|
 |
|
Emekli Koç'lar KOBİ'lerin akıl hocası olacak
Koç'tan emekli olan 230 yöneticinin kurduğu Koç-Yönder, KOBİ'lere sert rekabet koşullarında 'ağabeylik' yapıp yol gösteriyor. Küçükler en çok kurumsallaşmak ve yabancı ortaklık konusunda 'Eski Koç'lardan destek alıyor
Koç Grubu'ndan emekli olanların 1996 yılında kurduğu Koç-Yönder, yani Koç Topluluğu'nda Görev Yapmış Yöneticiler Derneği, kuruluşundan 7 yıl sonra deneyim ihraç etmeye hazırlanıyor.
Başlangıçta, emekliler boşlukta kalmasın, inzivaya çekilip hayatla ilişkisini kesmesin diye kurulan dernek, "Emekliler Derneği" adıyla kurulmuş. Ancak kuruluşa öncülük eden Rahmi Koç, "Sizler hâlâ gençsiniz, bunun ismini değiştirin" deyince isim daha aktif bir hale getirilmiş.
Şimdi derneğin başında, üç yıl önce Koç'tan emekli olan Necati Arıkan var. Arıkan, derneği aktif ve daha yüksek sesli bir döneme taşıma misyonunu da üstlenmiş. Arıkan, "Koç-Yönder çok kıymetli bir arşiv" diyor ve tecrübelerini KOBİ'lere aktarmaya hız vereceklerini söylüyor
* Kurumsallaşma Türkiye'de çok sık tartışılıp gündeme getirilen bir kavram. Sizi de bu mu harekete geçirdi?
Türkiye'deki şirketlerin kurumsallaşması gerekiyor, özellikle yabancı ortaklık düşünüyorlarsa. Bu ülkede sanayinin büyük çoğunluğu hâlâ kurucu müteşebbisin kontrolünde. Bunlar devretmek istiyorlar. Rahmetli Vehbi Bey bütün yaşamı boyunca buna çok önem verdi. Dolayısıyla bizde bilgi ve tecrübe hazinesi var. Koç'un her bölümünden üst düzey yönetici var. Bazı arkadaşlar bazı şirketlerin yönetim kurullarında ya da danışman olarak görev aldılar. İşte bizim tam aktif hale gelmeye başladığımız dönemde TÜSİAD 'Corporate Governance/Kurumsal Yönetişim' çalışmaları başlattı. Bunun önemli şartlarından biri yönetim kurullarında bağımsız üyelerin yer almasıdır. Genellikle şirketler yönetim kurullarına aileden ya da yakınlarından isimler koyarlar. Biz aktif hale gelince üyelerimize teklifler gelmeye başladı.
* Türk özel sektörünün sizce en büyük sorunu nedir? Nerede hata yapılıyor?
Yaygın olan sorun, kurucu müteşebbisin, yani babanın artık işi bırakmak zorunda olup ama bunu kendi ailesinden gelenlere nasıl devredeceğini bilememesi. Oğullar işe babalarıyla aynı şekilde bakmayabiliyor. Böyle olunca baba bir türlü inisiyatifi bırakamıyor. Müdahale ediyor, o zaman oğul da çalışamıyor. Önemli olan kurucu müteşebbisin sağlığında bunun başarılabilmesi. Bir şirket kurumsal yönetim prensiplerini uyguluyorsa halka açıldığı zaman piyasa değeri yüzde 15 daha yüksek oluyor.
* Danışmanlık vereceğiniz şirketler mi sizi buluyor, siz mi gidiyorsunuz?
Genellikle bize gelip sorunlarını belirtiyorlar. Biz de üye portföyümüze bakıyoruz, ona göre isimleri yönlendiriyoruz. Sonra görüşüyorlar, belli bir süre yardımcı oluyor üyemiz. Bunun bedeli olacaksa kendi aralarında belirliyorlar.
* En büyük iddianız nedir?
Birincisi yöneticilik deneyimi. İkincisi kurumsallaşma. Biz bunun okulunda okuduk. Bir şirket patron müdahalesi olmadan nasıl yönetilir, bunu yaşadık. Biz bu kurumsallaşma çalışmalarına girdiğimiz zaman danışmanlar Koç Ailesi'ne dediler ki, 'Siz şirketlerin yönetiminden çekilin, grubu Koç Holding İdare Meclisi kanalıyla yönetin'. Bu başarıldı.
* Türkiye'deki holdinglere kurumsallaşma sınavında kaç not verirdiniz?
Türkiye'de büyük grupların kilitlendiği nokta şu Şirketler kurumsallaşıyor ama bütün mesele, aile ile tepedeki yöneticiler arasındaki ilişkiler. Sabancı Grubu da sanıyorum kurumsal yönetimi tamamlama yolunda. Kardeşler şirketlerin başkanlığından çekildi ve idare meclisine yeni bir CEO geldi. Herhalde onlar da aynı yolda devam edecek.
Rahmi Koç, Ortadoğu'ya akıl vermeye gider mi?
* Bu derneği kurarken model aldığınız ABD'li dernekle şimdi işbirliğine başlıyorsunuz. Bu, Koç-Yönder'in çalışma alanını genişletecek mi?
Bizim Türkiye'de bir benzerimiz yok. Ama ABD'de IESC (International Executive Service Corp.) adı verilen örgüt, emekli olan Amerikalı yöneticileri gelişmekte olan ülkelerdeki şirketlere gönüllü veya profesyonel danışman olarak gönderiyor. Geçmişte Koç'ta biz de bu danışmanlardan özellikle Arçelik, Demirdöküm ve Migros'ta yararlandık. Bu yöneticiler hiçbir karşılık istemeden sadece yol parası ve buradaki ikameti sağladığınızda size 3 aya kadar varan sürede danışmanlık veriyor. Ben ödeme gücü olan şirketlerin bu dernekten yararlanmasını öneririm. Çünkü çok ucuza alınan bir hizmet bu.
Şimdi biz IESC ile bir anlaşma yaptık. Bizden isteyen yöneticiler onların portföyüne kaydını yaptırdı. Bundan sonra özellikle Orta Asya'da ihtiyaç olduğunda bizden üyeler danışmanlık için gidecek.
* Rahmi Bey de emekli oldu. Aranıza katılacak mı?
Biz emekli olduğunda kendisini ziyaret ettik ve davet ettik. Şeref başkanımız olacak. Yakında bunu bir törenle açıklayacağız.
ESEN EVRAN
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
