Amerika ve Rusya'nın benzerlikleri ve farklılıkları
Amerikan propaganda teşkilatı bütün dünyaya Amerikan hayranlığını yayarken Rusya propaganda teşkilatı olmadığı için kötü tanınıyor ve dünya Rusya'nın ancak ayısını tanımaya devam ediyor
Amerika'da 10 gün kaldım. Çıkacak etnik sorunları yazdım. 25 yıldır çok iyi tanıdığım Moskova'dayım. Bugün bu iki büyük ülkenin durumlarını, benzerliklerini ve geleceklerindeki tahminlerimi yazacağım. Bu yüzyılın yarısında bu iki büyük ülke dünyaya hükmetti. Rusya totaliter rejimi, komünizmi, insan faktörü önüne koydu ve dağıldı. Amerika demokrasiyi uyguladı. Ve dünyanın süper gücü kalmaya devam ediyor. NATO kanalı ile askeri, IMF kanalı ile de dünyanın finans durumunu kontrol ediyor.
Amerika'da 272 milyon insan yaşarken Rusya'nın nüfusu 165 milyon. Amerika'nın ihracatı Rusya'dan 4 kat daha fazla. Rusya'nın kaliteli çorap fabrikası yok. Ancak savunma sanayinde hâlâ süper bir güç. Bir düğmeye basmakla Washington'u bombalayacak silaha sahip. Uzaya ilk Ruslar gitti. Ay'a da ilk Amerikalılar ayak bastı. Doğu bloku varken Varşova Paktı'nı ve üyelerini Rusya finanse etti. Amerika NATO'nun bütün üyelerini paktın giderlerine ortak etti. Amerika o ülkeleri kendi mallarını satmak için kendi pazarı haline getirdi.
Amerikan propaganda teşkilatı bütün dünyaya Amerikan hayranlığını yayarken Rusya propaganda teşkilatı olmadığı için kötü tanınıyor ve dünya Rusya'nın ancak ayısını tanımaya devam ediyor. Savaş öncesi Goebels'in propaganda bakanlığı Hitler'i ve Almanya'yı dünyaya o zamanki şartlarda çok iyi tanıtmıştı. Ancak bugünkü teknolojiyle Amerika kendi reklamını muazzam bir şekilde yapıyor.
Amerika'da çok zengin var. Ancak Harlem'de, Los Angeles'de dilenci var. Rusya'nın büyük zenginleri oluştu. Moskova'da eskiden olmayan dilenciler görebilirsiniz.
Eğitim sistemi Rusya'da Amerika'dan kötü değil, gençlerin genel kültürü Amerikalı'dan daha iyi. Sağlık sistemi Amerika'da çok iyi. Rusya'da kötü. Rusya yeni demokratik ve serbest piyasa sistemine geçerken 1930'un Amerikası'nı yaşıyor.
Zenginlik yeraltında
Daha evvel yazmıştım. 2025 yılında Amerika'nın yüzde 38'ini etnik gruplar oluşturacaktır. Latinoslar ve siyahiler belli bölgelerde çoğunluğu ele geçirecekler. Rusya Federasyonu'nda kırka yakın milliyete mensup insanlar yaşıyor. Bir o kadar da lisan var. Ve 4 ana dine mensup karışık insanlar yaşıyor. Çeçenler, İnguslar, Çerkezler ve Kabardalar kendi bölgelerinde çoğunlukta iken diğer etnik gruplar Rusya'da dağınık yaşıyor.
Amerikalı olanlar kıtaya sonradan gelmeler. Kızılderililer'in bugün nüfustaki sayısı yüzde 1'den aşağıda. Rusya'da ise etnik gruplar tarih boyunca hep burada yaşamış. Amerika yok iken korkunç İvan bütün krallıkları yıkıp ilk Rus çarı olarak Rusya'yı kuruyor. Amerika'da ise etnik olmayan yerler ülkenin ortası veya Oregon, Iowa gibi tarım bölgeleri. Rusya'nın karışık olmayan bölgeleri de Tambov, Arhangelsk, Murmansk gibi bölgeleri.
2050 yılında Amerika'yı etnik sorunların sarsacağı kesin. Rusya'da ise bazı etnik bölgeler ayrılır. Ancak yeraltı zenginlikleri Rusya'yı dünyanın en zengin ülkesi yapar.
Trende doğdu Almanya'da öldü
Bir vagon işçisi kızı olarak 1932 yılında Sibirya'da trende doğdu. Yakışıklı Mikhail'i Moskova Üniversitesi'nde 1948 yılında tanıdı. "İlk bakışta aşk" sanki onlar için söylenmişti. Stalin'in ölümünden bir yıl sonra 1954 yılında evlendiler. Mikhail'in doğum yeri Satavropol'a yerleştiler. 1960'larda kocasıyla İtalya'yı ve Fransa'yı gezdi. Batıya hayran olmuşlardı. Ve Sovyetler Birliği'nde yıllar sonra tatbik edecekleri reformları ilk o seyahatte konuşmaya başladılar. 1978 yılında Mikhail Gorbacohev politbüro'nun en genç üyesi ve tarım bakanı olunca Raisa Gorbacohev Moskova Üniversitesi'nde öğretim üyesi oldu.
1985 yılında kocası Rusya yönetimine gelince Rus halkının ve dünyanın tanıdığı Rusya'nın ilk first lady'si oldu. Çok güzel giyiniyordu. Çok güzel konuşuyordu ve her yerde kocasının yanında idi. Kocası iktidardan istifa ile giden ilk Rus başkanıydı. İlik kanseri oldu. Almanya'da hastanede kızkardeşinden ilik alındığı geçen Perşembe günü kızkardeşi Ludmilla'nın kocası Vladimir Polyakov merdivenden düşüp öldü. Felaket Gorbacohevler için yalnız gelmemişti. On günde iki ölü verdiler.
Mihail Gorbacohev Rusya'nın ve dünyanın tarihini değiştirdi. Pekçoğuna mutluluk, bazı insanlara da mutsuzluk getirdi. Sovyetler'in parçalanışı onun reformları neticisinde olduğu için Rus halkı onu hiç affetmedi. Eşinin cenazesine birleştirdiği Almanlar'ın dışında gelen devlet adamı yoktu. Rusya'nın çok kaliteli başkanı olabilirdi. Ruslar'a hürriyet verdi. Bütün giderlerini devletin karşıladığı sistemdeki Rus vatandaşları, demokrasi ve serbest piyasanın acımasız şartlarındaki yaşamlarını sevmediler.
Böyle kaliteli büyük Rus devlet adamını da bundan dolayı hiç sevmediler. Kısa zamanda dünya tarihini değiştiren yüzyılın en etkili liderlerinden Mikhail Gorbacohev artık kızı ve iki torunuyla yalnız bir adam. Hayattayken Raisa'dan nefret eden Naina Yeltsin cenazeye gelmişti. Her yerde böyle değil mi? Kavgalılar ancak cenazelerde buluşuyorlar.
Deprem mi olmalıydı?
Felaketler, acılar kimseye mutluluk getirmez. Acılar çok defa insanları birbirlerine düşman da olsalar yakınlaştırıyor. Bizde ve daha sonra Atina'da olan depremler Yunan ve Türk halklarını yakınlaştırdı. İdeal komşu olma yolunda adımlar atıldı.
Ancak Helsinki'de Avrupa Birliği'ne adaylığımızın sadece "görüşmeleri başlayabilir"in ötesinde netice çıkacağını sanmıyorum. Ama yine de depremler Yunan ve Türk halklarını yakınlaştırdı.
Çin milliyetçileri 1948 yılında Komünistlerden kaçarak Tayvan adasında devlet oldular. Amerika onları hep destekledi. Aynı halk oldukları Çin en büyük düşmanları oldu. 1935 yılında 7.4 şiddetindeki depremden sonra Tayvan'da geçen hafta büyük deprem oldu. Yardıma ilk gelenler Çinliler'di. Çin başkanı Jiang Zemin "Deprem kalbimizi parçaladı" deyince Çin ve Tayvan arasında inanılmaz bir yakınlaşma oldu. Hatta gelecek yıl yapılacak başkan seçimlerinde şimdiki başkan yardımcısı Lien Chan Çin yanlısı başkan adayı James Soong'un lehine adaylıktan çekilebilir.
Düşman olan komşu ülkelerin barışması için deprem olması gerekiyor galiba.
