|
 |
|

Uluslararasi hukukun ahlaki yonu zayifladi
21. Dunya Felsefe Kongresi'nde, unlu Alman Filozof Jurgen Habermas, ''uluslararasi hukukun gelecegi'' basligiyla, Irak savasini irdeledi.
Aydinlanma fikirlerinde 1. Irak Savasi'ndan sonra 2 farkli gorusun ortaya ciktigini belirten Habermas, yeni dunya duzeni icin simdi asil sorunun, ''milletlerarasi adaletin mumkun olup olmadigi''ndan cok ''uluslararasi hukukun bu tur bir adaleti saglamak icin dogru olup olmadigi'' oldugunu soyledi.
''Uluslararasi hukukun artik onemi var mi?'' sorusunun tartisilmasi gerektigini ifade eden Habermas, ''Global olarak dunyaya hakim olan bir super gucun kendi ahlaki argumanlarini uluslararasi hukukun yerine gecirdigi bir donemde, uluslararasi iliskilerin anayasallastirilmasi projelerine mi bagli kalmaliyiz yoksa?'' diye konustu.
Unlu filozof Kant'in da egemen bir devletin savasa gitmesi hakkini sorguladigini vurgulayan Habermas, ''Uluslararasi hukuk ve egemen devlet, istedigi zaman harbe gitme haklarina sahip. Egemen devlet, savas suclularini da kendi yasalarina gore yargilama hakkina sahiptir. Goruldugu gibi bu hukukun ahlaki yonu zayif'' dedi.
Uluslararasi catismalarin imajinin degistigini anlatan Habermas, artik 'suclu devletler', 'basarisiz devletler' ve 'uluslararasi terorizm' seklinde 3 kavramin ortaya ciktigini vurguladi. Devletlerin giderek daha fazla karsilikli bagimlilik icinde olan dunyanin ''networkleri icine girdigini'', boylece devletin taninmasi icin onkosul olan bagimsizligin ortadan kalktigini ifade eden Habermas, ABD'nin ise uluslararasi hukukun gelismesinde katkilari bulundugunu belirterek Irak'a mudahale icin sunlari soyledi
''Irak'taki yetkisiz mudahale, uluslararasi hukuk konusundaki politikalar yonunden ilke duzeyinde degisim gostermekte. Paks-Americana politikasinin hala uluslararasi barisi korumaya yonelik oldugunu kabul edelim. Ancak, sadece kendi yetkisiyle insani mudahaleye karar veren bir ulke hakkinda, hicbir zaman sundan emin olunamaz Acaba kendi ulusal cikarlarini, paylasilan uluslararasi ortak cikarlardan ayirt edebiliyor mu? Belki ilerideki bir ABD hukumetinin uluslararasi siyasetin anayasallastirilmasinin baslica yurutuculerinden biri olacagini dusunebiliriz. Liberal bir devletin vatandaslarinin uzun donemde ulusal gorev ve cikarlarla ozel gorevleri arasindaki bilisimsel farkliliga duyarli davranacagini umit ediyoruz. Sunu demek istiyorum Amerikali dostlarimiz da uzun donemde, cok da uzun degil umarim, daha duyarli olacaklardir.''
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|