Türkiye'nin en tanınmış gıda markalarından Kent, dünya devlerinden Cadbury Schweppes'in oldu.
Bu tür haberleri daha sıklıkla duymaya başlayacağız. Çünkü ekonomik kriz Türk şirketlerini alıcı avı haline getirdi.
Yabancı şirketlerin satın alma hedefleri arasında birinci sırayı ise gıda sektöründeki şirketler işgal ediyor.
Bunun birkaç nedeni var: Gıdada Türkiye doğal avantajlara sahip. Geniş zırai alanları, elverişli iklim koşulları ve doymamış gıda pazarı sektöre güçlü bir avantaj sağlıyor. Bunun yanında krize en dayanıklı sektörlerden biri gıda. Türkiye'nin çevre ülkelere ve eski Sovyetler Birliği ülkelerine ihracat için elverişli bir üs olması da ek bir avantaj.
Nitekim Cadbury Schweppes'in Kent Gıda'yı (Olips, Jelibon, Missbon, Bonibon) seçmesinde bu önemli bir etken oldu. Tahincioğlu ailesine ait 46 yıllık şirketin 66 ülkeye ihracatı var.
Cadbury Schweppes dünyanın üçüncü büyük alkolsüz içecek, dördüncü en büyük şekerleme şirketi. Cadbury Schweppes'in mali danışmanlığını daha önce Cargotech, ITO Kilit, ve Ege Profil'in satışında danışmanlık yapan İstanbul şirketi Dundas, Ünlü & Co. yaptı.
Cadbury Schweppes'in ilk adımını attığı pazarda uluslararası rakipleri Unilever ve Nestle, varlıklarını güçlendirmekle meşgul.
Sermaye kıtlığı, Türk şirketlerinin ülkenin doğal avantjlardan hakkıyla yararlanmasını engelliyor. Kriz ile birlikte azalan talep ve daha da kıtlaşan finansman olanakları şirketleri, bırakın doğal avantajlardan yararlanmak, ölüm kalım mücadelesi ile karşı karşıya getirdi.
Garanti Yatırım'ın direktörlerinden David Edgerly olayı mükemmel bir biçimde özetledi. "Türkiye Avrupa'nın Kaliforniya'sı olabilir. Toprakları verimli. Ama sektör sermaye açısından zayıf şirketlerin hakimiyeti altında. Paraları yok. Bundan dolayı da önlerinde bulunan benzersiz fırsatlardan yararlanamıyorlar."
Türkiye belki bir gün Avrupa'nın Kaliforniya'sı olacak. Ama Kaliforniyalılar'ın Kaliforniya'sı olacak çünkü para onlarda var. Bizdeki paranın kökü akılsız, açgözlü ve ahlâksız yöneticiler tarafından tüketilidi. Türkiye'de hortumlanacak bol para var. Yatırım için para bulmak ise zor.