|
 |
|
UMUR TALU
Super gucun 'Viagra'si olmak... ya da olmamak
Super guc, malum. Butun dunya, kendi gucsuzlukleri ve acizlikleri icinde ABD'yi "super" gormeye oylesine alismis, alistirilmis ki, aksini dusunemiyoruz.
Amerikalilar da oyle.
Fakat kazin ayagi... sonra cikiyor aheste aheste.
Belki bir sure sonra tezkerelenir, asker gondeririz; Pakistan, Banglades ve Hindistan ile ayni "gurka" statusunde bulunmaktan hoslanacaksak..
Tabii bila bedel degil, tabii parasiyla!
Iyi de, burnu buyuk, gagasi sivri, magrur, oyle Birlesmis Milletler filan takmayan supermen, ne oldu da, kapi kapi yabanci asker dilenmeye basladi?
ABD'yi kendi ulkenizden, sivazlanan sirtinizin keyfiyle, stratejik oneminizle filan okumaya kalkarsaniz, epeyce eksik olur.
ABD'yi, midesinden okumak gerek biraz.
****
* Amerikan Muhendisler Birligi ulkenin yol, kopru, su ve elektrik sebekeleri ile okullarina D+ gibi cok dusuk bir not vermis, muthis bir onarim ve yenileme seferberligi gerektigini bildirmisti. Fatura 1.3 trilyon dolari bulacakti.
* Oysa, gecenlerde 50 eyaletin valisi toplandi ve iflas alarmi verdi. Sadece Kaliforniya eyaletinin butce acigi 38 milyar dolari bulmustu. Federal devletin, yani Bush yonetiminin acil yardimini istediler.
* Federal devlet kesesine bakti Yil basinda 300 milyar dolar tahmin edilen butce acigi 500 milyar dolara kosuvermisti. Ve buna henuz Irak'in asil maliyeti dahil degildi.
* "Somurge valisi" Bremer'e gore, Irak faturasi uc yilda 100 milyar dolara ulasacakti. Brookings Institution ise 300-450 milyar dolar diyordu.
* Surpriz ama, IMF gibi ABD kontrolundeki bir kurum bile, "Dunya tarihinin en buyuk borc artisina giden ABD"yi uyariyor, CIA dahi "Kaynaklarin askeri harcamalara anormal kayisindan oturu, ABD'nin fiziki ve ekonomik altyapisinin tehdit altinda oldugunu, genis halk yiginlarinin daha zor kosullara itildigini" rapor ediyordu.
* ABD'nin Irak icin askeri harcamalari, bir hesaba gore ayda 4 milyar dolari, iyimser bir baska hesaba gore yilda 20 milyar dolari bulmustu.
* Ne olursa olsun, zurnanin nazik yeri surasiydi Irak'taki maasli ABD askerlerinin 6-12 ay icinde rotasyona sokulmasi, izin haklarini kullanmalari, egitim alabilmeleri ve dunyanin baska yorelerindeki muhtemel catismalara hazir tutulmalari gerekiyordu. Bu da yonetimin daha mayistaki vaadi olan, 130 bin kadar askerin 30 binlere, en azindan 60 bin civarina kadar dusurulmesi demekti. Oysa, su andaki mevcutlar bile yetersiz kaliyordu.
* Kimileri, "Irak'ta istikrar ve guvenlik icin" mevcut asker sayisinin yuzde 20 arttirilmasi gerektigini soyluyordu. Kongre Butce Ofisi'ne gore, bu bir kalemde 19 milyar dolarlik ek gider, ayrica 20 milyar dolarlik yillik askeri masrafin 30 milyar dolara cikmasi demekti. Butce Ofisi, hem "oradaki kuvvetler yetersiz", hem de "kuvvetlerin artmasi icinse, butce yetersiz" demeye getirmisti.
* Bush'un en buyuk destekcilerinden, Ortadogu'daki ABD guclerinin eski komutani ve Disisleri danismani emekli general Zinni, persembe gunu cok sayida subay onunde, "Yonetimin ne ciddi bir plani var, ne de yeterli kaynaklari" deyince, askerler tarafindan ayakta alkislandi.
****
Simdi 12 bin kadar Turk askeri ve ABD'den 8 milyar dolar civarinda destek konusuluyor, degil mi?
Para sesi elbette hos geliyor; muhtemel (ve kesin) can kayiplarini, ortada uluslararasi hukukun olmamasini filan takmasak da.
Ama bu kez kendimize aynada bakalim Biz neyiz?
Onlarin kafasiyla, "bedava ya da ucuz askerleri" ile borc mukabili ABD butce acigina yama mi? (12 bin askerimizin ABD'ye muhtemel katkisi ayda 1 milyar dolar ya da ilk yil toplam 15 milyar dolar civarinda hesaplanabilir)
Iktidarsizligi giderek siritan supere, bir kutu "viagra" mi?
Sorunumuz, Amerikalilarin aklinin ve gucunun sinirsiz, dikensiz oldugunu sanmakta.
Onlarin bir bolumunun bile uyandigi hesapsizligi, hukuksuzlugu, ongorusuzlugu, inadi, hatta endise ile pismanliklari bile anlamamakta. Zinni'nin gordugunu "Zihni"lerin pek secememesinde.
Ekime kadar belki anlariz... Yoksa, ne ekersek onu biceriz.
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
