Dünyanın alkışladığı an

Türkiye 11 Eylül saldırılarının ardından Doğu ve Batı'dan 71 ülkeyi bir masada toplayarak gündeme damgasını vurdu. Çırağan Sarayı'nda yapılan İKÖ-AB forumunun fikir babası İsmail Cem, tarihi zirveden yüzünün akıyla çıktı. Buluşma dünya basınında da yankı uyandırdı: Türkiye bir ilke imza attı, Doğu ile Batı arasında köprü kurdu
İslam ülkeleriyle Avrupa'yı ilk kez bir araya getiren İKÖ (İslam Konferansı Örgütü) - AB (Avrupa Birliği) Ortak Forumu daha ilk gününde dünyanın ilgi odağı oldu. Avrupa ve İslam ülkelerinin temsilcileri "terörizme karşı mücadele", "Afganistan" ve "Ortadoğu" sorunlarını konuşmak üzere Çırağan Sarayı'na akın etti. Foruma 189 Birleşmiş Milletler ülkesinden 71 ülke temsilcisi ve 42 dışişleri bakanı katıldı. Katılımcı ülke sayısının fazlalığı nedeniyle BM Genel Kurulu'nu andıran görüntülere sahne olan Çırağan Sarayı'nda, gazetecilerin en çok ilgi gösterdikleri liderler ise Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgo Papandreu, Fransa Dışişleri Bakanı Hubert Vedrine, Irak Dışişleri Bakanı Naci Sabri ve Filistin Dışişleri Bakanı Faruk Kaddumi oldu.

Forumun ilk gününde açılış konuşmasını katılımcıları "hoşgeldin resepsiyonu"yla karşılayan Dışişleri Bakanı İsmail Cem yaptı. Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, İspanya Dışişleri Bakanı Joseph Pique, İKÖ Dönem Başkanı Katar Dışişleri Bakanı Şeyh Hamad Bin Cabbar El-Tani, AB Ortak Savunma ve Dış Politika Yüksek Temsilcisi Javier Solana ve İKÖ Genel Sekreteri Abdülvahid Belkeziz'in söz aldığı konuşmaların ardından düntüm ülke temsilcileri bir aile fotoğrafı çektirdi.

RUMLAR YİNE KRİZ YARATTI
Forumda bir de Rum krizi çıktı... Kıbrıs Rum Kesimi "Kıbrıs Türk Müslüman toplumu" olarak adlandırılan KKTC Dışişleri ve Savunma Bakanı Tahsin Ertuğruloğlu'nun konuklar listesinde "Dışişleri Bakanı" sıfatıyla yer almasına tepki gösterdi. Rumlar, Ertuğruloğlu'nun KKTC Dışişleri Bakanı olarak nitelendirilmesi üzerine Yunanistan ile birlikte AB Dönem Başkanı İspanya'ya başvurdu. Türkiye'den bilgi isteyen İspanya'ya verilen cevapta KKTC'nin daha önce düzenlenen İKÖ zirvesinde de bu isimle yer aldığı belirtildi, "KKTC'ye yeni bir isim üretilmemiştir" denildi. Bu arada, Kıbrıs Rum Kesimi Dışişleri Bakanı Yannakis Kasulides, İsmail Cem'le ikili görüşme yapmak istediğini, ancak Cem'in bu talebi reddettiğini belirtti. Dışişleri Bakanlığı ise bunu yalanladı.

DÜNYA BASINI ÖVGÜ YAĞDIRDI

İlk günün basına yansıyan yankıları şöyle:
BBC (İngiltere): Türkiye Batıda oluşan İslam ile terörizmin bağlantılı olduğu düşüncesini ortadan kaldırma konusunda büyük bir adım attı.

CNN (ABD): Forum CNN'in ikinci haberi oldu: İstanbul zirvesinin Batı ile Doğu'yu birleştirdi.

Al-Babawa (Ürdün): Forum doğu ve batının kültürel farklarının çatışma nedeni olmadığını anlamasına yardımcı oldu. Çırağan'da ABD'nin "Şeytan İttifakı" olarak nitelendirdiği İran ve Irak da katıldı.

Reuters (ABD): Müslüman ülke Türkiye, yakın ittifakı olduğu Amerika ile sınırında bir sorun yaşanması endişesiyle, Irak konusunda kendisini hassas bir noktada buldu.

Kommersant (Rusya): Saldırı sonrasında ABD'nin gösterdiği hedefler, Bush'un "Haçlı Seferi" ifadesi, İtalya Başbakanı Berlusconi'nin açıklamaları dünyayı medeniyetler savaşının eşiğine getirmişti. Bu nedenle forumun zamanlaması çok doğru. Yer ise çok anlamlı. Çünkü Türkiye, hem İKÖ'ye üye hem de AB'ye aday tek ülke.

DÜNYANIN NABZI İSTANBUL'DA ATIYOR

AB YÜKSEK TEMSİLCİSİ SOLANA: Terör-İslam ilişkisini reddediyoruz
AB Ortak Savunma ve Dış Politika Yüksek Temsilcisi Javier Solana, Forum'un açılışında "AB olarak terör-İslam ilişkisini reddetmeye kararlıyız" dedi. Forum'un üç önemli konusu olacağını söyleyen Solana, bunları terörizmin ortadan kaldırılması, Afganistan'ın yapılandırılması ve Ortadoğu krizine çözüm olarak sıraladı.

LİBYA DIŞİŞLERİ BAKANI ŞALKAM: Çok eşliliğimizi eleştirmeyin
Libya Dışişleri Bakanı Abdurrahman Şalkam, ilginç bir örnekle Batı'nın önyargılarını eleştirdi: "Siz bizleri çok eşlilik konusunda kendi bakış açınızdan bakıp eleştiriyorsunuz. Oysa Batı dünyasında eşcinsellerin evlenmesini doğal karşılıyorsunuz. Küresel bir köyde yaşadığımızın farkında olarak hareket etmeliyiz."

ÜRDÜN PRENSİ HASAN BİL TALLAL: İstanbul'da Kültür Parlamentosu
Ürdün Prensi Hasan Bin Tallal, Uluslararası Kültür Parlamentosunun temelinin İstanbul'da atılabileceğini söyledi. Bu konuda girişimlerde bulunduğunu söyleyen Tallal, kültürün çatışmaları önleme ve sorunları çözmede yardımcı olabileceğini vurguladı.

İRAN DIŞİŞLERİ BAKANI HARRAZİ: ABD küresel sempatiyi yanlış anladı
İran Dışişleri Bakanı Kemal Harrazi, 11 Eylül saldırısının terörizme karşı uluslararası bir hareket yarattığını belirterek, "Maalesef Amerikalı yetkililer, bu küresel sempatiyi kendilerine dönük algılamakta ve diğer ülkelere karşı saldırgan tutuma devam etmektedir" dedi.

NOTLAR
* Forum'a katılan toplam 593 yabancı konuk Çırağan, Conrad, Divan ve Swissotel'de konakladı.

* Forumu izlemek için, 216'sı yabancı 494'ü Türk olmak üzere toplam 720 gazeteci kayıt yaptırdı.

* Çoğu Türkiye'ye ilk kez gelen Kıbrıs Rum Kesimi'nden gazeteciler, İstanbul'a hayran kaldı ve görev sürelerini hafta sonuna kadar uzattı.

* Katılımcılara göre, ABD, İsrail ve Rusya'nın toplantıya katılmaması, forumun havasını yumuşattı.

* Her konuşmacıya üç dakikalık süre tanındı ve bu sürenin aşılmamasına özen gösterildi. Arap delegeler konuşmalarına genellikle 'Besmele' ile başladı

* 4 dilde simültane tercüme yapıldı.

* Foruma katılan konuklar dün gece Mydonose Showland'e gitti ve akşam yemeğini orada yedikten sonra "Sultanların Dansı" gösterisini izledi.

Fischer'dan İslam dünyasına sorular
Almanya Dışişleri Bakanı Joschka Fischer, "İstanbul ruhu"nun başarılı olması için Doğu ve Batı'nın buna eşit olarak katılması gerektiğini söyledi. Almanya'da Türk kökenli 3 milyon Müslüman'ın yaşadığını ve kendilerinin dinler arası hoşgörüyü bu nedenle toplumlarında somut olarak yaşadıklarını dile getiren Fischer, sözlerini şöyle sürdürdü:

"İslam ve Hıristiyanlık arasında bir görüş farklılığı yok. Birbirimize ders verme kültüründen, birbirimizden öğrenebilme kültürüne geçmeliyiz. Buna İslam nasıl katkı yapmak ister? Şeriatın uygulanması, temel hakların uygulanması konusunda çelişkileri kaldırmaya hazır mı? İntihar komandolarının saldırılarını dini kisve altında açıklama konusunda vazgeçme kararı var mı? Filistin'in yanısıra İsrail halkına da huzur içinde yaşama konusunda eşit hak verilmesine hazır mıyız?"

Burcu YAKAR - Ali ÖZLÜER - Yusuf DEMİR - Recai KÖMÜR - Erhan DOĞAN