Enflasyon sürprizi
Ekonomistlerin 3 ile 3.5 arasında beklediği enflasyon rakamları şaşırttı. Geçtiğimiz yıl yeniden sahneye çıkan enflasyon canavarı son bir yılın en düşük seviyesine indi
Enflasyonda bir yıl öncesine geri döndük. Şubat ayında enflasyon tüketici fiyatlarında (TÜFE) yüzde 1.8, toptan eşya fiyatlarında (TEFE) ise yüzde 2.6 oldu. Bu rakamlar, 2001 Şubat Krizi'nden sonra gerçekleşen en düşük enflasyon sonuçları olarak kayıtlara geçti. Şubat ayı enflasyon sonuçları ekonomistler için de sürpriz oldu. Anketlerde beklenen oranlar yüzde 3-3.5 arasında değişiyordu. Büyük krizin gerçekleştiği 2001 Şubat'ında da enflasyon TEFE'de yüzde 2.6, TÜFE'de yüzde 1.8 olarak gerçekleşmişti. Rakamlar aslında Türkiye'nin bir yılda aldığı yolu göstermesi açısından da önemli. Çünkü hükümetin IMF'ye verdiği yeni Niyet Mektubu'nda 2002 yılsonu enflasyonu yüzde 35 olarak hedeflendi.
KEMAL DERVİŞ UMUTLU
Ocak'ta beklenenden daha yüksek çıkan enflasyon rakamları ile panikleyen bürokrasi şimdi biraz daha rahat nefes alacak. Hatta Merkez Bankası, geçen hafta enflasyonun düşük çıkacağı tahminine dayanarak faizleri düşürme kararı almıştı. Devlet Bakanı Kemal Derviş de Şubat ayı enflasyon verilerinin, 2002 yılı hedefinin, "gerçekçi ve gerçekleşebilir" olduğu yolunda, güçlü bir işaret olduğunu açıkladı. Bakan Derviş, şunları söyledi:
"Yüzde 35'lik enflasyon hedefinin, yüzde 3'lük büyüme hedefi ile birarada gerçekleştirilebilmesi için, ekonomik politikaların program çerçevesinde kararlılıkla ve bir eşgüdüm içinde uygulanmalı. Bu suretle, 2002 yılında hem enflasyonun hızlı bir düşüş sürecine girmesi, hem de ekonomik büyümenin ivme kazanması mümkün olabilecek."
Bütün bunlara rağmen asıl fark iki Şubat arasındaki yıllık enflasyon rakamlarında ortaya çıkıyor. Çünkü Türkiye, 2001 Şubat'ını TEFE'de yüzde 26.5 ve TÜFE'de yüzde 33.4 gibi son 10 yılın en düşük oranlarıyla geride bıraktı. 2002'nin Şubat ayı ise toptan eşyada yüzde 91.8, tüketici fiyatlarında yüzde 73.1 gibi geçtiğimiz yıllarda sıkça rastladığımız yüksek enflasyon rakamları ile kapandı.
KOR ENFLASYON DÜŞTÜ
Şubat'ta TEFE'de görülen yüzde 2.6'lık artışta, devletin payı 0.1, özel sektörün payı 2.5 puan oldu. Kor enflasyon olarak nitelenen imalat sanayindeki fiyat artışı ise yüzde 0.7 olarak hesaplandı. TEFE'de fiyat artışları devlet sektöründe yüzde 0.5, özel sektörde yüzde 3.3 oldu.
Şubat'ta, sektörel bazda en yüksek fiyat artışı yüzde 8.9 ile tarımda gerçekleşti. Elektrik, gaz ve su sektöründeki fiyatlar aylık bazda yüzde 0.1 geriledi. Ama son bir yıllık dönemde sektörel bazda en yüksek fiyat artışı yüzde 113.3 ile aynı sektörde yaşandı.
Fiyatı en çok artanlar (%)
|
Domates | 48.5 |
| Portakal | 28.6 |
| Elma | 24.1 |
| Kıvırcık | 14.2 |
| Şans oyunları | 11.1 |
| Yumurta | 10.1 |
| Bir bardak çay | 7.3 |
| Otobüs ücreti | 6.1 |
| Odun ücreti | 5.6 |
| Bisküvi | 4.4 |
|
Fiyatı en az artanlar (%)
|
Pantolon | -6.5 |
| Takım elbise. | -6.2 |
| Doğalgaz | -5.8 |
| Kazak | -.58 |
| Bot | -4.8 |
| İlaçlar. | -4.7 |
| Ayakkabı | -2.1 |
| Limon | -.1.5 |
| Kalorifer yakıtı | 0.1 |
| Mazot | 0.2 |
|
Fiyatı en çok artanlar (%)
|
Salatalık | 52.5 |
| Marul | 42.4 |
| Taze fasulye | 41.9 |
| Tütün | 35.7 |
| Sivri biber | 35.8 |
| Domates | 28.7 |
| Yumurta | 14.8 |
| Zirai ilaçlar | 14.3 |
| Kalorifer kazanı | 12.9 |
| Cam çubuk | 12.5 |
| Fiyatı en az artanlar (%) |
| Gliserin | -12.1 |
| Amonyum Sülfat. | -10.6 |
| Doğalgaz | -10.0 |
| İlaç | -7.2 |
| Polietilen | -2.7 |
| Akrilik elyaf | -2.2 |
| Margarin | -2.8 |
| Tutkal | -1.7 |
| Kütükler | -1.4 |
| Hayvan yemi | -0.9 |
|
Fiyatı en çok artan iller
|
Zonguldak | 3.4 |
| Diyarbakır | 2.5 |
| Gaziantep | 2.0 |
| Konya | 2.0 |
| Eskişehir | 1.9 |
| İzmir | 1.7 |
| Kayseri | 1.6 |
| İstanbul | 1.6 |
| Bursa | 1.6 |
| Samsun | 1.5 |
| Adana | 1.5 |
| Kocaeli | 1.5 |
| Erzurum | 1.4 |
| Ankara | 1.3 |
| Malatya | 1.2 |
| Antalya | 1.1 |
| Trabzon | 1.1 |
|
|
