|
 |
|
GÜNTAY ŞİMŞEK
Doğalgaz indirimi
Mavi Akım Doğalgaz Boru Hattı ile gelecek olan gazın formülü ve fiyatlandırması AK Parti Hükümeti döneminde yeniden masaya yatırıldı. Ancak iki ülke arasında sürdürülen çalışmalar henüz fiyatları aşağıya çekecek boyuta gelmedi. Müzakereler bir süre daha devam edecek gibi görünmesine rağmen, gazın fiyatının ne derece değişeceği bilinmezliğini koruyor.
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı 'doğalgazda indirim' haberinin temelinde ise başka detaylar var. Uzun bir süredir Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (EPDK) ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı uhdesindeki Boru Hatları ile Taşımacılık AŞ'nin (BOTAŞ) ortaklaşa yürüttükleri tartışmalı toplantılarda, ABD Doları'nın TL karşısında düşük seyretmesinin doğalgaz ücret tespitine yönelik ayrıntılarını Erdoğan açıkladı. Açıklanan indirim rakamlarının, gaz temin edilen ülkelerle yapılan görüşmelerle uzak/yakın bir ilgisi yok. Rusya ile yapılan doğalgaz anlaşmaları dolar bazlı. Doların TL karşısında düşmeye devam etmesi, iç piyasada tüketiciye TL olarak arz edilen rakamda ortalama yüzde 9-10 gibi bir indirime tekabül ediyor. Başbakan ise, '1 Ekim'den itibaren yapacağımız yeni uygulama ile sanayide doğalgazı yüzde 7.5, konutlarda ise yüzde 8 indiriyoruz' açıklamasını yaptı. Diğer bir deyimle hükümet indirim rakamını düşük tutarak tedbiri elden bırakmadı.
Ancak, Başbakan Erdoğan'ın doğalgazda indirim yapılacağını açıkladığı konuşmasında '9 ay oldu, elektriğe zam yok' sözleri de yer alıyor. Doğalgaz dönüşüm santrallerinden alınan elektriği vatandaşa satan Türkiye Elektrik Dağıtım AŞ'nin (TEDAŞ)'ın doğalgazda fiyatların aşağı ineceği gerçeğini dikkate alarak, elektrikte nasıl bir uygulamaya gideceği merak konusu. Elektrik fiyatları da aşağıya çekilecek mi?
Rusya ile olan doğalgaz ilişkilerimizin farklılaştığı boyutlara gelince. Türkiye'nin elinde şu an itibariyle Rusya'dan gaz alımı için 3 ayrı kontrat bulunuyor. İki ayrı boru hattıyla gelen gaz için 3 ayrı kontratın her birinin fiyatlandırılması, formülü farklı detaylara oturuyor. Bulgaristan üzerinden, Rusya Fedarasyonu-Türkiye Doğal Gaz Boru Hattı kanalıyla yapılan doğalgaz alımı iki ayrı kontratla ve iki ayrı rakamla yapılıyor. Buradaki asıl sorun Turusgaz aracılığıyla yapılan gaz alımında. Bulgaristan sınırından, Ambarlı, İstanbul, İzmit, Bursa, Eskişehir güzergahını takip ederek Ankara'ya kadar ulaşan Turusgaz'ın gazına BOTAŞ en yüksek parayı ödediğine göre, Mavi Akım'la gelecek gazın formülü ve ücreti ne olacak?
Mavi Akım'la gelecek gazın Türkiye içi pazarlara ulaşması için döşenen Samsun-Ankara arasındaki boru hattının inşaatıyla gündeme gelen muadili işlerden daha pahalıya hat yapımı önceleri gaz alım fiyatlarını ve formülleri gölgelemişti. Mahkemelik olan bu konunun TBMM'de geçerek yasalaşması boru döşeme işini sürüncemeye soksa da, asıl konunun gündeme gelmesine engel olamadı. Asıl soru şu; Mavi Akım'la gelecek gazın formülü ve fiyatlandırılması ne olacak? Konunun çözümü için kimler devrede?
Mavi Akım Boru Hattı'nın yüzde 50 ortağı İtalya'nın Eni şirketi. İtalya Başbakanı Berlusconi'nin Türkiye'ye yakın ilgisinde de sadece Aria'yı değil Mavi Akım'ı da görmek gerekiyor. İtalyan Eni ve Gazprom yetkililerinin doğalgazdaki fiyat problemini çözmek için ortada olmamaları, meselenin daha üst seviyede ele alınıyor olmasından.
Özetle; kamuoyu iki ayrı hattan üç ayrı anlaşmayla alınan Rus doğalgazının fiyatlarının aşağı çekilmesiyle henüz yüzleşmedi.
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
