kapat

16.03.2000
Anasayfa
Son Dakika
Haber İndeksi
Yazarlar
Günün İçinden
Politika
Ekonomi
Dünyadan
Spor
Magazin
microbanner
Sabah Künye
Atayatirim
Sofra
Bizim City
Sizinkiler
Para Durumu
Hava Durumu
İstanbul
İşte İnsan
Astroloji
Reklam
Sarı Sayfalar
Arşiv
E-Posta

Turkport
1 N U M A R A
Z D N e t  Türkiye
A T V
M i c r o s o f t
Win-Turkce US-Ascii
© Copyright 2000
MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
Barışa giden 4 su projesi
21'inci yüzyılda Ortadoğu'yu büyük bir su sorunu bekliyor. Bölgeyi savaşa kadar sürükleyecek su sorunu için 4 proje var ve Türkiye de kilit bir öneme sahip

İsrail'in önde gelen aylık dergilerinden Jerusalem Post, 20'nci yüzyılda toprak yüzünden savaşan bölge ülkelerinin bu asırda su yüzünden savaşacağını yazdı. Çünkü, Ortadoğu'un su kaynakları git gide tükeniyor. 1999'da İsrail'in ana su kaynağı Kinerret Gölü'nün su seviyesi 1930'lu yıllardan beri en düşük seviyeye indi. Su krizi sadece İsrail ile sınırlı değil. Suyun bitmesinden en çok korkanlar Ürdün, Mısır ve Filistin. Susuzluğun bir savaş ya da krizlere yol açmaması için projeler var. Ancak hiçbiri hayata geçirilmiş değil. Bölgenin su sorununu çözmek için şu anda 4 seçenek görünüyor. Ancak dördü de tek başına su krizini çözebilecek kapasitede değil. Öte yandan İsrailli bir su uzmanı Ortadoğu'da bir su savaşının çıkmasını önleyebilecek tek ülkenin su kaynakları bakımından zengin olan Türkiye olduğunu söylüyor.

20 MİLYARLIK PROJE
İlk seçenek, Türkiye'den Ortadoğu'ya uzanacak su boru hatları. Eski Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın 1980'lerde önerdiği proje Seyhan ve Ceyhan nehirlerinin suyunu kullanıyor. 5 milyar dolarlık bu projeye göre Seyhan ve Ceyhan'dan çıkacak iki boru hattı ile Akdeniz'e akacak olan su Irak, Kuveyt, Suriye ve Ürdün'e gidecekti. Ancak Türkiye isteksiz davranınca proje rafa kalktı. Öte yandan dergiye göre, proje ile ilgili asıl sorun kimin ne kadar su alacağı değil, boru hattını kimin döşeyeceği. Çünkü bugünkü rakamlarla boru hattı projesi 20 milyar dolara mal olacak.

İkinci seçenek, balonlarla, gemilerle ve tankerlerle İsrail ile Ürdün'e su taşınması. Türkiye'nin KKTC'ye balonlarla denizden su taşıması gibi İsrail'e de su taşınması öngörülüyor. Ancak KKTC'ye 20 bin metre küplük balonlarla su taşınırken, İsrail için onlarca katı büyüklüğünde balon gerekiyor. Bu da İsrail için pratik bir çözüm olmaz.

Üçüncü yol, Lübnan sınırları içindeki Litani Nehri'nden, Ürdün nehrinin kollarından birine 10 km'lik bir tünel inşa edilmesi.

25 YILLIK ÇÖZÜM
Bu proje için de İsrail'in Lübnan'la barış içinde olması gerekiyor. Uzmanlar bu projenin sadece 25-30 yıl için su sorununu çözebileceğini belirtiyorlar.

Sonuncu seçenek ise deniz suyunun arındırılarak kullanılır ve içilir hale getirilmesi. İsrail, ilk tesisi Akdeniz kıyısındaki Eşkelon'a kurmak için çalışmaları başlattı. Ancak İsrail'de kurulacak 4 deniz suyu arıtma tesisi ülkenin bugünkü su ihtiyacının yüzde 10'unu karşılayabilir. Bu fikri savunanlar, Ürdün'ün Hayfa'da bir tesis kurmasına ve bir boru hattıyla su nakletmesine izin verilmesini istiyor.

Ortadoğu'da suyun bir çatışmaya ya da işbirliğine yol açması ülkelerin elinde. Ülkeler bu yüzyılda kendilerini ya günlük maliyeti en az 100 milyon dolar olan savaşın içinde bulacak ya da suyu işbirliği içinde kullanmayı öğrenecek.


Copyright © 2000, MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. - Tüm hakları saklıdır