|
 |
|
Tup bebek faturasi devlete kesilecek
SSK'nin eski avukatlarindan Arici'nin 8 yil suren davasini sonuclandiran. Danistay, devletin tup bebek masrafinin tumunu odemesine karar verdi
Yillarca kisirlik tedavisi gordukten sonra 5 kez de tup bebek denemesinde bulunan ve bu nedenle milyarlar harcayan Nilgun Arici adli genc kadin tup bebek masraflarinin devlet tarafindan karsilanmasi icin actigi davayi kazandi. Tup bebek sahibi olmak isteyen kisir ciftlere, dava acmalari halinde masraflarini karsilama hakki taniyan, 'emsal dava' niteligi tasiyan dava sekiz yil surdu. Nilgun Arici bu donem icinde anne olamadi, bosandi ve Amerika'ya yerleserek burada hukuk masteri yapti. Arici genc kizlik doneminde gecirdigi kist ameliyati nedeniyle kisir olmustu. Yapilan tum tedavilere karsin anne olamayacagini evliliginin ilk yillarinda ogrendi. Ardindan esiyle birlikte buyuk bir kosturmaca basladi. Bebek istiyorlardi. Cesitli hormon ilaclari aldi. Uzun yillar tedavi gordu. Ancak tek yol olarak tup bebek tedavisi gosteriliyordu. O donemde SSK'da avukat olarak calisan ancak memur statusunde oldugu icin Emekli Sandigi'na bagli olan Nilgun Arici, aldigi tum ayligi tedavi masraflarina harcamaya basladi. Cunku Emekli Sandigi tup bebek sahibi olmasi icin gerekli sosyal guvenceyi saglamiyordu. Kisitli imkanlariyla Ege Tip Fakultesi Hastanesi'nde tam 5 kez tup bebek denemesinde bulundu. Sonuc hep basarisiz oldu. Para bulmak derdi, gecim sikintisi stresi sonucu olumsuz etkiliyordu.
DAVA ACMA KARARI
Nilgun Arici o donemde yasadiklarini bu gun 'buyuk bir yorgunluk' diye tanimliyor. Kendisi gibi olan hastalarin hep benzer sikintilari yasadiklarini soyluyor. "Sonra karar verdim. Ben hastaydim ve tedavi olmam gerekiyordu. Ayrica butun bu masraflarimin da sosyal guvence altina alinmasi sartti" diyen Arici, soyle devam ediyor "Bu nedenle 1995 yilinda SSK, Maliye Bakanligi ve Saglik Bakanligi adina 3 ayri dava acarak tup bebek masraflarinin devlet tarafindan karsilanmasi talebinde bulunmaya karar verdim. Calistigim kurum hakkinda dava acmam herkes tarafindan garip karsilandi. Ancak bir seyler yapmak istiyordum."
Nilgun Arici'nin o donemde attigi adim cok uzun surmus. Avukati Naciye Teker davayi yillarca kovalamis. Iki avukat mahkemeye, Saglik Bakanligi Ana Cocuk Sagligi Aile Planlamasi Genel Mudurlugu tarafindan hazirlanan, tup bebegin bir luks degil tedavi yontemi oldugu konusundaki raporlarini sunmuslar. Ailenin anayasal haklarla korundugunu ve aile olabilmek icin cocuk sahibi olabilme hakkinin devlet tarafindan saglanmasi gerektigini one surmusler. Nilgun Arici, "Hic bir maddi beklentide bulunmadim. Yalnizca bu kararin alinmasini istedim. Cunku ailelerin neler cektigini biliyordum" diye anlatiyor o donemde yasadiklarini.
EVLILIGI DAYANMADI
Davanin cesitli asamalarda devam ettigi yillarda Nilgun Arici'nin hayati da degismeyi surdurmus. Tedaviler, kosturmacalar, actigi dava onda herseyden bir anda kopma istegi uyandirmis. Amerika'ya yerlesmeye karar vermisler. "Esimle birlikte Amerika'ya gittigimde yilgindim. Cocuk sahibi olabilme istegim acili bir hal almisti" diye anlatiyor duygularini.
New York'a yerlestikten sonra hukuk masteri yapmaya baslamis. Bu sirada esiyle bosanma karari almis. "Dogrusu yasadiklarimizdan evliligimiz etkilenmis olabilir, ancak bosanmamizda bu olaylarin bir etkisi yoktur" diyor.
8 yil suren davada mahkeme, iki avukatin sundugu son raporlara dayanarak tup bebek masrafinin devlet tarafindan odenmesine karar vermis. SSK'nin bu karara yaptigi itirazi gorusen Danistay da mahkemeyi hakli bularak davaya son noktayi koymus. Danistay tarafindan verilen bu karar emsal teskil edecegi icin, SSK'li ve devlet memuru olup tup bebek tedavisi imkanini sosyal guvenlik kapsaminda alamayan kisiler icin buyuk onem tasiyor.
Tup bebek kaca mal oluyor?
ISTANBUL
Alman ; 2.350 $
Amerikan; 2.475 $
Istanbul Memorial; 2.500 $
Acibadem; 2.750 $
International Hospital; 2.800 $
Jinemed; 2.000 $
Zeynep Kamil; 1.000 $
Istanbul Tip Fakultesi; 1.000 $
Kadikoy Sifa; 3 milyar TL
ANKARA
Hacettepe Universitesi; 2.400 $
Ankara Universitesi; 2 milyar 300 milyon TL
Bayindir; 2.400- 2.600$
IZMIR
Ege Universitesi; 2 milyar TL
Irenbe Tip Merkezi; 2.350 $
Ozel Ege Tip Merkezi; 2000 $
BURSA
Ren Tip; 2.250
'Dava acan isci ve memur kazanir'
Prof. Dr. Necip Ortan (Bilgi Universitesi Hukuk Fakultesi Ogretim Uyesi) Bu davada Danistay 5. Dairesi (esas numarasi 1998/29, karar numarasi 2001/3138) kararinda Saglik Bakanligi ve Maliye Bakanligi'nin aksi yondeki goruslerine karsin tup bebek uygulamasinin tibbi yonden kisirlikla ilgili olarak bir tedavi metodu olarak kabul edilmesi gerektigi konusunda sonuca varmis. Bu haktan yararlanmak isteyen kisilerin once kurumlarinca basvurularinin reddedilmesi durumunda Idari Mahkemesi'ne dava acmasi gerekecektir. Ancak bu dava benzer tum davalara emsal gosterilebilir. Idare Mahkeme Yuksek Mahkeme olan Danistay'in bu kararina uygun olarak karar verecektir.
EMSAL DAVANIN SEYIR DEFTERI
* Arici SSK aleyhine Izmir 4. Idare Mahkemesi'nde dava acti.
* Idare Mahkemesi "SSK'nin red kararina dayanak olarak gosterdigi Maliye Bakanligi genelgesinin Saglik Bakanligi'nin gorusleri dogrultusunda belirlendigini saptadi. Saglik Bakanligi "tup bebek tedavi yontemi degildir" diyordu.
* Ancak Saglik Bakanligi mahkemeye gonderdigi yazida tup bebek yonteminin bir tedavi yontemi oldugunu kabul etti.
* Bunun uzerine Idare Mahkemesi, Saglik Bakanligi'nin gorusundeki bu degisiklikten dolayi SSK'yi haksiz buldu.
* SSK idare mahkemesinin kararina Danistay'da itiraz etti.
* Ancak Danistay mahkemenin kararinda hakli oldugunu belirterek karari onadi.
* Boylece devlet memurlari ve SSK'lilar icin dava acmanin yolu acildi.
'Artik anne olma umidim kalmadi'
Nilgun Arici, gelecek ay Turkiye'ye donmek istiyor. Amerika'da tamamladigi hukuk egitiminin ardindan yeniden hukuk mucadelesi vermeyi surdurecek. Ancak yeniden anne olma konusunda pek umidi yok. Actigi ve sonuclandirdigi davanin baska ailelerin isine yarayacagini, zaten amacinin da bu oldugunu soyluyor. "Yeniden evlenirsem, yeniden cocuk sahibi olabilmek icin kendimde guc bulursam 'belki'" diyor. Ancak 38 yasina girdigini, yasinin annelik icin artik 'gec' oldugunu soyluyor.
Esra TUZUN
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
