|
 |
|
ÖMER LÜTFİ METE
Varsayım çağı
Hayat bir yorum, hatta bazı hallerde sadece varsayım. Sıcacık kanıt, ABD isteğiyle Kuzey Irak'a Mehmetçik yollamakGül pazarlığa giderken ağlamaklı bir ifade, "Böyle dikkatli olmak lazım, ülkemiz zarar görüyor" diyor. Haklı ama biliyoruz ki bizatihi hükümet bu sahte haber batağını üretenlerden biri.
Konuyla ilgili haber kılıklı veriler öyle sırıtıyor ki, aptallar bile işin derin yönlendirme tarafını kaçırmıyor.
Kapalı kapılar ardında haplar üretiliyor, haberciyle pazarlanıyor.
İşin özü; ABD şahinliğince evlatlarımızın kanı üzerinden yürütülen pazarlık.
Cellat benden evlat alacak ama başka hikaye anlatıyor. Haber kılıklı üfürüklerle beni hazırlıyor, şartlandırıyor.
Yapabildiğim tek şey özgür yorum.
Hayat dediğimiz yorumlar yumağını genellikle duygu ipliğiyle örüyoruz. Bazen, genel anlamıyla bilgi de çıkış noktamız oluyor. Ancak bunların çoğu o an için ve sadece 'bize göre' bilgi. Gerçek bilgiyle oluşan fikir veya geliştirilen yorum istisna.
Kaldı ki, gerçek ve kesin bilgi, hayatın sadece hayvani ve maddi yanında. Ondan ötesi için geçerli sayabileceğimiz en sağlam verileri bile çürütmenin yolu var.
Haber Peygamberlik sanatı
On yıl kadar önce bebelerden devletin tepelerine kadar herkesin ağzında sakız olan "bilgi toplumu" şimdi çakıl taşı! O hayal, ortaçağdakinden uzak. İnsanoğlu bugünkü veri tufanı altında, hayat denen yorum yolculuğunu her zamankinden daha yıldırıcı bir çile olarak sürdürüyor. Milyonlarca kaynaktan akan sözde bilgi yığınından güvenilir olanı belirlemek için hız çağıyla bağdaşmayan bir zamanaşımı gerekiyor ama o bile yetmeyebiliyor.
Kural ise şöyle
"Güvenilmez biri size bir haber getirdiği zaman onu araştırın ki, bilgisizlik toplumu haline gelmeyin, yoksa yaptıklarınıza pişman olarak sabahlarsınız."
Habercilik mesleğinin temel yasası olan bu kural nereden geliyor?
Kur'an-ı Kerim'den!
Hucurat suresi, 6. ayet
Yaptığım çevirinin sadece tek kelimesi üzerinde "kişisel yorum" tartışması olabilir. Geri kalanı yalın bir çeviriO tek kelime; "güvensiz biri" diye çevirdiğim "fasık" kavramı.
Dini açıdan günahkar kişiye "fasık" denir. Kişi itikat açısından da, davranış açısından da "fasık" olabilir. Dünya düzleminde tanıklığı geçerli olmayan kişi de fasık! Beyanına güven olmaz.
Peki, dünyada gerçekten yüzde yüz güvenilir haberci kurum kaldı mı?
Avcının hedefinde konaklamak
Ayet bize ne olacağını haber veriyor
Güvenilmez kaynaklardan aldığınız haberlerle iş görürseniz "bilgisizlik toplumu" haline gelirsiniz.
Aynen öyle oldu; bütün insanlık cehalet çatısı altında tek kavme dönüştü. (Nabi Avcı'nın yıllar önce "Enformatik Cehalet" diye kitaplaştırdığı hastalık bu.)
Ayetin sonundaki "yaptıklarınıza pişman olarak sabahlarsınız" yargısı ise sürece açık... Bütünüyle pişman olarak uyanan bir toplum yok. Dünyada, güvenilmezlik katsayısı en düşük haber kurumu olan BBC'ye rağmen İngiltere'de bile genel uyku sürüyor.
İki yapay buluttan üstümüze boca edilen bilgiler altında birey birey uyanıyoruz.
Bulutların biri istihbarat, öteki reklamcılık.
Bu iki bulutun efendileri arasında düne kadar var olan mesafe veya sınır ortadan kalktı. Gizli servisler artık sadece reklam verenlerin avcı köpekliğini yapıyor.
Bu kesin bir varsayım çağıdır.
Varsayalım ki yaşıyoruz.
Ancak, yaşama sevinci için adam olana bu bile az değil.
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
