|
 |
|
YAVUZ SEMERCÄ°
Tüp geçit ihalesi için papatya falı....
İstanbul Boğazı'nı birleştirecek tüp geçit yatırımı için geri sayım başladı. Halkalı'da oturan, trenle aktarma yapmadan 46 dakikada Gebze'ye ulaşabilecek. Rüya gibi... Projeye göre Sirkeci'den yerin altına girecek tren, boğazı geçerek Söğütlüçeşme'den yeryüzüne çıkacak ve mevcut hatları kullanarak devam edecek.
Proje, 1990'lı yılların ilk yarısında gündeme getirildi. Yıllarca Ulaştırma Bakanlığı, Hazine ve Japonlar arasında görüşmeler gerçekleştirildi.
Bir aksilik olmazsa 900 milyon dolara mal olması beklenen tüp geçit için ekim ayında, DLH (Demir Liman ve Havayolları Genel Müdürlüğü) ihaleye çıkacak.
Peki ihaleyi kim kazanacak? Adı üstünde ihale. Kazanan şimdiden belli olmaz. Ama elimizdeki bilgilerle konuyu deşmenin ve bazı ipuçlarını takip etmenin zararı yok.
Proje, bu tip dev projelerin yurtiçi ve yurtdışı ayaklarının nasıl oluşturulduğunu anlamak için de vesile olabilir.
Proje Japon Uluslararası İşbirliği Bankası'nın (JBIC) kredisiyle gerçekleştirilecek. Ulaştırma Bakanlığı, 30 yıl vadeli çok düşük faizli kredi temin ettiği için Japonlar'ı tercih etti. Hazine de kredi anlaşmasını onayladı.
Tüp geçit, sadece raylı sisteme göre dizayn edilecek. Yanına karayolu konmayacak. Çünkü Japonlar bunu tercih etmedi. Nedeni basit. Karayolu konulduğunda projenin maliyeti artıyor ve proje için Japonya'dan temin edilecek malzemenin miktarı azalıyor. Yani parayı veren, şartları belirliyor. Normal. İşin kaba inşaat işinin 250 milyon dolar arasında olması planlanıyor. Geri kalan kredi ise sinyalizasyon, ray, ışıklandırma, havalandırma gibi malzemeler için harcanacak. İhaleyi kazanan firma, malzemeleri Japonya'dan almak zorunda.
İnşaat ayağını gerçekleştirecek Türk firmalar ise pastadan pay kapmak için kendilerine Japon ortak buldular.
Son olarak JBIC de ihale şartnamesini kabul ederek, Ulaştırma Bakanlığı'na gönderdi. Buna göre ihaleye katılacak firmalar netleşti.
Enka ve Doğuş İnşaat, Kajima-Nishimatsu-Mitsubisi ile, Yüksel ve Güriş, Hazama ve Penta Oceon ile, Yapı Merkezi, Kıska ve Metiş, Obayashi ile Gama ve Nurol da Kumagai-Taisei ile konsorsiyum kurdu.
JBIC ihaleyi kazanan firmayı şimdiden belirlemiş olabilir mi? Yasal olarak "Mutlaka belirlemiştir" demek bana sıkı bir tazminat kaybettirebilir. Ama yüksek sesle düşünmenin zararı yok. Mitsubishi, Hazama, Kumagai, Taisei gibi firmalar, başka ülkelerde Japonya'nın devlet düzeyinde açtığı bu krediler sayesinde iş kapıyor. Şartnameyi ve ihaleye girecek firmaları ise JBIC belirliyor.
Ancak işin kime verileceği konusu biraz karışık.
Fikir yürütelim.
JBIC'nin kredisini kapabilmek için proje yaratmak lazım. Projeyi yaratan Japon firmasının JBIC nezdinde hatırı olmalı değil mi?
Söylenir ki, Japon hizmet şirketleri (Marubeni gibi) iş bulma konusunda birbirleriyle rekabet eder. JBIC'yi ikna eden, aslında ihaleyi kazanmıştır. Yani rekabet orada biter. Düşünün, bu tip projelerin yenecek lezzete gelebilmesi için yıllar süren bir hazırlık dönemi geçirmesi gerekiyor. Nakış işler gibi hazırlanan bu tip projelerin yasal altyapısını oluşturmak, Hazine garantisi sağlamak zaman alıyor.
Sen, 7 yıldır tüp geçit işini olgunlaştır, ihale aşamasına getir, ardında da bir başka Japon firma, bir başka yerli ortak ile ihaleyi fiyat kırarak kazansın. Olacak iş değil...
İstanbul'u rahatlatacağına inandığım Tüp Geçit ihalesini heyecanla bekliyorum... Japon bankasının koridorlarında neler konuşulduğunu bilemeyeceğime göre, "Dostlar alışverişte görsün ihalesi"nin sonucunu görmek en iyisi...
Haberleri gazete sayfası görüntüsünde okumak için
SABAH e-Medya"ya
tıklayın
|
|
|
|
