|
 |
|
Komisyon 'cep'ten' yemiş!
Irak'taki GSM ihalesine rüşvet gölgesi düştü. İhale komisyonu, geçici Amerikan yönetiminin, ihaleyi kazanan Orascom firmasından rüşvet aldığını iddia etti. Pentagon soruşturma başlattı
Saddam Hüseyin rejimi yıkıldı, ancak Irak'taki sorunlar son bulmadı. Iraklılar yeni bir miladı yaşamaya başlarken, alınan yeniden yapılandırma kararları da ardı ardına sıralandı. Irak'ın savaş sonrasında yara alan hizmet sektörlerinin yapılandırılması için 20 milyar dolar gözden çıkarıldı. Ülkeyi global ekonomiye kazandırıp tekrardan ayaklandırmak için de çeşitli ihaleler açıldı. Okul, yol, petrol kuyularının inşası ve telekom ihalesi bunlardan sadece birkaçı.
Bir gün ABD'nin açılan ihalelerde kendi şirketlerini gözettiği, diğer gün ise ihalelere fesat karıştırıldığı iddiası ülkeleri birbirine düşürürken, şirketleri de sıkıntıya somaya başladı. Irak'taki telekom sektörünün yeniden yapılandırılması için açılan son ihalede hile yapıldığı iddiası da gündeme bomba gibi düştü.
PENTAGON SORUŞTURUYOR
İhale yapılmış, ancak bir türlü faliyete geçilememişti. Bu da şüpheleri artıran noktaydı. İngilizler'in saygın gazetesi Financial Times da, ihalenin ardındaki gizli kalmış gerçekleri araştırarak bir haber yayınladı. Olay, bundan dört gün önce Irak'ın İletişim Bakanı Haider al-Abadi'nin, bir konuşmasında telekom ihalesinin gecikmesinin kendi bakanlığı ve Irak'taki geçici Amerikan yönetimi (CPA) arasındaki anlaşmazlık nedeniyle oluştuğunu belirtmesi ile patlak verdi. Bu sözler gözleri bir anda Irak'a çevirdi. Ancak ihaleninin neden soruşturmaya tabi tutulduğu bilinmiyordu. Eğer ihalede bir suçlu aranıyorsa bu suçlu Irak İletişim Bakanlığı mı yoksa CPA mıydı?
Bundan tam 7 hafta önce ihale 3 Arap konsorsiyumuna bırakıldı. Konsorsiyumda Orascom Irak, Asia Cell ve Atheer şirketleri bulunuyor. FT de, bu hafta başında CPA'dan 2 görevlinin ve İletişim Bakanlığı'nın ihaleye fesat ve rüşvet karıştırıldığı için Pentagon tarafından soruşturma altına alındığını iddia etti. Ancak bakanlığın bu ihalede kendilerinin hiçbir suçu bulunmadığını ve ihaleyi kazanan firmaların CPA'ın atandığı kişiler tarafından belirlendiğini belirtti.
Bu arada ihaleyi kazanan şirketler 2 yıllığına kontrat imzaladığını hatırlatalım. Irak hükümeti 2 yıl sonunda operatörleri değiştirmek istediğinde ciddi sorunlarla karşılaşacağa benziyor. Bu da olayın bir başka yüzü. Aslında kontratlar ve ihaleler yapılmadan önce Irak'ta sorunlar başlamıştı. Avrupa'da geçerli olan GSM mi, yoksa ABD'li Qualcomm tarafından geliştirilen CDMA teknolojisi mi kullanılacaktı? Ancak bu sorun, Orta Doğu'ya entegrasyonu daha kolay olacak GSM teknolojisinin kullanılmasına karar verilmesiyle son buldu.
TURKCELL DE İHALEDEYDi
Dünya Bankası, Irak'taki telekom sektörünün iyileştirilmesinin 1.04 milyar dolara mal olacağını belirtiyor. Bu rakam 2005-2007 yıllarında 2.3 milyar dolara kadar çıkacak. Bu üç ihaleninin de değeri 5 milyon dolar civarında. İhalenin sonucu 6 Ekim'de açıklandı. Ancak bazı gruplar, ki bunun içinde ihaleye katılan Turkcell ve Liberty Mobile de bulunuyor, ihalenin şeffaflığından şüphe duyduklarını belirtti. Çünkü, şirketler ihaleyi kazanacaklarına kesin gözüyle bakarken sonucunun bu yönde olmaması şaşkınlık yarattı. Turkcell'den Barış Öney, FT'ye şöyle konuştu "Turkcell'in üç ihaleden birini bile kazanamaması bizim için sürpriz oldu. Hatta ihaleyi protesto bile ettik. Bizim sunduğumuz teklif çok elverişliydi."
TALABANİ DEDİKODUSU
Sadece Turkcell değil diğer firmaların da sesleri Pentagon'a kadar ulaştı. Yetkililer şüpheli bir şekilde ihaleyi kazandığı iddia edilen Orascom için soruşturma başlattı. Henüz ilk aşamasında olan soruşturmada ortaya atılan bir başka iddia ise, CPA'dan iki yetkili Dan Sudnick ve Darrell Trent ile Abadi'nin rüşvet aldığı yönünde.
Orascom, rüşvet verdiğini kesinlikle reddediyor. Abadi ise, CPA'nın tavsiyelerine uyarak karar aldıklarını dile getiriyor. Zaten CPA'ya yakın olan çevreler bu ihalelerin dağıtılması işinde 4 kişinin görev aldığını ve Abadi'nin görevinin de, CPA'den gelen yazıları bakmaksızın onaylamak olduğunu söylüyor.
Pentagon'a giden diğer bir suçlama da, yine ihaleye katılan Irak doğumlu İngiliz işadamı Nadhmi Auchi hakkında. Auchi, 15 yıl hapis yatmış biri. Ancak ilginç olan nokta, Auchi'nin Saddam'la finansal bağlarının bulunması. Aynı zamanda Auchi, Orascom'unda hissedarlarından. Auchi'nin daha önceki yönetimle ilişkisi bulunduğu için Orascom'un ihalye katılması yasak. Diğer ihaleyi kazananların da yönetimle ilgisi var. Asia-Cell'in CEO'su Faruk Mustafa Rasool'ün Kürdistan Yurtseverler Birliği Başkanı Celal Talabani ile olan ilgisi de şüpheleri üzerine çekiyor.
İrem OKUMUŞ
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
