|
 |
|
ŞELALE KADAK
1.2 milyar insan içilebilir suya hasret
Her gün dünyada 6 bin çocuk kirli suların neden olduğu hastalıklardan dolayı hayatını kaybediyor. Şu anda dünyada 1.2 milyar insan, güvenilir, temiz su kaynaklarına ulaşamıyor. Yani evlerindeki çeşmeden su akmadığı gibi, 1 kilometrelik bir mesafede de içilebilir su yok. Bu aslında üçüncü dünya ülkelerinde yaşanan ölümleri de anlatıyor. Dünya Sağlık Örgütü'ne göre, gelişmekte olan ülkelerdeki hastalıkların yüzde 80'i kirli su tüketiminden kaynaklanıyor.
Önceki gün Londra'da 'Global Su Konferansı'na katıldık ve dünyanın önde gelen su uzmanlarından, göz ardı ettiğimiz, bir türlü gündemde kendisine hak ettiği yeri vermediğimiz 'su' konusunda dünyanın geldiği nokta ve nereye doğru gittiği hakkında ayrıntılı bilgi aldık.
Parfüme 8 milyar dolar!
Global Water Intelligence tarafından düzenlenen seminerin oturum başkanlığı yapan Severn Trent Water şirketinin İş Geliştirme Direktörü Ashley Roe'nun, kamuoyunun 'su' konusundaki ilgisizliğini dile getirmek için seçtiği örnek düşündürücüydü. Dünyada lüks tüketime son bir yılda 35 milyar dolar harcanmıştı. Üstelik bu rakamın 8 milyar doları da parfüm harcamalarından oluşmuştu.
Ama tabii 'su' dünyanın en ağır yatırım isteyen endüstrisi. Güvenilir, içilebilir su için yapılan yatırımlar için gerekli olan para çok ve başını üçüncü dünya ülkelerinin çektiği dünyanın büyük bir çoğunluğunda da böyle bir yatırımı finanse edecek kaynaklar pek bir sınırlı. Konunun ciddiyeti ve aciliyetinden olsa gerek seminerde konuşma yapan bütün uzmanlar, 21'inci yüzyılın en acil konusunun 'su' olması gerektiği konusunda hem fikirdi. Ne de olsa dünya nüfusunun yüzde 20'si güvenilir su kaynaklarından yoksundu ve su yatırımlarında rol alan HSBC'den Amanda Combes'in verdiği bilgiye göre, dünya nüfusunun yüzde 25'i 2025 yılında su sıkıntısıyla karşı karşıya kalacaktı.
Türkiye'de spekülasyonların ve iddiaların ardı arkası kesilmeyen Yuvacık Barajı'nın mimarlarından Thames Water'un yöneticilerinden Richard Aylard ise seminerde yaptığı konuşmada, zamanı daha da daraltıp, 2015 yılında temiz suya ulaşamayan insanların sayısında büyük bir sıçrama olacağına parmak basıyordu.
Dünya Bankası, dünyanın dört bir yanında insanların içilebilir suya ulaşabilmeleri için bir hedef koymuş. Buna göre, şu anda yıllık yapılan 15 milyar dolarlık yatırımın, hiç vakit kaybetmedn 30 milyar dolara çıkarılması gerekiyor. Peki sizce dünya bu konuda alarma geçti mi? Onun da cevabı hazır. Hayır.
Su kaynakları çok çeşitli nedenlerden, örneğin, dünya nüfusunun hızlı artışından, küresel ısınmadan ya da yanlış yapılanmadan dolayı azalıyor. Türkiye'nin durumu ise hiç iç açıcı değil. Türkiye'nin de içinde bulunduğu Asya'da nüfusun ancak yüzde 48'i sağlık ihyitaçlarını giderecek kadar kaynaklara sahip. Araştırmalara göre bu dünyadaki en düşük oran.
T. Water Yuvacık birkaç beden büyüktü...
Tabii bir bölgeyi temiz ve güvenilir su kaynaklarına kavuşturmak için yapılan yatırımlar Türkiye'de olduğu gibi soru işaretlerini, spekülasyonları da beraberinde getiriyor. Tıpkı Yuvacık Barajı'nda olduğu gibi. Proje biteli çok oldu ama tartışmaları bir türlü bitmedi.
Dünyanın 7.2 milyar euroluk cirosuyla üçüncü büyük su şirketi olan Thames Water, Yuvacık Barajı projesinin Japon Mitsui ve Sumitomo ile birlikte yabancı ortakları arasında yer alıyor. Thames Water'ın üst düzey yöneticileriyle de Londra'da bir araya geldik. Şirketin en büyük projelerinden biri olan Yuvacık'la ilgili spekülasyonların şirketin yöneticilerini de rahatsız ettiğini gözlemledim. Thames Water'ın Türkiye Direktörü Evren Köprülü, Yuvacık Barajı'nı ve izledikleri politikayı sonuna kadar savunuyor. İzmit Belediyesi ödeyemediği için Hazine'den her ay alınan yaklaşık 14 milyon dolarlık para için ise, 'Proje İzmit Belediyesi'ne bir kaç beden büyük bir projeydi. Devamında suyu dağıtacaklardı ama dağıtamadılar. İzmit'teki yatırımla, Türkiye'nin en temiz suyuna kavuşuldu ama büyük bir kısmı ziyan oluyor. Biz taahhütlerimizi yerine getirdik" diyor.
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
