|
 |
|
ABDURRAHMAN YILDIRIM
Ozellestirmede icraat icin amac ve kurallar belirlenmeli
Once Petkim'i, ardindan da Tekel'in ozellestirilme ihalesini iptal ettik. Bu gidisle Tupras'a umut baglanabilir mi, bilmiyorum. Zaten konjonktur de buna uygun degil. 2000 yili sonrasinda hem Turkiye'de hem de dunyada sermaye piyasalari coktu, sirket satin almalar moda olmaktan cikti. Ozellestirmeler buyuk ivme kaybetti.
* Tekel ne olacak?- Tekel'in yeniden satisinda kaybedilecek surenin nelere mal olacagini anlamak icin yandaki tabloya bakmak yeterli. Burada ay bazinda pazar paylari var. Tekel'in pazarini nasil kaybettigi goruluyor. Simdi Tekel elindeki yuzde 54'luk pazari nasil koruyacak? Bu pazari ne zamana kadar koruyacak? Yarin obur gun Samsun ve Maltepe sigarasinin benzerleri uretilir ve elindeki markalar da alinirsa ne yapacak? Diger KIT'lerin yatirimlari dururken Tekel yatirim atilimina mi girecek? Girmezse daha dusuk pazar payina daha yuksek fiyati nasil bulacagiz ve Tekel'i nasil ozellestirecegiz?
* Yabanciya itibar- Tekel konusunda kamuoyuna yansimis herhangi bir gelir tablosu veya bilanco yok. Ne kadar kar ettigi ve nasil kar ettigini bilmiyoruz. Tekel halka acik bir kurulus da degil. Ancak sanki bilancosu ortalikta dolasiyormus gibi, iki Amerikan yatirim bankasi degerleme yapti, 2.5-3 milyar dolarlik rakam buldular. Biz de buna itibar ettik. Tekel'in ihalesinde yabanci sigara ureticilerinin dusuk teklif verdigine yine yabanci kuruluslarin raporlarindan kanaat getirdik. Yabancilarin tekliflerini cok dusuk bulduk, bizi yanittiklarini dusunduk ama yabancilarin raporlarini hic iskonto etmedik, dogru kabul etttik.
* Icki bolumunde durum- Halbuki ayni sorguyu icki bolumu icin hic yapmadik. Hem icki hem sigarada yapilan cironun dortte ucu vergiye gidiyor. Tekel urunlerinde vergi orani yuzde 75. Dolayisiyla net ciro uzerinden gidersek 180 milyon dolarlik icki cirosuna karsilik 292 milyon dolarlik teklife evet denildi. Tartisma bile yapilmadi. Sigara bolumunde 650 milyon dolarlik net ciroya 1.150 milyon dolarlik teklif cok dusuk bulundu.
Her iki tarafta da calisanlarin tazminatlari ve vergi borclari devlete ait olacak. Yani sirketler temiz satiliyor.
* Ozellestirmeyi istemiyoruz- Son ornekler de bir gercegi ortaya koyuyor. Biz ozellestirmeyi gercekte istemiyoruz.
* Cunku biz KIT'leri bir istihdam deposu olarak gorduk ve buyuk olcude oyle kullandik. Istihdam sorununu cozemedigimiz icin KIT'lere yukledigimiz bu misyon da bitmis degil. Kisaca vatandas ozellestirmenin yaninda degil.
* KIT'leri siyasetcilerin etkinlik alani, ticaret alani, siyaset yapma tarlasi olarak kullandik. Siyaseti yeniden yapilandiramadigimiz icin bu egilim ve baski da kirilmis degil.
* KIT'ler burokrasinin de en buyuk etkinlik alanlarindan biri. Varlik nedeni.
1987 yilinda baslanmasina karsilik neden bugune kadar becerilemediginin yaniti herhalde burada. Is yapiyor gibi gorunmek ama bir sey yapmamakla 15 yili gecirdik.
* Niyeti ve kurallari belirle- Ozellestirmeyi hala bir gelir kapisi olarak goruyoruz. Halbuki Turkiye'de uzerine para verilecek KIT'ler de cikabilir. Diger ulkeler bunu da yapti.
Bu isi yapacaksak once kurallarini saglam koyalim. Bir kurulusun basindaki kisi o kurulusu ozellestiremez. Bu, cikarina ters olur. Koydugumuz kurallari da ikide bir degistirmeyelim. Amacimizi dogru sekilde ortaya koyalim. Tek hedef devlete gelir saglamaksa o baska, en karlilari satip bitirelim. Yok ekonomiye kazandirmaksa o zaman fiyata neden bu kadar takilip kaliyoruz ki.
* Sonuc-"Alismis kursak bulamacini ister" Turk Atasozu
Mesajlariniz icin:
ayildirim@sabah.com.tr
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
