ASKERLER BAŞLADI
Sizin bu satırları okuduğunuz saatlerde biz Genelkurmay'ın Doğu ve Güneydoğu'ya düzenlediği bir basın turunda olacağız. İran ve Irak sınır bölgeleri. Daha yakın zamana dek sınırdan sızma, köy baskını, çatışma ve ölüm haberlerinin en çok alındığı bölgeler. İlk gün Van'da başlayıp, Yüksekova, Hakkari'de devam eden, Şırnak'ta gecelemenin ardından Pervari, Eruh, Siirt, Lice ve Ergani'nin ardından Diyarbakır'da noktalanan iki günlük yoğun bir program.

Programın amacı, "Türk Silahlı Kuvvetleri'nin sosyal kalkınma faaliyetini, köy destek uygulamasını" tanıtmak. Türkçesi, kısa süre öncesine dek çatışma alanı olan, boşaltılan, boşalan köylerde, askerlerin girişimiyle açılan okulları, sağlık ocaklarını, el sanatı, spor, üniversiteye hazırlık, hatta bilgisayar kurslarını göstermek.

Askerler, bir dönemin bitip, bir başka dönemin başlamakta olduğunun mesajını vermek istiyorlar.

AMERİKAN YATIRIMI
Benzeri bir mesajı ABD veriyor. ABD'nin Ankara Büyükelçisi Mark Parris, gelecek hafta bölgedeki birkaç ili kapsayan bir "Amerikan yatırımlarını teşvik" turuna çıkıyor. Bir elçilik yetkilisi, dünkü SABAH'ta yayınlanan sözlerinde, "Güneydoğu'da durumun normale dönmekte olduğunu kabul ediyoruz. Eğer durum normale dönüyorsa, insanların daha iyi yaşamasına yardımcı olmanın zamanı gelmiş demektir" diyor. Amerikan Büyükelçisi bu geziyle ülkesindeki yatırımcıları bölgenin güvenli ve kârlı olduğuna ikna etmeye çalışıyor. Özellikle GAP bölgesindeki enerji, tarım, tarımsal sanayi ve tekstil yatırımlarına dikkat çekiliyor.

ÇİLLER'DEN ATAK
DYP lideri Tansu Çiller'in Güneydoğu'nun kalkınması için önerdiği formüllerden belki de en önemlisi de zaten bu: "Bölgeye yabancı yatırım çekerek, yabancı sermayenin yerel sermaye ile ortaklıklar kurmasını sağlamak."

"Zamanında çok hata yapıldı, biz de yaptık" diyor Çiller. "Yatırımı devlet yapsın dedik, battı. Özel sektörü teşvik edelim dedik, teşvikler Antalya'da otel inşaatına gitti. Şimdi bölge insanını işin içine katmak lazım."

Çiller bu amaçla 23 bölge milletvekilini hafta başında 4 haftalığına Doğu ve Güneydoğu'da "alan araştırması yapmaya" gönderdi.

Amaç: "Önce milletle kucaklaşmak. Sonra, vatandaşın beklentilerini ve imkanlarını yerinde belirlemek."

Çiller'in Güneydoğu kalkınma programı içinde "boşalan köylere dönüş, yılda 1.6 katrilyon lira zarar eden Habur kapısının canlandırılması ve yeni iş alanları açılması" bulunuyor.

"Uygun bir programla Türkiye Orta Asya'yı, Orta Doğu'yu, hatta Avrupa'yı buradan besleyebilir" diyor.

HÜKÜMET CEPHESİ
Hükümet cephesi de boş durmuyor.

Devlet Bakanı Mustafa Yılmaz, "karların çözülmesi ardından Köy Hizmetleri makina parkının büyük oranda Doğu ve Güneydoğu'ya tahsis edildiğini" söylüyor.

Köylere yol ve su götürülme çabası hızlanmış durumda.

Daha önce boşalmış, güvenlik gerekçesiyle boşaltılmış köylere dönüş ve ev yapımını İçişleri Bakanlığı üstlenmiş.

Hükümet geçen yıl 30.4 trilyon lirası 2000 yılında kullanılmak üzere 40.4 trilyon lirayı yarım kalan turizm, eğitim, sağlık ve sanayi yatarımlarının tamamlanması için ayırdı.

Bu paranın 29 trilyonu yerine ulaştı. Kalkınma Bankası Genel Müdürü Taci Bayhan, "bölgedeki kredilerin geriye dönüş oranının yüzde 90 olduğunu memnuniyetle" söylüyor

Ama iki büyük sorun var: Birincisi, ihtiyaç duyulan miktar bunun üç katı, 120 trilyon lira. İkincisi, o zaman "düşük faizli kredi" olarak lanse edilen yüzde 20-30 faiz oranı, şu anda enflasyon hedefinin üzerinde kaldı.

Zorluklar devam ediyor. Ama Güneydoğu'nun kalkınmasına dair bir umut havası, PKK faktörünün zayıflamasıyla birlikte, içeride ve dışarıda filizlenmeye başlamış durumda. Bu görülebiliyor.

MURAT YETKİN