Sabaha kadar oylama
Anayasa değişikliği paketiyle ilgili oylama sabah saat 11.00'de başlayacak. Önergelerle birlikte, görüşme 04.20'ye kadar sürecek
Cumhurbaşkanlığı seçimlerine kilitlenen Türkiye, bugün başlayacak Anayasa görüşmeleri nedeniyle uykusuz kalacak. TBMM Genel Kurulu, Anayasa paketini oylamak için Akbulut başkanlığında bu sabah saat 11.00'den itibaren çalışmaya başlayacak. Meclis Genel Sekreter Yardımcısı Rauf Bozkurt, görüşmeler ve oylamalar için gerekli süreleri hesapladı. Teklifin tümü ve maddeler üzerindeki görüşme "önergesiz" olarak sabah saat 02.20'ye kadar devam ediyor. Ancak maddeler üzerinde 12 önerge verilmesi kesinleşti. Bu önergeler kabul edilmese bile, reddedilen her önergenin görüşmesi 10 dakika sürdüğü için oylamaların tamamlanması sabah saat 04.20'yi bulacak. Herhangi bir önergenin kabul edilmesi durumunda bu süre en az 1 saat uzayacak ve 05.20'yi bulacak. Bir tartışma halinde görüşmeler gün ağarırken bitmiş olacak.
TÜMÜ ÜZERİNDE GÖRÜŞME
* Saat 11.00'de toplanacak Genel Kurul'da önce tümü üzerinde görüşme yapılacak.
* Her parti grubu adına 20'şer dakika konuşma yapılacak. Beş parti toplam 100 dakika konuşacak. Hükümet adına söz istenirse 20 dakika konuşma yapma hakkı bulunuyor. Süre 120 dakikaya çıkıyor. Ayrıca 20 dakika komisyona söz veriliyor. 20 dakikada da iki kişisel konuşma yapılıyor. Toplam kullanılan süre 160 dakikaya yükseliyor.
* Görüşmeler tamamlandıktan sonra "maddelere geçilmesi" için gizli oylama yapılıyor. Oylama için öngörülen 60 dakikalık süre de eklendiğinde kullanılan süre 220 dakikaya, yani 3 saat 40 dakikaya çıkıyor. Başlangıç konuşması ve genel kurulun açılışı gibi zaman kayıplarının 20 dakika olacağı hesaplanıyor. Kullanılan süre 4 saate çıkıyor.
* Öğlen saat 13.00'te verilecek 1 saatlik yemek arası da dikkate alındığında, maddelerin görüşülmesine saat 16.00'da başlanacak.
* Dördüncü maddede yeralan "yürürlük" hükümlerinin 140 dakika, yani 2 saat 20 dakikalık süresi düşüldüğünde, üçüncü sırada yeralan Demirel'e ikinci kez seçilme fırsatı verecek 101. maddenin oylama saati 02.00 olarak görünüyor.
Mehmet ÇETİNGÜLEÇ
2'nci tur için 139 çoğunluk yeterli
ANAYASA paketinin bugün yapılacak oylamasında, hem maddelere geçiş, hem de 4 ayrı madde için en az 330 oy alma gibi bir zorunluluk bulunmadığı, sadece "basit çoğunluk" olan 139 oyun ikinci tura geçişi sağlayabileceği bildirildi. Anayasa oylamasına hazırlanan Meclis Kanunlar Müdürlüğü, geçen yasama döneminde 83. maddeye ilişkin ilk turda da uygulamanın bu şekilde yapıldığını ve "maddelere geçiş" oylamasında 330 şartının aranmadığını belirtti. Meclis bürokratları, Çarşamba günü yapılacak oylamada da aynı uygulamanın geçerli olacağına dikkat çektiler.
DEMİREL'İN KADERİ DE 2. TUR
Cumhurbaşkanı Demirel'in yeniden seçilmesinin yolunu açacak Anayasa değişikliği paketi için ilk tur oylama bugün yapılacak. Ancak Demirel için asıl aşama, 2. turda başlayacak. Hükümet, bugünkü oylamanın sonucunda paketin ikinci tur oylamada kabul edilebileceğini gördüğü takdirde, 4 Nisan'da 2. tur oylama yapılacak. Aksi halde önergesini geri çekecek.
2. tur oylamada Anayasa değişikliği 367'den fazla oyla kabul edilirse Cumhurbaşkanı'nın görev süresi 5 yıla inecek, ancak bir kişinin iki kez seçilebilmesi mümkün olacak. 16 Nisan'dan itibaren 10 gün içinde Cumhurbaşkanı adayları belli olacak ve 26 Nisan'dan itibaren seçim oylamaları başlayacak.
Oylama prosedürü
Bugünkü prova çözüm 4 Nisan'da
ANAYASA değişiklikleri, Meclis'te iki kez görüşülüyor ve iki kez oylanıyor. Bugün yapılacak ilk turda prosedür şöyle işleyecek:
* Önce Anayasa değişikliğinin tümü üzerinde görüşmeler yapılacak.
* Daha sonra maddelere geçilmesi oylanacak. Maddelere geçilmesi oylamasında 5'te 3 oranı aranmayacak. 139 oy yeterli sayılacak.
* Her madde sıra ile görüşülüp oylanacak . Bir maddenin görüşülüp oylanmasından sonra, diğer maddeye geçilecek.
* Dört maddenin görüşülmeleri tamamlandıktan sonra, ilk tur olduğu için tümü üzerinde oylama yapılmayacak.
* Değişiklik önergeleri için önce işari oylama yapılacak. Önergenin kabulü halinde 5'te 3 çoğunluğun tespiti için gizli oylama yapılacak. Maddelerin oylaması da gizli olacak. 330'dan fazla oy alan önergeler madde metnine eklenecek.
İKİNCİ TUR GÖRÜŞMELERİ
İkinci tur oylama ise 4 Nisan'da yapılacak ve prosedürü şöyle işleyecek:
* Önce Anayasa'nın tümü üzerinde görüşmeler yapılacak ve maddelere geçilmesi oylanacak. Bunun kabulü için en az 330 oy şartı aranacak.
* Her madde ayrı ayrı görüşülecek ve oylanacak. Yapılan oylamada; 330 altında oy alan madde, birinci oylamada aldığı oy ne olursa olsun, kesin olarak reddedilmiş olacak ve düşecek.
* İlk turda değiştirilmesi teklif edilmeyen maddeler için ikinci turda önerge verilemeyecek.
* Verilen önergeler için işari oylama yapılacak. Salt çoğunluk önergenin görüşülmesini kabul ederse görüşmelerin ardından gizli oylamaya geçilecek.
* Önergelerin kabulü için de 330 oy aranacak. 330'un üzerinde oy alan önergeler metne eklenecek.
* Maddelerin oylanması tamamlandıktan sonra teklifin tümü oylanacak. En kritik oylama bu bölümde. Teklifin tümü 367'den fazla oy alırsa referandum gereği doğmadan kabul edilmiş olacak. 367 ile 330 arasında oy çıktığı takdirde değişikliğin tümü referanduma gidecek. 330'un altında kaldığı takdirde reddedilmiş sayılacak.
* 367'den fazla oy çıktığı takdirde teklif Cumhurbaşkanı'nın onayına sunulacak.
|