te taşıt araçları yan sanayii yatırımı yapmış. İspanyol bir şirket ise Gaziantep'te gıda yatırımı yapmayı uygun görmüş. Norveçliler plastik boru, İsrailliler tarıma yönelmiş.
Aslında bu yatırımlar içinde birini ayrı tutmak gerekiyor. Bu da Gaziantep sınırları içindeki antik kent Zeugma'yı sular altında bırakacak Birecik Barajı projesi. 1995'te projeye başlarken yatırım tutarı o dönemin parasıyla 13 trilyon lira olarak belirlenmiş. Projenin yüzde 50'sine Avusturyalı, Alman, Belçikalı ve Fransız şirketler ortak olmuş. Yani yaklaşık 6.5 trilyon liralık yabancı sermaye yatırımı planlanmış.
Leyla ÅžEN
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
