|
 |
|
Karl Osman
Eski Basbakan Helmut Schmidt simdi "gazeteci." Almanya'nin saygin gazetesi Die Zeit'i "yonlendiren" o... Yazilari "ilgiyle okunuyor."
Iste bu "haftalik" gazetenin son sayisinda (4 Eylul) ilginc bir "arastirma" yayinlandi.
Gazete "bir tam sayfasini" Prof. Hartmut Heller'in "arastirmasina" ayirdi. (Sayfa 92).
Yazinin basligi
"Karl Osman ve dunku Turkler."
Arastirmada "16. ve 17. yuzyilda Avrupa'da esir alinan Turkler'in hikayeleri" anlatiliyor.
****
Turkler "Viyana kapilarina kadar" dayandilar.
Tabii "donmeyenler" de oldu.
Kimi oldu, kimi esir dustu.
Esir dusenlerin icinde bir de "prenses" var.
Kimbilir, belki de bir pasanin falan kizi.
Bati, esir aldigi Turk'un "adini degistirmis."
"Dinini" de.
Onlari "Almanlastirmis."
Prenses de bu arada bir papazla evlendirilmis.
Ama cok sevilen bir kadin olsa gerek...
"Yeni adi" hem biraz uzunmus ve hem de adinda "Turk sozcugu" geciyormus.
Herkes ona "Papazin Turk Karisi" diye hitap ediyormus.
****
Osman "Belgrat'ta esir dusmus."
Esaret "dort yil."
Dort yil dolunca, esir Turk serbest birakiliyor.
"Almanlastiriliyor."
Osman zeki, caliskan biriymis.
Esareti sona erince calismis, Almanya'da saygin bir yer edinmis.
Bu arada "Kilise'ye para vermis."
Parayi alan Kilise de "Osman'in dinine mudahale etmemis."
Ama bu arada "adinin basina" bir Almanca isim eklenmis
"Karl Osman."
Karl Osman oylesine zengin olmus ki, olmeden once, su vasiyette bulunmus
- Cenazeme gelen herkese beser tane mum hediye edilsin.
Karl Osman'in cenazesine "tam 925 kisi" katilmis.
Turkler "Almanlastirilirken" hangi isimleri almislar?
"Arastirmada" bu konuya da giriliyor.
Ali'ler "Heinrich" yapilmis.
Fatma'lar "Susanne."
****
Prof. Hartmut Heller, Die Zeit'te yayinlanan arastirmasinda "cok ilginc bir konuya daha" giriyor.
Almanlar'in dunyaca unlu sairi, yazari, dusunuru Goethe'nin "gecmisini desiyor."
Ve sonunda soyle diyor
- Goethe'nin ailesinde buyuk ihtimalle bir Turk olabilir.
****
Prof. Hartmut Heller, Goethe'nin "unlu bir eserinden" bahsediyor.
"Dogu Divani"ndan.
O eserde Goethe "Osmanlilar'i anlatiyor."
Unlu dusunurun Osmanli'ya gosterdigi asiri ilgi, Prof. Heller'e su soruyu sorduruyor
- Acaba, Goethe'nin dedelerinden biri Turk muydu?
****
Arastirmada daha pek cok "ilginc konu" var.
Hepsini teker teker anlatamiyoruz.
Sadece, yazinin sonundaki, bizim de katildigimiz "su cumleleri" aktaracagiz
- Turkler bize cok yabanci degildi... Biz de Turkler'e yabanci degildik... Iliskilerimizin 300-400 yillik bir gecmisi var... Turkler, Bati'dan etkilendiler... Tabii Bati da Turkler'den.
****
300-400 yil once gidenlerin "isimleri degistirildi."
"Dinleri" degistirildi.
50 yildir Avrupa'ya resmen goc veriyoruz.
Ve bu defa "isimleriyle... Dinleriyle."
Etkiliyoruz.
Etkileniyoruz.
Ne Avrupa bize uzak, ne de biz Avrupa'ya.
****
Esir Turkler, Berlin yakinlarindaki Leipzig kentinde "Turk kahvesi" acmislar. (1711)
Elli yildir gidenler ise "binlerce isyeri" acti... Yanlarinda Almanlar'i calistiriyorlar.
Prof. Heller'in Die Zeit'te yazdigi gibi
"Turkler, Avrupa'nin yabancisi degil."
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
