25 yıldan beri boğuştuğumuz yüksek enflasyonu aşağıya çekecek tarihi kararlar dün akşam Merkez Bankası Başkanı Gazi Erçel tarafından açıklandı. Enflasyonu düşürecek programın en önemli aracı olan döviz kurlarına hızlı fren yapıldı.

Buna göre 2000 yılında kurların artışı, toptan fiyat artışı hedefi olan yüzde 20 düzeyinde sınırlı olacak. Halen yüzde 5 olan Aralık ayı devalüasyon oranı, Ocak 2000'de bir anda yüzde 2.1'e çekilecek.

Aylık kur artışı kademeli düşürülerek, 2000'in son çeyreğinde yüzde 1'e, 2001'de de yüzde 1'in altına indirilecek. Buna göre yıl sonunda 540 liraya ulaşması beklenen dolar, 2000 sonunda ancak 646 bin liraya kadar yükselecek.

1980'den bu yana yüksek enflasyona at başı giden dolar, enflasyonla müdacadelenin aracı, hatta silahı olacak

IMF ile imzalanacak stand-by anlaşmasının desteğinde uygulanacak 3 yıllık programın en önemli ayağı belli oldu. Merkez Bankası Başkanı Gazi Erçel, piyasalar kapandıktan sonra 3 yılı kapsayan para ve kur programını açıklandı.

Programla kurların önümüzdeki 18 ay içindeki değerini kesin olarak belli oldu. Bunu izleyen ikinci 18 aylık dönemde ise kurlar Merkez Bankası tarafından izin verilen bir bant içinde dalgalanacak. Bu sınırların dışına çıkmayacak.

Böylece Türk ekonomisindeki en büyük risklerden birini oluşturan kurlar, netlik kazanmış olacak. Hem kurumların, hem bireyler ekonomik kararlarında önlerini görecekleri bir ortama kavuşmuş olacak.

Kamudaki maaşlar ve KİT zamları da 2000 yılında yüzde 20 düzeyini aşmayacak. Merkez Bankası Başkanı Gazi Erçel, özel sektörün de maaş ve fiyat artışlarını bu hedefe uygun şekilde yapmaları konusunda uyarıda bulundu.

Bu açıklamalar son 20 yıldır önemli bir tasarruf aracı olan dövizin cazibesini bitirdi. Dolarda bundan böyle ancak yurtdışında değer kazanırsa enflasyonun üzerinde bir getiri verecek. Bu durumda da mark kaybettirecek.

Yurtdışından sermaye girişi bekleyen Merkez Bankası bütün dövizleri önceden açıkladığı kurlar üzerinden alacak. Bu şekilde piyasaya çıkacak TL'yi geri çekmeyecek. Bu da faizleri düşürerek ekonomiyi canlandıracak.

Dövize yapılan sert frenle faiz oranları da gerileyecek. Şimdiye kadar parasını vadeli olarak faize yatıranlar, yüksek kâr sağlayacak. Ancak vadesi gelince aynı yüksek oranları bulmakta zorlanacak.

Döviz artışının yavaşlayıp, faizlerin düşmesi borsanın önünü daha da açacak. Borsa, Hazine'nin borçlanma ihtiyacının düşmesiyle bonoya, repoya ve dövize giden paraya iyi bir alternatif yaratacak.

Düşen enflasyon karşısında paranın borsa dışında gidebileceği bir adres de gayrimenkul. Deprem nedeniyle Marmara Bölgesi'nde gayrimenkul yatırım çok cazip olmasa da, diğer bölgelerde arsa, emlak alımı cazip olacak.

Uygulanan programla enflasyonun düşmesi ile uzun süredir gündemde olan TL'den sıfır atma operasyonuda sıra gelecek. Merkez Bankası Ocak 2001'de liradan üç sıfır atacak.