GO oyunu satrancın pabucunu dama atacak

MGK Genel Sekreteri Orgeneral Tuncer Kılınç'ın 1995 yılında bir trafik kazasında yaşamını yitiren oğlu Alpar Kılınç'ın tanıttığı GO oyunu Türkiye'de hızla yayılıyor

Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri Orgeneral Tuncer Kılınç'ın 1995 yılında trafik kazasında hayatını kaybeden oğlu Alpar Kılınç'ın Türkiye'ye tanıttığı GO oyunu gittikçe yaygınlaşıyor. Alpar Kılınç, 1988'de eğitim gördüğü ODTÜ'de arkadaşlarıyla kurduğu GO Topluluğu'nun ardından, Türkiye GO Oyunları Derneği'nin kurulması için çalışmalar yaptı. Alpar Kılınç, derneğin kurulma çalışmalarına katılmasına rağmen, derneğin kuruluşunu geçirdiği trafik kazası sonucunda göremedi.

Bilinen en eski zeka oyunu olan GO antik çağlarda Çin'de oynanmaya başlanmış. Daha sonra Japonya'da yaygınlaşan ve Japonya'nın milli oyunu haline gelen GO oyununun ortaya çıkış hikayesi de çok ilginç. Çin'de Weigi olarak bilinen GO'nun çıkışı hakkında 3 farklı hikaye var. Japonya'da ise kabul edilen tek hikaye şöyle: "Çin İmparatoru Shun (M.O. 2255-2206) aklı kıt oğlu Shang Kiun'un zekasını geliştirmesi için danışmanlarına bir oyun icat etmelerini söylemiş. İmparatorun danışmanları da uzun süre çalışarak GO oyununu icat etmişler!"

M.S 850 yıllarında Japonya'da GO'nun saray dışında oynanması yasaklanmış. 11'inci yüzyılda ise Dewa prensi Kiowara no Mahma GO'yu tebaası ile oynamaya başlamış. GO bu donemde sıradan insanlar tarafından oynanmış ve hızla gelişip yaygınlaşmış. 13'üncü yüzyılın başlarında Samuraylar ve savaşçılar GO tahtası üzerinde savaş tasarlarlarmış. Savaştan sonra da GO oynarlar, turnuvalar düzenlerlermiş. Uzakdoğu kültürüne merakı olan Alpar 1987 yılında aldığı bir kitap ile GO ile tanışıp oyunu öğrenmeye başlayınca GO ile ilgili kitap ve oyun takımı bulabilmek için 3 ay Japonya Büyükelçiliği'nin kapısını aşındırmış.

GÖMLEĞİN DÜĞMELERİNİ ÇIKARDI
Daha sonra da GO oynayabileceği birini aramaya başlamış. ODTÜ'de bir panoya astığı "GO oynamayı bilenler ile tanışmak istiyorum" ilanına yine ODTÜ Öğrencisi Mehmet Dardeniz'den cevap gelmiş: "1988'de kütüphanenin ilan panosunda ilginç bir ilan gördüm. Go bilenler ile tanışılmak istendiği yazıyordu. Türkiye'de oyunu bilen birilerini bulmak beni sevindirmişti. Hemen bir buluşma ayarladık. ODTÜ kütüphanesine öğle tatilinde bir araya gelecektik. Buluşunca cebinden siyah beyaz gömlek düğmeleri çıkardı. Çok güldüğümü hatırlarım, çünkü 181 siyah, 180 beyaz taşın nasıl bulunabileceğini çok düşünmüştüm. Basit bir kartona da ufak ama 19X19'luk bir GO tahtası çizmişti. Oturduk oynadık. Diğer arkadaşları da merakla bizi izliyorlardı. Çok kolay kazandım. Hayran kalmıştı. Sonra uzun uzun GO'dan konuşup ayrıldık." Mehmet Dardeniz ile Alpar Kılınç 1988 yılında ODTÜ GO Topluluğunu kurduktan sonra Türkiye GO oyunları Derneğini kurmak için çalışmalara başlamışlar. Alpar bir trafik kazasında hayatını kaybetmiş ve derneğin kuruluşunu görememiş.

GO BİR HAYAT FELSEFESİDİR
1995 yılında, Alpar'ın hayatını kaybetmesinden 1 ay sonra kurulan Türkiye GO Oyunları Derneği Cumartesi günleri saat 11.00 ile 17.00 arasında Türk Japon Vakfında toplanıyor. Alpar ile aynı apartmanda oturan ve daha sonra ODTÜ GO topluluğunda birlikte çalışan Ayşegül Aytaç, şu anda Türkiye GO Oyuncuları Derneği'nin başkanlığını yapıyor. "GO öldürmek değil yaşamak üzerine kurulu bir oyundur" diyen Aytaç, Oyunun kurallarının da hayatın içinden olduğunu anlatıyor:

"Mesela felsefesi (Hayat bir nehirdir. Hiçbir görüntü birbirini tekrar etmez) olan GO kuralına göre aynı hamleyi iki kez yapamazsınız. Karşıdaki oyuncunun yaptığından farklı bir hamle yapmak zorundasınız. GO sakinlik, denge ve sabır oyunudur." GO"nun hayatın basitleştirilmiş bir şekli olduğunu anlatan GO oyuncularından ODTÜ öğrencisi Fatih Sulak, "Ustalar öğrencilerine hayatı GO tahtası aracılığı ile anlatıyorlar" diyor.

NASIL OYNANIR
181 siyah ve 180 beyaz taş ile goban denilen yatay ve dikey ondokuzar çizginin olduğu tahta üzerinde oynanan GO, oyunu şöyle oynanır: Oyununa başlarken tahta boştur ve teker teker hamle yapılarak tahta üzerinde bir kök, bir temel yaratıp, her hamle sonrasında kökten çıkacak ağacı, yani yapıyı kurmak gerekir.

GO oyununda amaç taşlar ile en geniş alanı çevirmektir. Oyun sonunda en geniş alanı çeviren oyuncu kazanmış olur.

GO oyununda seviyeler vardır. Öğrenci seviyesi 30 basamaktır. Yeni başlayan birine verilen seviye ise 30 Kyu'dur. İlerledikçe 1 Kyu'ya kadar yükselinir. Go oyununda oyuncular da aralarındaki farkı kabullenirler ve eşit bir karşılaşma yapmak ve için zayıf oyuncuya avans verirler. Ortalama 200-250 hamlede biten go oyunu iki kişi ile oynanır ve yaklaşık 1,5-2 saat sürer. Oyuncuların yapacakları hamle kalmadığında ise oyun biter.

Fatma CAN