|
 |
|
ABDURRAHMAN YILDIRIM
Ekonomi yeniden tuketim ile enflasyon kiskacinda
Dun aciklanan veriler enflasyonda makas degisiminin yasanmakta olduguna isaret ediyor. Toptan esya enflasyonu onculugu tuketici fiyatlarina birakiyor. Toptan fiyatlarda yuzde 0.6'lik bir azalma meydana gelirken tuketici fiyatlari mayis ayinda yuzde 1.6 artti. Petrol fiyatlarinin iyice dustugu, kurlarin coktugu, hemen hemen hicbir kamu urunune zam yapilmadigi, tarim fiyatlarinin artmadigi bir ayda, tuketici fiyatlarinin enflasyonda onculugu almasi, tuketim artisinin ilk isareti olabilir. Nitekim Merkez Bankasi'nin duzenledigi Ikdisadi Yonelim Anketi ve Istanbul Sanayi Odasi'nin Aylik Durum Anketi, boyle bir tuketim artisina isaret ediyordu. Anketlere gore ayni egilimin haziranda da surmesi bekleniyor.
Aylik enflasyon rakamlarindaki bu durum yillik enflasyon verilerine de yansidi. Toptan fiyatlar yillik bazda yuzde 35.1'den 33.7'ye inerken, tuketici fiyatlari yuzde 29.5'ten yuzde 30.7'ye cikti. Yani mayis ayinda enflasyonda net bir basarili yok, karisik bir durum var.
* Faiz tartismasiyla ilgisi - Mayis ayi enflasyon verileri bir kez daha gosteriyor ki, tuketim artisi ile ozellikle tuketici enflasyonu paralel bir seyir izliyor. Tuketim ne kadar artarsa enflasyonla mucadele de o kadar zorlasabiliyor.
Bu egiminin devami gelecekse, yani tuketim artacaksa enflasyonda da beklenen ve hedeflenen oranlara varilmasi guclesecek. Yani Turkiye bir kez daha, canlanacak ekonominin yaratacagi enflasyonla fiyat artislarinin kontrolu icin tuketimin baski altina alinmasi arasina sikisacak.
Iste mayis ayi tuketici enflasyonundaki gelismenin son gunlerdeki faiz tartismasiyla ilgisi de burada. Vatandas zaten dovizden kaciyor. Dovizini bozduruyor, bonoya gidiyor veya harcamaya yoneliyor.
Bunun yanina faiz dususu eklenirse tuketim daha da kamcilanir. Bundan da bugunku ekonomik yapi icinde enflasyonla mucadele zarar gorur.
* Sonuc- "Aliskanliklar cukuruna dusersek cikmasi zor olur" William James
Para yaz aylarinda da bonodan kazanilacak
Yilin bes ayina ait yatirim araclarinin enflasyondan arindirilmis getirileri, yukaridaki grafikte yer aliyor. En yuksek kazanc vatandasin buyuk ragbet gosterdigi bonodan. Mevduat faizleri yaninda yatirim fonlari da makul reel getiriler saglamis.
Bes ayin net maglubu ise dolar. Tam olarak yuzde 15 kaybettirmis. Euro, altin ve hisse senetleri de kayipli tarafta.
Ancak hisse senetleri arasinda ayrisma var. Sanayi hisselerini temsil eden Sanayi Endeksi yuzde 6.7'lik reel bir deger kazanirken agirlikli olarak bankalarin yer aldigi mali hisseler yuzde 7.5 kaybettirmis. Yani sanayi hisseleri borsada onculuge soyunuyor.
Bundan sonra ne olacagi ise yaz aylarininin da kaderini belirleyecek gundem maddelerine bagli.
Ancak beklenen enflasyon yuzde 23 duzeyindeyken Hazine faizleri hala yuzde 50'ye cok yakin. Bu da yilsonu icin beklenen enflasyon kadar bir reel faize isaret ediyor. Yani gercek faizler hala cok yuksek ve cok cazip. Bu durumda para faizden kazanilmaya devam edilir. Yatirim fonlari da ilk bes aydaki performanslarini surdurebilir.
Dolarin dususu ise hiz kesebilir. Yani yaz aylarinda bu yatirim aracinda kayiplar azalabilir. Ancak iyi bir kazanc icin havanin donmesini beklemek gerekecek. Bu da belli bir sure alabilir.
Mesajlariniz icin:
ayildirim@sabah.com.tr
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
