|
 |
|
OMER LUTFI METE
Derin yoksulluk (I)
Toplumun gundeminde her zaman agirlikli yeri olan "derin devlet" tartismasi, YOK sayesinde bir kere daha hararet kazaniyor. Ozellikle 28 Subat'in muhataplari arasinda bu kayginin daha derin olmasi dogal. Konuyla ilgili olarak yazili ve sozlu sorulara muhatap oldukca surekli tekrarladigim "Turkiye'de derin devlet yok, derin ceteler var" yollu cevapla kimseyi tatmin edemedigimi de gozluyorum.
Bu "sicak" sartlar altinda konuyu daha kokten sorgulamak farz oldu.
Once "derin devlet", "gizli servis", "komplo teorisi", "stratejik degerlendirme" gibi basliklarin kardesligini surekli akilda tutarak konuyu kendi gercekligi icinde cercevelemek sart
Uluslararasi teror ve uluslararasi uyusturucu ticareti de dahil, dunyanin butun buyuk pislikleri bu basliklar altindadir.
Tiksinsek de gercek degismeyecek, olabilecek en ileri hukuk devletlerinde ve en adil uluslararasi baris kumelenmelerinde dahi asla saydamlasmayacak cok genis bir alan bulunacaktir. Derin veya gizli devlet etkinligi "insanlik tarihinde yildizin parladigi anlar" icinde katlanilabilir olculere gerilese de cogunlukla fitne baskindir. Insanligin asil sinavi, urkutucu gizliligi ile adeta yeryuzunun "metafizik" gucu haline gelmis bu ser sistemleri iledir.
Aganin zincirlenisi
Boyle inandigim icin de hicbir "derin devlet" ornegini ahlaka uygun mekanizma olarak gormem
"En iyisi Haci Besir, o da degirmende yogurt ogutur."
Isin dogasi geregi, en azindan bir zaman sonra butun "derin devlet"ler carpiklasir, kirlenir, kendisine gerekce olusturan ulkulere ihanet eder ve denetimi imkansiz hale gelir. En gelismis hukuk devletlerinde bile bu gizli mekanizma, hesap verecegi sivil iradeyi asar. Ne kadar guclu bir iktidar olursaniz olun, karanlik bir is gordurdugunuz kisilere "suc ortakligi" ile esir dusersiniz. Bu, kahyasina gizli cinayet isleten ciftlik sahibinin bir sure sonra musterek suc yuzunden kendi mulku ustunde rehin dusmesidir.
Ne var ki; dunyanin bugunku duzeni icinde, herhangi bir ulkenin dogrudan en tepedeki siyasi sorumluya bagli ve ona hesap veren bir "derin devlet" mekanizmasina sahip bulunmamasi onu, yerel, bolgesel ve kuresel kotuluklerden ve ahlaksizliklardan korunakli hale getirmez.
Bosluk doldurulur
O zaman da bizdeki gibi meydan, kendini "derin devlet" yerine koyma savasi veren "derin cete"lere kalir, boylece daha yaygin bir kirlenme kacinilmaz hale gelir. Ustelik boyle durumlarda bunyenizdeki her "derin cete", kuresel cetelerin ve guclu ulke "derin devlet"lerinin "operasyon birlikleri" halini aliverir.
Bu "derin cete"lerin karmasa alani olma hali, ulkenin siyasi sistemi ile de, guc capi ile de ilgili degildir. Farkli sartlar ve farkli sebeplerle ayni sonuc dogabilir.
Nitekim ABD ve Turkiye; hem siyasi yapi, hem de cap itibariyle cok farkli iken ayni cizgide bulusur. ABD, dogrudan en tepedeki siyasi sorumluya bagli "derin devlet" ilkesini benimsedigi halde tam bir irade kesmekesi yasar. Orada bir suru lobi ve dusunce kurulusu, birer "derin cete" olarak kuresel fitne uretirler. Bizde ise, siyasi yapi en tepedeki sorumlu olan basbakani "derin" islerden soyutladigi icin, gizli mekanizmalarin zorunlu hiyerarsi icinde yonetilmesi ve denetlenmesi imkansizdir. Onun icin birden fazla "derin devlet" tufeylisi vardir ama "derin devlet" yoktur. Yine onun icin bu ulkede "devlet etme" isi baskalarinindir.
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
