|
 |
|
SERVET YILDIRIM
Dusuk kurun sefasi
Bakmayin ihracatcilarin yakindigina; Turkiye dusuk kurun sefasini suruyor.
Inanmazsaniz gostergelere bakin...
Ekonomi buyuyor, hem de yuksek bir hizda. Tarimdaki gerileme ikinci ceyrek GSMH artis hizinin birinci ceyrege gore dusuk cikmasina yolacti ancak toplam sanayi uretiminin temmuzda yuzde 11.9 artmasi ucuncu ceyrekte de buyumenin tatminkar bir hizda surdugunun isaretini veriyor. Bu arada sanayi uretiminin 2000 Kasim krizi oncesindeki duzeyine oldukca yaklastigini goruyoruz. Buyumeye ragmen ekonomide asiri isinma belirtisi olmamasi sevindirici.
Enflasyonda da manzara cok iyi. Yillik enflasyon mayistan bu yana dusuyor. Son 25 yilin en dusuk rakami goruldu. Boyle giderse yil sonu hedefi olan yuzde 20 yakalanacak. Merkez Bankasi'nin beklenti anketi bile yuzde 21.1'i gosteriyor.
Butce tarafinda ise IMF tavsiyesi ile alinan ek tedbirlerin etkisi agustosta hissedildi.
Agustosta 5 katrilyon lira ile rekor duzeyde yuksek bir faiz disi fazlaya ulasilirken ocak-agustostaki fazla da 15.5 katrilyona cikti. Boylece yilin yuzde 67'si doldugunda yillik hedefin yuzde 77'si saglanmis oldu. Boyle giderse yil sonunda hedeflerden cok ciddi bir sapma olmaz.
Programin temel amaclarindan biri 2001'de milli gelirin yuzde 92'sine cikan kamu borc stogunu asagi cekmekti. Gidisata bakan ekonomi yonetimi yil sonunda bu rakamin yuzde 70 seviyesinin altina inecegini tahmin ediyor.
Bu gelismelerde uygulanan programin ciddi bir payi var ancak kimse kurun etkisini gozardi etmemeli. Milli paranin boylesine siddetle degerlendirdigi ya da kurun cipa olarak kullanildigi ekonomilerde bu tur gelismeler daha once de goruldu. Merkez Bankasi'nin para politikasinin hakkini vermek lazim ancak enflasyonun inisi bir olcude de kur sayesinde oldu. Ayni sekilde kurlarin dusuk seyretmesi faiz giderleri gibi bazi butce kalemlerinde rahatlamaya yol acti; ucuzlasan ithal ara ve yatirim mallarina olan talebi artirdi. Yani butce tasarrufa, ekonomide ise buyumeye destek oldu.
Eger bugun ekonomi yonetimi kamu net borcunun milli gelire oraninin yuzde 70'in altina inecegini soyleyebiliyorsa bunu bir olcude kur sayesinde yapiyor, cunku borc stokunun yuzde 51'i dovize endeksli kagitlardan olusuyor. Yani kur ne kadar dusuk kalirsa stogun milli gelire olan orani da o kadar dusuk olacaktir.
Peki, kur donerse ne olur? Kafadan felaket senaryolari yazmak dogru degil. Yazan yanilabilir. Ancak kurum yarattigi sefanin surmesinin zorlugu da ortada. Normal sartlarda ekonomi yonetimi bir hata yapmazsa kur dondugunde ekonomide kriz yerine bir duzelme beklenmesi gerekir. Kaldi ki, 30 milyar dolarlik rezerve sahip bir Merkez Bankasi'nin teorik olarak kurun ekonomik hedefleri etkileyecek olcude sert donusune mudahale edebilecek ve kurdaki duzeltmeyi zamana yayacak gucu var. Sonuc olarak Turkiye bu yili sorunsuz asacak gibi gorunuyor. Gelecek yil ise ayri bir yazi konusu...
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
