|
 |
|
Yolsuzluk için daimi komisyon
Yolsuzlukları Araştırma Komisyonu, Meclis'te sürekli bir yolsuzluk komisyonu önerdi. Komisyonda hakim, savcı, emniyet ve MİT mensupları görev yapacak
Yolsuzlukları Araştırma Komisyonu üç aylık çalışması sonrasında hazırladığı Ön Raporunda Meclis'te "Yolsuzluk Mahkemesi" gibi çalışacak sürekli bir komisyon kurulmasını önerdi. Sürekli komisyonda, hakim, savcı, emniyet ve MİT mensupları ile bürokratların da görev alacağı alt komisyonlar oluşturulacak. Komisyon, AKP'nin bu aşamada sıcak bakmadığı milletvekili dokunulmazlığının kaldırılmasını da ön raporunda öneri olarak Meclis'e sundu. Yolsuzlukları Araştırma Komisyonu Başkanı Azmi Ateş'in, yolsuzluğun nedenleri ve çözüm önerilerini içeren ve dün TBMM Başkanı Bülent Arınç'a sunduğu raporu SABAH ele geçirdi. Komisyon Başkanı Azmi Ateş, SABAH'a verdiği demeçte "Yolsuzlukların ekonomik boyutunun ancak yüzde 50-60'ının fotoğrafını çekebildik" dedi. Ateş, haklarında Soruşturma Komisyonu kurulması istenecek eski bakanlarla ilgili "5 ile 10 arasında değişebilir" yorumunu yaptı.
İşte rapor
Yedi bölümden oluşan ön raporda şu önemli önerilere yer verildi
* Anayasa'nın yasama dokunulmazlığı başlıklı 83'üncü maddesi (milletvekili dokunulmazlığı) AB üye ülkeleri ortak normlarına uluslararası sözleşmelerin bu konuda getirdiği kısıtlamalara göre düzenlenmeli, özellikle yolsuzluk ve rüşvet suçlarını kapsayacak şekilde sınırlandırılmalıdır.
* Anayasa'nın Meclis soruşturmasını düzenleyen 100'üncü maddesi çoğu kez yargısız beraat veya yargısız infaz şeklinde işlemektedir. Bu itibarla Başbakan ve Bakanların cezai sorumluluğu yargı süreçleri sonunda belirlenmeli, Anayasa'nın 100'üncü maddesi (Başbakan ve bakanların dokunulmazlığı) bu doğrultuda değiştirilmelidir.
* Yolsuzlukla Mücadele Daimi Komisyonu kurulması için TBMM İçtüzüğünde gerekli değişiklikler yapılmalı, bu Komisyona, Soruşturma Komisyonu yetkileriyle hakim, savcı, emniyet, istihbarat görevlileri de dahil olmak üzere uzmanlardan oluşan geçici alt komisyonlar oluşturma yetkisi verilmelidir.
* Başta Lima deklerasyonu olmak üzere bir çok uluslar arası belgede kurulması önerilen Ombudsman kurumunun Türkiye'de kurulması için öncelikle gerekli Anayasa değişiklikleri yapılmalıdır.
* Sayıştay ve Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu tarafından yapılan incelemelerin TBMM'de KİT ile Plan ve Bütçe Komisyonu'nda değerlendirilmesi ve parlamentonun idare üzerindeki hesap denetiminin iki ayrı komisyonda yürütülmesi, parçalı bir görüntü yaratmaktadır. O nedenle Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu, Sayıştay'a bağlanmalıdır.
* Memurin Muhakemat Kanunu tamamen yürürlükten kaldırılmalıdır. Memurların yargılanmasını zorlaştıran Anayasa'nın 129. maddesinin son fıkrası kaldırılmalıdır.
* Vatandaşın Bilgi Edinme Kanunu çıkarılmalıdır.
* Yolsuzlukla Mücadele Kanunu çıkarılmalıdır.
* Ekonomik ve mali suç yargılamalarında ihtisas mahkemeleri kurulmalıdır.
* Ekonomik faaliyetlerde devletin rolü azaltılmalı, hukukun üstünlüğü arttırılmalıdır.
* Saydamlığı, denetimi ve yaptırımları geliştirici tedbirler alınmalıdır.
Yüce Divan talebi ön raporda yok
Haklarında yolsuzluk iddiaları olan siyasiler ve bürokratlarla ilgili Yüce Divan taleplerinin rapor eklerinde yer alması bekleniyor. Ateş'e göre yolsuzlukların yüzde 60'ı belirlendi
TBMM Yolsuzlukları Araştırma Komisyonu tarafından hazırlanan Ön Rapor'da, haklarında yolsuzluk iddiası bulunan siyasiler ve bürokratlarla ilgili Yüce Divan talebine yer verilmedi. Yüce Divan taleplerinin Rapor eklerinde yer alması bekleniyor. Ancak aralarında eski Başbakan Mesut Yılmaz, eski bakanlar Cumhur Ersümer, Hüsamettin Özkan, Yaşar Okuyan, Şükrü Sina Gürel, Recep Önal gibi 11 eski bakan ile ilgili iddialara sadece gönderme yapıldı.
Komisyon Başkanı Ateş, "Eklerde, kaç bakan hakkında Soruşturma Komisyonu kurulmasına ilişkin öneriniz yer alabilir?" sorusuna, "Sayı veremem. 5 de olabilir, 6 da 7 de 8 de 9 da 10 da olabilir. Mutlaka olacak, ama sayısını Rapor bitince göreceksiniz" yanıtını verdi.
FOTOĞRAFIN YÜZDE 60'I
Komisyon Başkanı Azmi Ateş, SABAH'a yaptığı açıklamada, hazırlık çalışması devam eden rapor eklerini, önümüzdeki hafta sonu tamamlamayı planladıklarını belirterek, "Tüm çalışmalar tamamlanınca rapor kaç sayfayı bulur, bilemiyorum. Bin sayfa bile olabilir" dedi.
Ateş, yolsuzluğun nedenleri konusunda çok kapsamlı bir çalışma yaptıklarını, ancak "ticari sır" kavramı yüzünden istenilen sonuca ulaşamadıklarından yakınarak, "Yolsuzluğun nedenleri konusunda yüzde 90 hedefe ulaştık. Ama ekonomik boyutunun ancak yüzde 50-60'ının ancak fotoğrafını çekebildik" diye konuştu.
Ateş, Komisyon'da bilgilerine başvurdukları hiç kimseye karşı ön yargılı olmadıklarını, objektif hareket ettiklerini, gelecek kuşaklara yolsuzlukla mücadelede ışık tutacak çok değerli bir çalışma yaptıklarını anlattı. Ateş, komisyonun AK Partili ve CHP'li üyeleri arasında hiçbir ciddi görüş ayrılığı doğmadığını aksine rapor hazırlanırken AK Partili milletvekillerinin birbirleriyle kıyasıya tartıştığını belirtti.
DEMİREL VURGUSU
Komisyon raporunda, yolsuzluk ve nedenlerinden bahsedilirken 70'li yıllarda ülke yönetiminde yer alan siyasetçiler ve yakınları suçlandı. Bu yöneticilerin ve yakınlarının çeşitli usulsüzlük ve yolsuzluğa karıştığı ve bunların kamuya olan güveni zedelediği kaydedildi. Komisyon yetkililerinden alınan bilgiye göre siyasetçilere yönelik eleştiriler raporda yer alırken, 9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'in başbakanlık yaptığı dönemler kastedildi.
Öte yandan edinilen bilgiye göre Meclis Başkanlığına verilen ön raporda soruşturma talepleri yer almamasına rağmen SKK ve Bağkur otomasyon ihalelerinde usulsüzlük yaptığı gereçkesi ile Çalışma eski Bakanı Yaşar Okuyan ve Bayındırlık eski Bakanı Abdülkadir Akçan hakkında "Yüce Divan" talebinde bulunulacağı kesinleşti.
Yolsuzluğun nedenleri
* Rapor, yolsuzluğun nedenlerine ilişkin şu saptamaları içeriyor
* Vatandaşlık bilinci ve sorumluluğu yeterli düzeyde değil
* Kamu yönetimi yeterince saydam ve şeffaf değil
* Devletin ekonomideki ağırlığı yolsuzluğu tırmandırıyor
* Merkezi idarenin güçlü ve yerel yönetimlerin zayıflığı yolsuzluklara zemin hazırlıyor
* Devlet kurumları arasında mali birlik olmaması ve kamusal denetimin yetersizliği, yolsuzluğu körüklüyor
* Siyasilerin bürokratlar üzerindeki baskıları kanunların gereği gibi uygulanmasını engelliyor
* Kayıt dışı ekonominin büyüklüğü, yolsuzlukla mücadelenin önündeki en büyük engellerden birisi.
* Siyasetin usulsüz yollarla finansmanı, yolsuzlukla mücadeleyi engelliyor.
Fatih ATİK - Fatih ERTÜRK
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
