|
 |
|
ALİ KIRCA
Marşlar ve insanlar..
Cumhuriyetin 75. yıl marşını kimse hatırlamıyor.. Oysa devlet olarak da, sivil toplum olarak da Cumhuriyet'in 75. yıldönümü kutlamalarına büyük önem verilmişti..
Önce Susurluk, ardından da irtica korkularıyla yaşanan o yıllarda sokaklara ve meydanlara çıkan insanlar, yetmişbeşinci yıl için bestelenip güftelenen marşa rağbet etmemiş; tam tamına 65 yıl geriye giderek Onuncu Yıl Marşı'nı tozlu raflardan indirmişti..
Oysa Ellinci Yıl'da böyle olmamıştı..
12 Mart Muhtırası'nın hemen ardından gelen ve "Köşkte emekli bir Amiral, konutta da atanmış bir başbakan"ın Şeref Tribünlerinden izlediği 50. yıl kutlamaları için devlet yine özel bir marş yaptırmıştı..
Sözlerini Bekir Sıtkı Erdoğan'ın yazdığı marş ilgi görmüş, bestesi de tarafsız müzik otoritelerinden "tam not" almıştı..
Ancak zor söylenen bir marş olduğu konusunda da herkes "hemfikir" olmuştu. 50. Yıl Marşı, çok söylenen bir marş olmaktan daha ziyade "çok dinlenen" bir marş olarak belleklerde kalmıştı.
Özellikle tek kanallı "siyah-beyaz" TRT televizyonunun ve radyolarının sürekli çaldığı bu marşı, o günlerin kuşakları sık sık söylemeseler bile, her dinlediklerinde "iyi duygu"larla hatırlamışlardı
"Müjdeler var yurdumun toprağına taşına, Erdi cumhuriyetim elli şeref yaşına.."
Peki şunun şurasında daha yıl beş yıl önceki 75. Yıl marşından hatırınızda kalan bir sözcük var mı?
****
Sorunun 75.Yıl marşının beste ya da güftesinin "iyi ya da kötü" olmasıyla ilgisinin bulunmadığı besbellidir. Sorun, marşın o günün insanlarının "ruh halleri"ne cevap verip vermediğiyle ilgilidir..
O gün sokaklara ya da meydanlara çıkanlar, Cumhuriyet'in 75. yılında olup biten gelişmelerden, yani o günlerdeki cumhuriyet koşullarından memnun olmadıklarını açıkca ifade etmişlerdir..
Öyle olunca 75. Yıl için yapılmış bir marş da çok fazla bir şey ifade etmemiştir..
O günlerde "olanlar"dan rahatsız olanlar; cumhuriyet ideolojisinin çıkış günlerine göndermelerde bulunurken, cumhuriyetin kuruluş manifestosunu bir marşın sözlerinde ve coşkusunda yaşatan o kitlesel "kreşendo"yu yeniden keşfetmişlerdir..
Mesela; demokrasiyle ilgili ciddi ve ağır sorunlar içeren 12 Mart'ın muhtıra özürlü siyaset ortamında böyle bir talep doğmamıştır.. Devlet destekli Ellinci Yıl marşı kitlelerin diline düşmese de, Onuncu Yıl marşına fazla rağbet eden de olmamıştır..
(Belki de hepten susturulduğundan, dinlemekle yetinmeye alıştırıldığındandır herkesin, kimbilir?)
****
Onuncu Yıl marşının dayanılmaz "çekici"liği nereden geliyor peki?
Vaadettiği "hayal"lerin; gerçekleştirilmiş "düş"ler üzerine kurulmasından.. Koca bir asrın ikinci yarısında; hiç tutulmamış vaadler ve "beyaz siyasi yalanlar"la örselenmiş bir toplumun, "demir ağlar" destanına sarılmasından daha "tabii" ne olabilirdi ki?
Türkiye'nin demiryolu ağı 1923'te 2500 kilometreyken, 80 yılda ancak iki katına, 5000 kilometreye çıkarılabilmiş..
Bu gelişmenin büyük bölümünün ilk on yılda sağlandığını bilmeyen var mı?
"Açık alın"la çıktığınız başka hangi tarih kesiti var ki baktığınızda toplumsal mazinize?
****
Marşlar yazılır.. Ancak "marşların söylenmesi" için "ruh"unu da sımsıkı sarması gerekir söyleyenlerin..
Bazen ille de "sizden biri"nin yazması da gerekmez notalarını..
Gün olur, devran uyar; elin gurbetinde "yirmibin kişi" bir araya gelip "Bu gökdeniz nerede var; nerede bu dağlar taşlar" diye bağırır tam bir saat, hiç ara vermeden..
Yer Kopenhag'tır; vesile de bir futbol zaferi.. Kopenhag'ın beş-on kilometre kuzeyinde yaşayan İsveç'liler duyup fark etmiş midir acep; kırsal kesimdeki bir "sevda masalı" için yazılmış bir İsveç halk şarkısının, 20 bin Türk'ün dilinde bir zafer marşına dönüştüğünü?
Fark etse de ne önemi var?
Söylenene değil, söyleyene bak!..
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
