Borsada belli zamanlarda belli trendler yaşanır. İlk yıllarda Çukurova Elektrik, Erdemir, Eczacı, İş Bankası sırasıyla yıldız oldular. Borsayı sürüklediler. Ereğli borsası diye başlık attığımız günler oldu. Hatta bu hisse senedinde işlem hacminin üçte biri dahi gerçekleşti. 1991'de Körfez kriziyle borsa çimento sektörünü keşfetti. Ardından elektrik, perakende ve banka sektörü borsayı sürükledi. 1991'de Mali ve Sanayi Endeksi diye yayımlanmaya başladıklarında eşit olmalarına karşılık 1993 ortalarında Sanayi Endeksi, Mali Endeksi katladı bile. Mali Endeks tam olarak Sanayi Endeksi'nin yarısına kadar düştü.
İki endeks arasındaki fark 1996 yılına kadar sürdü.Hizmetler Sektörü'nün ayrılmasıyla Sanayi Endeksi'nde bir zayıflamanın başladığı 1996'da Mali Endeks bankaların ve holdinglerin öncülüğünde atak yapmaya başladı. 1997-98 ve 99 yılları Mali Endeks'in Sanayi Endeksi'ne tur bindirdiği ve iki katına çıktığı yıllar oldu.
* Sanayiye dönüş mü? - Aralık ayında getirilen faiz vergisi ve 9 Aralık kararları bono ve döviz yatırımının cazibesini azalttı, bankacılık sektönün en karlı silahını elinden aldı. Bu gelişmeyle birlikte borsada dikkatler banka dışı senetlere yönelmeye başladı. Şimdi borsa geleceğini daha çok sanayi kesimindeki hisselerde arıyor. Mali Endeks'in son iki haftalık dalgalanmasına karşılık Sanayi Endeksi'nin çıkışını sürdürmesi ve aradaki farkı azaltmaya başlaması bunu gösteriyor. Bunun yeni bir trend yaratıp yaratmayacağını aranan büyük senetlerin sanayi senetleri arasında bulunup bulunmayacağına bağlı.
* Toplu hareket yok - Yabancıları da çekecek ve 4 büyük banka senedinin yerini alacak sanayi hisseleri bulunamazsa beşinci büyük çıkışı daha da üst seviyelere taşımak zorlaşabilir.
Yoğunlaşma büyük senetlerde olurken borsa da artık seçici olmayı öğrendi. En çok işlem gören 30 hisse senedinin toplam işlem hacmindeki payı yüzde 75, 50 hisse senedinin yüzde 82, 100 hisse senedinin yüzde 92. Geriye kalan 180 senedin işlem hacmindeki payı sadece yüzde 8. Üstelik borsa ortalaması dolar bazında yüzde 200'ün üzerinde artmış olmasına karşılık değer kaybeden senet sayısı hiç de az değil. Kısaca toplu çıkış dönemi geride kaldı, "Ne alırsan kazanırsın" dönemi bitti.
* Şirketlerin durumu - Üstelik bu kez durum geçmiş dönemlerden çok daha farklı. 25 yıldır devam eden enflasyon düşüyor. Üç yıllık bir ekonomik program yürürlüğe konuluyor. Globalleşmenin etkisi yanında ve ondan daha çok AB'ye uyum sürecinde bazı sektörler ve şirketler piyasadan çekilmek durumunda kalacak. Bazıları kendi aralarında birleşerek bazıları yabancılarla evlenerek daha da güçlü hale gelecek. Bir kısmı da bu süreçten tek başlarına başarıyla çıkarak dünya ve AB liginde yerini alacak.
Eğer "faiz düştü, döviz bir alternatif olmaktan çıktı" denilerek enflasyonsuz ve AB'ye girecek bir Türkiye'nin şirketlerine yatırım yapılacaksa, durum bu. Seçici olmaktan başka çıkar yol yok.
Sonuç - " Binini gör, birini al"
