kapat
   
SABAH Gazetesi
 
    Yazarlar
    Günün İçinden
    Ekonomi
    Gündem
    Siyaset
    Dünya
    Spor
    Hava Durumu
    Sarı Sayfalar
    Ana Sayfa
    Dosyalar
    Arşiv
    Etkinlikler
    Günaydın
    Televizyon
    Astroloji
    Magazin
    Sağlık
    Cumartesi
  » Aktüel Pazar
    Otomobil
    Sinema
    Çizerler
Bizimcity
Sizinkiler
emedya.sabah.com.tr
Google
Google Arama
 
Mehmet Altan @ SABAH
 

Pipolu Kaplumbağa

Osman Hamdi Bey 30 Aralık 1842 yılında İstanbul'da doğmuş... Pablo Ruiz Picasso ise 25 Ekim 1881 yılında, İspanya'da Malaga'da... Picasso gözlerini dünyaya yeni açtığında, Osman Hamdi Bey 68 yıl sürecek yaşamının yarısını çoktan devirmiş. Osman Hamdi Bey'in babası büyükelçi, Nazır ve Sadrazam İbrahim Edhem Paşa. Picasso'nun babası ise resim öğretmeni Jose Ruiz Blasco. Babası, büyükelçi, bakan ve başbakan olan birisiyle yaşamını resim çizmeye adamış diğeri arasındaki yol haritası farkı nasıldır acaba?

***


Osman Hamdi'yi hukuk öğrenimi için Paris'e göndermişler. On beşindeymiş... Sıkılmış... Paris Güzel Sanatlar Yüksekokulu'ndaki derslere girmeye başlamış. Arkeoloji kurslarını izlemiş. Picasso ise, on yedisinde Barselona'nın yolunu tutmuş... Güzel Sanatlar'da bir kaç yıl okuduktan sonra Madrit'teki Kraliyet Güzel Sanatlar Akademisi'ne kabul edilmiş. Eğitimi çok biçimsel bulduğu için sıkılmış ve yeniden Barselona'ya dönmüş... On yedisinde, odağında yoksulluğun oturduğu bir yaşamı göğüslemeyi de kabullenerek Paris'e gitmiş. Monmartre'a yerleşmiş. Paris-Madrit arasında gelip gitmeye, resim serüvenini yaşamaya koyulmuş. Formel eğitime sığmak ile ona dirsek çevirmek insanları nasıl şekillendirir acaba? Bu trapez yaparken ağ kullanıp kullanmamak gibi bir şey mi?

***


Osman Hamdi Bey 27 yaşında İstanbul'a dönmüş. Döner dönmez Vilayet-i Umur'ı Ecnebiye müdürü olarak Bağdat'a gönderilmiş. İki yıl sonra geri gelmiş, bu kez Saray'a Teşrifat-ı Hariciye müdür yardımcısı olarak atanmış... 1876'da yani beş yıl sonra Matbuat-ı Ecnebiye müdürlüğüne, daha sonra ise Beyoğlu Belediye müdürlüğüne yollamışlar onu. Müze-i Hümayun müdürlüğüne geldiğinde 39 yaşında. Bu tarihten sonra kültür ve sanatta yoğunlaşmış. Osmanlı sınırları içindeki bütün sanat yapıtlarını toplama, koruma ve sergileme düşüncesi pekişmiş. Picasso'nun ise mavinin tonlarını kullanması nedeniyle önce "mavi dönemi" başlamış. İnsanları trajik çizdiği, durağan figürleri düşey doğrultuda uzattığı ilk dönemi. Melankolinin, sefaletin bunalttığı dönemler. 23 yaşında artık tamamiyle Parisli olmuş. Oraya yerleşmiş.Pembenin tonlarına merak sardığı "pembe dönemi" başlamış... Melankoli tamamiyle kaybolmamış ama resimler daha dolgun, daha güçlü hale gelmiş... Çizdikleri değişmiş. Sokak kadınları, dilenciler gitmiş, anne ve çocuk düzenlemeleri fazlalaşmış. Palyaçoları çizmeye merak sarmış. Figürleri heykel gibi çizme aşamasına ulaşmış. Korunaklı bir hayatın sakinliği ile yaşamın med-cezirinde çalkalanmanın, sanata yansıması nasıl bir iz bırakır acaba?

***


Osman Hamdi Bey mimar Alexandre Vallaury'e Arkeoloji Müzesi'nin binasını yaptırtmış. 1884 yılında yeni bir Asar-ı Antika yasası çıkarmış. Çinili Köşk'teki koleksiyonu Arkeoloji Müzesi'nin yeni binasına taşımış. Önemli kitaplara imza atmış. Mimar Sinan Üniversitesi'nin o zamanki adıyla Sanayi-i Nefise Mekteb-i Alisi'nin açılışı için ısrarcı olmuş. 1882 yılında bu okulun müdürlüğüne getirilmiş. Türk resmine Batılı anlamda ilk figürü o getirmiş, kadını konu alan ilk o olmuş. Resim yaparken fotoğraflardan yararlanmış. Tekniği yenilikçi, konuları gelenekçi sayılmış. Resimlerinde Osmanlı mimarisini yansıtmaya özen göstermiş. Oryantalizm akımına hep sadık kalmış. "Kaplumbağa Terbiyecisi"ni ise 1906 yılında, 64 yaşında yapmış.

***


Picasso ise 1908 yılında çizdiği "Avignonlu Kızlar" resmi ile resim sanatında ilk büyük devrimi gerçekleştirmiş, empresyonizmden radikal bir şekilde kopmuş. Bir eleştirmen bu yeni dönemi küçük küplere benzetince, kübist dönem doğmuş... Daha sonra geometrik soyutlama dönemi, analitik kübizmden sentetik kübizme geçiş, bale dekorları ve figürleri dönemi, gerçeküstücülük, heykelcilik, Akdeniz mitolojisine merak sardığı dönemi, çömlekçilik serüveni ve sonrası var... Öyle ki 85 ila 92 yaşları arasında "beklenmedik tazelikte" çizimler üretmeye devam etmiş... Onca resim arasında "Pipo İçen Çocuk"u da bir ara çizmiş... Ansiklopediler Osman Hamdi bölümüne Kaplumbağa Terbiyecisi'ni koyarken, Picasso için 1937 yılında çizdiği Guernica'yı tercih etmişler...

***


Osman Hamdi Bey ve Picasso... Osman Hamdi Bey'in "Kaplumbağa Terbiyecisi" 3.5 milyon dolara satılarak Türkiye rekoru kırdı. Picasso'nun "Pipo İçen Çocuk" tablosu ise 104 milyon dolara satıldı. İki insan arasındaki "yedi farkı" bulabilir miyim gibi bir fanteziyle yazının başına oturmuştum ama başaramadım. İkisini de derin bir şükran ve hayranlıkla andım sadece...

YAZARIN ÖNCEKİ YAZILARI
 Kumkuvat dondurması...   / 06-02-2005
 Bir başparmak yere diğeri gökyüzüne...   / 30-01-2005
 Bursa'da zaman...   / 23-01-2005
 Kafe in   / 16-01-2005
 Pipolu Kaplumbağa   / 02-01-2005
 Kör bir ozan...   / 26-12-2004
 Kemik ağrısı...   / 19-12-2004
 "Yoksuluz gecelerimiz çok kısa"   / 12-12-2004
 Beta, Alfa, Delta, Teta...   / 05-12-2004
 Cennet bahçeleri   / 28-11-2004
    Aktüel Pazar Yazarlar
  » Güncel
    Hobi
    Röportaj
    Gurme
    İyi Yaşa
BALÇİÇEK PAMİR
Bu Türkler de çok oluyor (2)
Önce Londra'daki Türk...
MEHMET ALTAN
Bingöl'den Ahmet...
E-mail'imde, cep telefonumun mesaj...
ÖNCEL ÖZİÇER
Sakin, çok sakin
Sakin olmalı insan, çok sakin... Nefes...
ALİ POYRAZOĞLU
Kar yağdı böyle oldu
Kar yağdı, yollar kapandı ama biz...
STELYO BERBERAKİS
Çocukları Dövmek Yasak
Dayakla adam olacağımız...
FİKRET AYDEMİR
Doğdukları Yer(d)e Doyamayanlar
"Sarı Mercedes" filminin...
BELKIS KILIÇKAYA
Önyargılı Kararlar
Valery Gistard d'Estaing'in bildiği...
YASEMİN TAŞKIN
Kadın Gazetecinin Hayatı Tehlikede
Geçen hafta Irak'ta...
REFİK DURBAŞ
Blues gençliktir
Altmışlı yılların başlarında İzmir'de,...
Rock'ın yeni savaşçıları
Rock'ın yeni savaşçıları
Pop müzikte yaşanan düşüş, rockçılara yaradı. Daha önce barlarda ya...
İsviçre'nin masal vadilerinde gezi
İsviçre'nin masal vadilerinde gezi
İsviçre denince akla gelen ilk kelimeler, "kar ve kayak" olur...
Menopozdan sonra annelik
Bugünkü tıp 60 yaşındaki bir kadının gebe kalmasına olanak sağlıyor.
Bir tablet al, gençleş ve güzelleş
Kozmetik sektöründe yeni trend cilt besleme tabletleri kullanmak. Bu...
Bir fincan salep olsa
Kış kendini gösterince nezle ve grip de arttı... İşte bu mevsimde...
Her gün yemek pişirin evinizin bereketi artsın
Feng shui artık mutfakta da uygulanıyor. Buna göre yeşil sebzeyle yapılan bir...
 
    Günün İçinden | Yazarlar | Ekonomi | Gündem | Siyaset | Dünya | Televizyon | Hava Durumu
Spor | Günaydın | Kapak Güzeli | Astroloji | Magazin | Sağlık | Bizim City | Çizerler
Cumartesi | Aktüel Pazar | Sarı Sayfalar | Otomobil | Dosyalar
   
    Copyright © 2003, 2004 - Tüm hakları saklıdır.
MERKEZ GAZETE DERGİ BASIM YAYINCILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş.