|
 |
|
ABDURRAHMAN YILDIRIM
Faiz için Merkez'in yakasını bırak programı ne yapacaksın, ona bak
Hükümet, niyet mektubunda taahhüt ettiği yapısal düzenlemeler dururken geçen hafta Ziraat Bankası'na 500 trilyon yük getirecek çiftçi borçlarının yeniden yapılandırılmasını öngören taslağı Meclis'e sundu.
Doğalgaz fiyatları yüzde 8 indirildi.
Çiftçiye mazot desteği de 670 trilyonluk kaynak gerektiriyor.
Altı aydan beri zam yapılmayan elektirik fiyatlarının durumu IMF'nin zoruyla masaya yatırıldı. Ancak yine fiyat ayarlaması yapılmadı.
Enflasyon hedefinin yüzde 20, yıllık deflatörün yüzde 24.4 olduğu bir yılda buğday taban fiyatı yüzde 40 artırıldı. Daha önce çay fiyatları yüzde 40 artırılmıştı.
* Raydan çıkma uyarısı- IMF heyeti de cuma akşamı Türkiye'den ayrılırken 5.Gözden Geçirmenin tamamlanmadığını belirterek şu uyarıyı yaptı "Uygun trendlerin devam etmesini sağlamak icin hükümetin ekonomik programını tavizsiz ugulaması gerekir. Türkiye'nin yüksek borç yükünü azaltmak için hükümetin makro ekonomi ve reform politikalarını israrla sürdürmesi gerekir...
Mali durum baskı altındadır ve yapısal reform çeşitli alanlarda gecikmelerle karşılaşmıştır...
Gözden geçirmenin tamamlanma noktasına getirilmesi için yetkililerin mali programı rayında tutacak adımlar atmaları ve önemli yapısal reformları hızlandırmaları gerekir."
IMF, "mali durumun baskı altında" vurgusu ile son yapılan harcamaların ve genel gidişin mali disiplinin bozulacağına dikkat çekiyor. Dolayısıyla bunun önleminin alınmasını istiyor.
* Nelerden oluyoruz?- Gözden Geçirme'yle sadece 500 milyon dolarlık IMF kredi dilimini değil, buna bağlı olumlu sinyal etkisini, uluslararası kredi derecelendirme kuruluşlarının not artışını ve 8.5 milyar dolarlık ABD kredisini de geciktirmiş oluyoruz.
Bir de, hükümetin çok istediği, kamuoyu önünde Merkez Bankası'na baskı yaptığı, faiz düşüşünü erteliyoruz.
Çünkü Merkez Bankası kamu açığının artıp artmadığıyla çok ilgili. Eğer kamu açıkları artıyorsa bunun enflasyonu yükselteceğinden hareket ediyor Merkez Bankası. Başkan Süreyya Serdengeçti önceki faiz düşüşünün ardından 27 Nisan'da yaptığı konuşmada şöyle demişti
"Faizler düşmüş haliyle bile yüksektir. Daha aşağıya gelmesi gerekir. Şimdiye kadar aşağıya gitmesini sağlayacak konu Merkez Bankası'nın enflasyon öngörüsünden başka bir şey değildir. En ufak bir şüphesi varsa durmak zorundadır. Şüphesi artarsa tam tersine yüksek olmasına rağmen bu faizleri artırmak zorundadır."
* Hükümet karar vermeli- Hükümet sadece Merkez Bankası'nın faiz düşüşü için değil, ekonomik birimlerin davranışı ve Hazine faizlerini düşürmek, vadeyi uzatmak için de program konusunda kararını vermeli. IMF, yapılacakları belirtip Türkiye'den giderken bir anlamda "İradenizi gösterin, yapısalları yapın" dedi. Hükümet seçimi mi düşünecek, yoksa programı mı? Bu konuda tercihini yapmazsa faizler yüksek kalmaya devam edecek. Çünkü Haziran ayına geldik, 2004 yılına 7 ay var. Hazine'nin piyasaya yaptığı borçlanmaların ortalama vadesi 8.5 ay. Yani borçlanmaların vadesi artık 2004 yılına sarkıyor. 2004 yılı satın alınıyor, fiyatlanıyor. Peki neye göre?
Program olacak mı, olmayacak mı?
Enflasyon ne olacak?
Hazine'nin borçlarını geri ödemesinde bir sorun çıkar mı?
Bir sürü belirsizlik var. Onun için de faizler bir türlü düşmüyor, yüksek bedeller ödeniyor.
Hükümet programa devam edecekse, bu konudaki siyasi kararlılığını ne kadar önce gösterirse ve 2004 yılında ne yapacağına karar verirse, faizler o ölçüde düşecek, vade uzayabilecek. Bunun örnekleri son 2.5 yıllık süreçte yukarıdaki grafikte yer alıyor.
Yoksa her gün Merkez Bankası'na yüklenmekle faizler düşmez.
* Sonuç- "Kararsızlık, en büyük hastalıktır" Goethe
Mesajlarınız için: ayildirim@sabah.com.tr
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
