ADRES YANLIŞ
Burada yaşanan sorunun nedeni şu: Merkez Bankası Yurtbank'a el koydu. Yurtbank şimdi bir kamu bankası. Ancak Yurt Security Off-shore, Yurtbank'ın iştiraki bile değil. Sahibi, Yurtbank'ın eski sahibi Ali Balkaner. Dolayısıyla Merkez Bankası, Kıbrıs'taki bu bankanın mevduatına güvence veremiyor.

Bu mudilerin paralarını alabilmesi için hukuki yol izlenmesi gerekiyor. Veya Ali Balkaner'in rıza gösterip, paraları ödemesi gerekiyor. Bu konuda yetkililerin verdikleri bilgiye göre, Kıbrıs'taki bankanın mudilerinin haklarının korunması için Ali Balkaner'den varlık döküm istendi. Yurt Security'ye yollanan paraların nerelere gittiği araştırılmaya başlandı.

Sonuç olarak bu bankadaki malvarlığının, alacak, borç ilişkisinin ortaya çıkarılmasının ardından mevduat sahiplerine ödeme yapılabilmesi mümkün görünüyor. Ancak bunun ne zaman olabileceği belli değil.

Üç tip off-shore var
Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na devredilen Ege, Es, Yurt, Sümer ve Yaşarbank'taki Off Shore hesaplarla ilgili denklem çözülmeye çalışılıyor.

Bankacılık sistemindeki toplam mevduatın 5.5 milyar dolarlık bölümünün off shore hesaplarda tutulduğu, bu miktarın yaklaşık yüzde 8'inin (330 milyon dolar) 5 bankada yoğunlaştığı belirtiliyor.

Merkez Bankası Başkanı Gazi Erçel'in, "Off shore mevduatlar üzerinde yüzde 100 devlet güvencesi yok. Off shore bankalar bize geçmedi. Hesapların karşılığı varsa ödenebilir" yönündeki açıklaması, mevduat sahiplerini kaygılandırdı.

Ne olacak?
İlk incelemeler sonunda, 5 bankada 3 tür off shore işlem bulunduğuna değinen Merkez Bankası yetkilileri, şu bilgiyi verdiler:

1- Off Shore Şubeler: Fon'a devredilen bankanın herhangi bir şubesi gibi çalışan ve hukuki statüsü şube olarak kabul edilen off shore'lardaki hesaplar için sorun çıkacağını düşünümüyoruz. Ana bankanın, off shore şubesine yatırılan mevduatların, bankanın yönetimini ele alan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından karşılanabilmesi mümkün görünüyor.

2- Yüzde 100 İştirak olan Off Shore'lar: Ayrı birer tüzel kişiliği olan ağırlıklı olarak KKTC ve Almanya'da açılan off shore bankalardaki hesaplarda sorun yaşanması bekleniyor. Ana banka, mevduat sahibine kendi off shore bankası adına düzenlenmiş bir cüzdan veriyor ve mevduatı kaydi olarak üçüncü ülkeye transfer ediyor. Off shore bankadan yeniden Türkiye'ye dönen kaynaklar kredi olarak kabul ediliyor. Bu durumda, tasarruf sahibinin off shore bankadan mevduatını talep etmesi gerekiyor. Mevduatın karşılığının bulunması halinde ödeme yapılmasında sorun kalmıyor. Ancak, paranın karşılığında sorun olması halinde, mevduat sahibi ile off shore banka, off shore banka ile Türkiye'deki ana banka arasında alacak-borç ilişkisi doğuyor. Mevudatların ancak hukuki ihtilaf çözüldükten sonra ödenmesi imkanı bulunuyor.

3- Diğer Off Shore'lar: Bu kategoride iki tür işlem yapılabiliyor. Banka, dolaylı kredi limitlerini aşmak için tüzel kişiliği ile ortak olduğu off shore banka kurmak yerine, sadece banka yöneticilerinin özel olarak ortak göründükleri off shore'lar kurabiliyor. Bu tür hesapların ödenmesinde ana bankanın asli sorumluluğu bulunmuyor. Yabancı bankalara ait off shore'lara aktarılan hesapların karşılığının bu bankalardan talep edilmesi gerekiyor.