|
 |
|
Bir haftasi kalmisti
"Yukselen yildiz" yorumlari yapilan, gelecegin Kofi Annan'i olarak gorulen de Mello, ulkesine donmesine bir hafta kala Irak'taki saldirinin hedefi oldu
Irak'in baskenti Bagdat'ta, BM binasina duzenlenen saldirida hayatini kaybeden Sergio Vieira de Mello'nun, gorev suresi dolmak uzereydi. De Mello'nun yalnizca bir haftasi kalmisti.. Mayis'ta BM Irak Ozel Temsilcisi atanan de Mello, 27 Agustos'ta gorevi birakacakti. BM yetkililerinin gelecegin BM Genel Sekreteri olarak gordukleri Mello'nun arkadaslari, onun Bagdat'a istemeyerek gittigini soyledi. Hatta de Mello'nun Temmuz ayinda gorev suresinin uzatilmasina karsi ciktigi belirtildi.
Irak'in BM Ozel Temsilcisi atandiginda "Irak halkina yardim etmeye geldim" diyen de Mello, daha once bircok ulkede gorev aldi. 1974 Kibris Harekati sonrasinda Ada'da gorevlendirilen de Mello icin BM sozcusu Freck Eckhard "BM'deki en basarili diplomatlardan biriydi" dedi. De Mello hakkinda BM'de "yukselen yildiz" yorumlari yapiliyordu. Henuz saldiriyi ustlenen olmadi. ABD'li yetkililer saldininin arkasinda El Kaide'nin bir kolu olan Ensar el Islam oldugunu dusunse de, bazi Iraklilar Saddam yanlilarinin yaptigini dusunuyor. Patlama sonucu 7'si BM calisani olmak uzere 20 kisi hayatini kaybetmis, 100'den fazlasi yaralanmisti. Onlarca kisinin enkaz altinda oldugu belirtildi. BM'de ismi belirtilmeyen bir yetkilinin yaptigi aciklamaya gore ise olu sayisi 24'e cikti.
"Basarisiz olduk"
Ingiltere Disisleri Bakani Jack Straw, saldirinin ardindan Londra'nin, Irak'ta BM'nin daha guclu rol ustlenmesi arayisinda oldugunu soyledi. Straw "Ingiltere ve ABD Irak'ta Saddam'in devrilmesinin birakacagi guvenlik boslugunu sezerek gerekli tedbiri almakta basarisiz kalmis olabilir" dedi. New York ziyaretinin gundeminin BM'ye yeni bir rol verilmesi olacagini soyleyen Bakan soyle devam etti Saldiridan onceki tavirlarimiz ne olursa olsun, simdi hnepimiz bir yerde toplaniyoruz. Yine de BM'nin, Irak'ta ABD'den guvenlik konusundaki onderligi almasi uygun olmayabilir.
"Ulkeden ayrilin"
Avrupa Birligi, baskent Bagdat'taki gorevlilerin ulkeden ayrilmalari gerektigi kararini aldi.. Avrupa Komisyonu, tum dunyayi derinden etkileyen saldirinin ertesi gunu, Bagdat'ta konuslandirdigi 6 personelinden 3'inin cagrilmasi emrini verdi. Ismi belirtilmeyen bir AB yetkilisi yaptigi aciklamada, yeniden yapilandirma ihtiyaclarini belirlemek amaciyla Irak'ta bulunan 3 personelin su an icin gorevlerinin sona erdigini ve en kisa zamanda kentten ayrilmaya calisacaklarini soyledi.
"Ortam saglanmadi"
BM Genel Sekreteri Kofi Annan, New York'a gitmeden once Isvec'in baskenti Stokholm'e ugradi. Annan burada yaptigi konusmada saldiriya ragmen azimle calisacaklarini soyledi ve devam etti Koalisyon guclerinin, bize, ekonomik yenilenme ve kurumlarin olusturulmasi calismalarimizi surdurebilmemiz icin gerekli ortami saglayacagini umuyorduk. Ancak bu gerceklesmedi. Bazi yanlislar ve hatali tahminler yapildi, ancak bu Irak'taki gibi anlamsiz bir siddetin ozru olamaz..
"Yeni trend olabilir"
Gectigimiz gun yasanan saldiri her kesimde farkli algilandi. Associated Press haber ajansi saldirinin yeni bir trend olabilecegine dikkat cekti. Ajans haberinde son donemlerde, yardim kuruluslarinin, gunluk hayatin yeniden yapilandirmasi icin kurulan birimlerin saldiriya ugradigini anlatti. Daha once Cecenistan, Bosna, Angola, Somali, Liberya'daki BM guclerine yonelik de cesitli saldirilar duzenlendigine deginilen haberde, bunun diger teror orgutlerini de yonlendirebilceginin altini cizdi.
Irakli on planda olmali
New York Times gazetesinin basyazari Thomas Friedman kosesini, saldirida hayatini kaybeden BM Irak Ozel Temsilcisi Sergio Vieira de Mello'ya ayirdi. Friedman ABD birliklerinin Irak'taki konumunu da ele aldi. "Saldirilar askerlerin ice kapanmalarina, Iraklilar'a olan guvenlerini yitirmelerine ve aradaki duvari yukseltmelerine neden oluyor" ifadesini kullanan Friedman, ABD'nin Iraklilar'dan uzaklasmasini Israil'in Bati Seria'da ordugu duvara benzetti. Friedman Pentagon'u da su cumlelerle sucladi Gecici hukumetin kurulmasi, guvenligin saglanmasi uzun surdu. Halk "Saddam paronayakti. Ama bu caddeler bizimdi. Simdi her yer kapali" diyor.. Yazar soyle devam etti Yapilmasi gereken iki sey var. Amerikalilar'in sayisi azaltilmali ve daha cok Irakli basta olmali. Zaman kisitli. Iraklilar, problemleri yine Iraklilar'in cozdugunu gormeli. Kisa sure once de Mello ile birlikteydim. "Iraklilar'a daha cok imkân taninsaydi, baska bir Irak yaparlardi" dedi. BM'ye saldiri duzenleyen insanlar, Irak'in gelecegini yok etmek istiyorlar. ABD daha cok calismali. Iraklilar'a daha cok gorev vermeli. Bu gerceklesirse, Iraklilar ulkelerini kurtarabilir.
Devlet kuran adam
Birlesmis Milletler Irak Ozel Temsilcisi Sergio Veira De Mello 15 Mart 1948 yilinda Brezilya'nin Rio de Janeiro kentinde dogdu. BM Multeciler Yuksek Komiserligi bunyesinde, ilk olarak 1971'de Banglades'te gorev yapti. 1998 yilinda BM Genel Sekreterligi yardimciligina atanan Mello bir yil sonra Kosova Ozel Temsilciligi'ne atandi. Dogu Timor ve Kosova'da sergiledigi basarili performans nedeniyle "devlet kuran adam" olarak nitelendiriliyordu. Diplomatik kariyerinin 33 yilini BM icin harcamis olan Mello savastan sonra Irak'a atanmadan once BM Insan Haklari Yuksek Komiserligi gorevindeydi.
DUNYA NE DEDI
De Mello'nun olumu dunya liderlerini de sok etti. Bush "Uygar dunya bu olaydan korkmayacak" dedi. Ingiltere Basbakani Tony Blair ise, Irak'ta meydana gelen saldirilarin daha iyi bir Irak yaratma calismalarini engellemeye yetmeyecegini ifade etti. Almanya Basbakani Gerhard Schroeder bu vahsi saldirinin Irak halkini feraha kavusturmak isteyen insanlara yapilmasinin aci verici oldugunu soyledi. Kofi Annan "Onu oldurenler buyuk bir suc isledi. Bu suc sadece bize yani BM'ye karsi degil butun Irak halkina karsi islenmistir"dedi. Avustralya Basbakani John Howard ise BM'nin ve koalisyon guclerinin calismalarini durmayacagini belirtti.
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
