Futbolda vergi şoku

Müfettişler Galatasaray ve Fenerbahçe'nin transfer ücretlerini çok düşük göstererek vergi kaçırdıklarını tespit etti. İki kulübe 10 milyon doların üzerinde ceza geliyor
Milyonlarca taraftar bugün oynanacak, Galatasaray-Fenerbahçe derbisine kilitlendi. Şampiyonluk yolunda iki takım için büyük önem taşıyan maçın başlama vuruşuna saatler kala, öğrendiğimiz bir bilgi, kulüp yöneticileri ile özellikle Beşiktaş ve Galatasaray hisse senedi alan yatırımcıları terletecek. İlgili vergi dairelerinin futbolcu transferlerinde vergi kaçırıldığına ilişkin bir yıldır sürdürdüğü incelemesi tamamlandı. Edinilen bilgiye göre, Galatasaray ve Fenerbahçe'nin transfer ücretlerinde inanılmaz düşük rakamlar göstererek, büyük çapta vergi kaybına yol açtığı ortaya çıktı. Beşiktaş'ta ise ortaya çıkan kaçağın, bugün sahada kozlarını paylaşacak iki güzide takımımıza göre çok düşük olduğu da belgelendi.

Konu hakkında görüşlerine başvurduğumuz İstanbul Deftardarlığı'nın üst yönetimi olayı yalanlamazken, kulüplerin hangi miktarda cezalı faiz ödeyeceği konusunda ise "ketum" davrandı. Ancak Maliye Bakanlığı'nda sadece Galatasaray ve Fenerbahçe'nin 20 trilyon liranın üzerinde bir vergi borcu ödemek zorunda kalacağı konuşuluyor. Kulüp yöneticilerinin de soruşturmanın kendileri aleyhine geliştiğini biliyor.

OLAY NASIL BAŞLADI?
İstanbul Defterdarlığı'nda gazeteleri tarayan bir ekip bulunuyor. Bu ekip, başta sanatçılar olmak üzere basında çıkan kayda değer bilgileri ihbar kabul ederek harekete geçiyor. Bu birimde görevli bir vergi müfettişi, 1999 yılı sonunda çok sevdiği bir Galatasaray'lı futbolcunun 2 milyon dolar transfer ücreti aldığını okuması, soruşturmanın başlangıç noktasını oluşturur.

Deftardarlık'ta kurulan bir ekip, büyük kulüplerin kullandığı bankalara birer yazı yazarak, tanınmış ve tanınmamış tüm futbolculara yapılan ödemelerin listesini istedi. Bankalardan gelen listeler, kulüplerin kendilerine bildirdiği transfer rakamlarıyla karşılaştırıldı. Ortaya inanılmaz farklar çıkması üzerine her kulüp için ayrı ayrı bir dosya hazırlanarak prosedür başlatıldı.

Konuya yakın bir kaynağın verdiği bilgi çok çarpıcı; Adama 2 milyon dolar vermişler. Bize 330 bin dolar karşılığı Türk Lirası bildirmişler. Ve 33 bin dolar tutan bir vergi ödemişler. Sadece bu futbolcu ile ilgili 300 milyon dolarlık bir vergi kaçağı söz konusu.

Aslında spor kulüpleri yıllardır aynı uygulamayı yapıyor. Ancak, Galatasaray kurduğu Sportif A.Ş ile Beşiktaş'da tüm futbol faaliyetlerini devrettiği Beşiktaş Yatırım A.Ş ile borsada halka açıldı. Yatırımcıların artık bu olaylardan haberdar edilmesi gerekiyor. Önümüzdeki günlerde kulüplere vergi ceza ihbarnameleri gönderilecek. Burada futbol takımının ödemesi gereken vergi ve vergi cezası ve yasal faizi bildirilecek. Kulüplerin önünde 30 gün içinde başvuracakları iki yol var. Birincisi uzlaşma isteyecekler. İkincisi ise doğrudan vergi mahkemelerine başvurarak karşı dava açacaklar.

VERGİ NE KADAR?
Ceza rakamları çok yüksek olduğu hallerde uzlaşma isteğine Maliye Bakanlığı bünyesinde oluşturulan Merkezi Ulaştırma Komisyonu bakıyor. Söz konusu komisyona da Maliye Bakanlığı Müsteşarı, Müşteşar Yardımcısı, Gelirler Genel Müdürü gibi üst düzey bürokratlar katılıyorlar. Hemen hatırlatalım bu komisyonun vergilerin ve cezaların tutarını dilediği oranda indirme yetkisi bulunuyor. Ancak bu süreç işlerken borsa yatırımcılarına yapılacak açıklama için SPK'nın devreye girmesi bekleniyor.

1998 ve 1999 yıllarında yapılan düzenlemeye göre, şu anda kulüplerin bir futbolcuya verdiği transfer ücretinden, aynı ücretlilere uygulandığı gibi gelir vergisi kesintisini yaparak, Maliye'ye ödemesi gerekiyor. 1999 yılından önce ise Gelir Vergisi Kanunu 20'nci maddesine göre transfer ücretlerinden sadece yüzde fon payı da dahil yüzde 16.5 stopaj kesintisi yapılıyordu.

Vergilerde uygunsuzluk tespit edilmesi durumunda, yürürlükte olan miktarda ağır kusur cezası kesiliyor. Bu ceza ödenmesi gereken verginin iki katı oluyor. Verginin ödenmesi gereken tarihten cezanın kesildiği tarihine kadar gecikme faizi uygulanıyor. Örneğin 150 milyar liralık ödenmeyen bir vergi için şu anda 700 milyar liraya varan bir ceza ödenmesi gündeme geliyor.

ARZDAN GELEN CEZAYA GİDECEK
Görünen o ki büyük kulüpler önümüzdeki günlerde ellerindeki paranın büyük bölümünü ceza olarak Vergi Daireleri'ne yatırmak zorunda kalacaklar. Çarşamba gününden itibaren Borsa'da sırası açılacak olan Galatasaray iki günlük hisse satışı ile 28.3 trilyon lira, Beşiktaş ise yaklaşık 15 trilyon lira gelir elde etti. Oldukça yüksek vergi borcu çıkması beklenen Galatasaray'ın arzdan gelen paranın önemli bir kısmını eğer uzlaşma sağlanmazsa ceza olarak ödeyeceği konuşuluyor.

Yavuz SEMERCİ