kapat

10.08.1999
Anasayfa
Son Dakika
Haber İndeksi
Yazarlar
Günün İçinden
Politika
Ekonomi
Dünyadan
Spor
S u p e r o n l i n e
Magazin
banners
Siber Haber
L E I T Z
Sofra
Bizim City
Sizinkiler
Para Durumu
Hava Durumu
Bayan Sabah
İşte İnsan
Astroloji
Reklam
Sarı Sayfalar
Arşiv
Hazırlayanlar
Sabah Künye
E-Posta

1 N U M A R A
Z D N e t  Türkiye
A T V
M i c r o s o f t
Win-Turkce US-Ascii
© Copyright 1999
MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.
Yatırımda son perde
İhracat şampiyonu Zorlu, hedeflerini tutturduğu için mutlu. Ama, "Artık yeter. Bu faizle yatırım yok. Biz yapacağımızı yaptık. Sıra devlette" diyor

Hedeflerini saydıkça, amma da hayalperest dediler onun için. Şimdi ona bu sıfatı yakıştıranlar imrenerek bakıyorlar Vestel'in ihracat rakamlarına. Vestel, kriz yılında bile 470 milyon dolar ihracat yaparak ihracat rekortmeni ilk özel sektör şirket oldu. Elektronikten tekstile girdiği her işten başarıyla çıkan Zorlu, sözünü tutmuş olmaktan mutlu, ama biraz kırgın bu kez. İhracat şampiyonu "acı gerçekler"den dem vuruyor ve "Devlet finansman problemini çözmeden Vestel'den tek yatırım yok artık" diyor.

Bana Don Kişot diyorlardı
Bütün sanayiciler krizle boğuşurken siz ihracat şampiyonu oldunuz...

Nasıl başardınız?
Elbette bu kredi faizleriyle kolay değil. Sıcaktan herkes bunalıyor. Ne güzel sıcak diyen var mı? Hükümet tedbir almazsa vay halimize. Tüm fabrikalarımız tam kapasite ile çalışıyor. Ama finansman maliyetlerine baktığımda danası anasını götürüyor. Tekstil ve elektronik dahil bütün yatırımları en az yüzde 50 ihracat hedefiyle yaptık. Bugün artık söyleyeceğim. Herkes bir hayalperest, Don Kişot gibi gördü beni. 2000 yılında 1 milyar dolar ihracat yapacağız dedim. Herkes güldü. Kimsenin şüphesi olmasın yapacağız. Krizde bile hedefleri tutturduk. Ama bugün Türkiye'nin önünde çok büyük finansman sorunu var. Yüzde 150 faizle kredi kullanıp başarılı olmak mümkün mü? Finansman krizi bitmezse bu hastalık her yere siyaret eder. Yapınız ne kadar sağlam olursa olsun... Bu yüzden finans krizi bitmeden asla başka yatırım yapmayacağız.

Üstelik sizin bankanız da var...
Zorlu Grubu'nun bir limiti var. Bundan bir santim yukarı çıkmam. Her zaman kendi grubumuz için kanuni limitlerde kredi kullanmışızdır. Aksi halde ben bankayı riske atarım... Bu dönemde bankamız olması dezavantaj bile oldu. Kredi istediğimiz bankalar, "Senin bankan var. Git bankandan al" diyorlar.

Hangi faizlerde kredi kullandınız?
Türkiye içinde kullandığımız kredilerin faizleri yüzde 15-20 civarında. Ama bu yatırımların yüzde 10'u bile değil. Kredi borcumuz çok olsa sattığımızın tümünü tahsil edip bankalara versek bile ayakta kalamayız.

Krizde 2 bin 500 işçi aldı

Peki süren yatırımınız var mı?
Bütün yatırımları bitirdik. Beyaz eşya için, 1998'de tam Rusya krizi patlarken Manisa'da temel attık. Krizin boyutlarını anlayamamıştık. 70 milyon dolarlık beyaz eşya yatırımını bitirip devreye aldık. Herkes işçi çıkartırken biz bu yıl 2 bin 500 işçi aldık. Bursa'daki Korteks İplik Fabrikası için 2 bin 300, beyaz eşya fabrikası için de 300 işçi. Korteks, günde 400 ton iplik üretiyor. Bu arada enerjiyi yatırımını tamamladık. Bursa ve Lüleburgaz'da otoprodüktör olarak enerji santrali kurduk. 85 milyon dolara mal oldu. 50 megawatt'ı devrede, 90 megawat'ı da Ağustos'ta devreye girecek.

Artık yatırım yok
Herkes Türkiye'de tekstil bitiyor derken siz Korteks'i kurdunuz.

Türkiye'nin lokomotofi tekstildir. Ama yatırımlar tamamlanmıştır. Bu yatırımlar Türkiye'yi daha 10-15 yıl daha götürür. Artık değişik sektörler seçmemiz gerekir. Aslında Türkiye'nin yapması gereken de bu. Biz bu seçimi 4.5 yıl önce yaptık. Ne kadar isabetli karar verdiğimiz ortada.

Bundan sonrası için hangi alanlarda yatırım yapmayı düşünüyorsunuz?
Biz yapacağımızı yaptık. Artık sıra devlette. Televizyon, monitör, bilgisayar, beyaz eşya, epey yatırım yapmışız. Finans sektöründeki sıkıntı bizi aştı. Bu sorunu tek başına halletmemiz mümkün değil. Bu yüzden artık yatırım yapmayacağız.

İhracat hedefiniz değişti mi peki?
Geçtiğimiz yıl sadece Vestel 470 milyon dolar ihracat yaptı. Tüm grubun yaptığı ihracat miktarı ise 600 milyon dolar oldu. Bu yılki ihracat hedefimiz 800 milyon dolar. 470 milyon dolarını elektronik, geri kalanını tekstil yapacaktır.

2000 yılı için 1 milyar dolar ihracat hedefi koymuştunuz. Tutturabilecek misiniz?
Tabii. 1996'da koymuştum bu hedefi. Çalışan sayısı da 10 binlerde olur diyordum. Bugün 15 bin 500 çalışanımız var. Son üç yıl içinde 600 milyon dolarlık yatırım yaptık. Bütün yatırımlar tamamlandı. Yüzde 100 kapasiteyle çalışıyor. Şimdi sıra garnetürlere geldi. Biraz tuz, biraz karabiber.

Vezzy Go: Zorlu hedefe hızlı erişim
Peki ürettiğinizi satamama gibi bir endişe taşımıyor musunuz? Artık elektronik pazarının doyduğu eski satışların hayal olduğu savunuluyor.

Dünyada kriz var. Ama bunun yanısıra evlenenler var, doğanlar var, ayrı ev açanlar var. Herkese birşey lazım. Pazar sıkıntımız olmaz. Biz sadece Türkiye'yi değil, dünyayı düşünüyoruz. 5 milyar insan var. 5 milyarın yüzde 2'si alışveriş yapsa 100 milyon insan eder... Ama yerinde oturmayacaksın. Gidip araştıracaksın. Denize girdiğin zaman kulaç atmadan durabiliyor musun? Teknolojiler gelişiyor. Ayak uydurmak lazım. Bugün plazma tv'yi çıkardık. Hiç kimsenini haberi yokken Vestel Net'i, Vezzy Go'yu piyasaya sunduk.

Vezzy Go ile eski PC'leri verdiğiniz söylendi...

Elimde bu kadar eski bilgisayar bekleseydi ayakta kalmam mümkün olur muydu? Biz stoğa hiç mal çalışmayız. Stoğa çalıştın mı batarsın.

Ne kadar satış hedefliyorsunuz peki?
Yılbaşına kadar 70 bin civarında bir talep bekliyorduk. Ama şimdiden 100 bine ulaştı. Bu hızla, 1999 sonuna kadar 200 bin üye kaydedeceğiz. Şu anda ilk PC'lerimizi vermeye başladık. Nasipse 70 binlik aboneyi Eylül sonuna kadar tamamlamış olacağız.

Mine ŞENOCAKLI


Copyright © 1999, MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. - Tüm hakları saklıdır