|
 |
|
EMRE AKOZ
Hayatta en hakiki mursit nedir?
Ataturk'un unlu sozu her zaman zihnimi kurcalamistir "Hayatta en hakiki mursit ilimdir."
Ancak bu cumlede kritik bir kelime var Mursit (ya da mursid). Mursit kime denir? Mursidin hayatta ne gibi bir islevi vardir?
Artik fazla kullanilmayan bu kelime icin gelin once sozluge bir bakalim
Mursit 1) Dogru yolu gosteren. 2) Kilavuz. 3) Muritlere yol gosteren seyh. 4) Gafletten uyandiran.
Simdi soralim
Mursit ne tur bir yol gostericidir?
Ornegin kriz aninda, insanlar cikis yolu bulamazken, ortaya cikip, 'Pesimden gelin' diyen bir karizmatik lider gibi mi yol gosterir?
Yoksa soyle mi Insanlar nihai hedefi belirlemistir, ancak buraya nasil varilacagini bilememektedirler. Derken bir kilavuz bulup onu takip ederler.
Tekrar basa donup soralim Bilim 'lider' midir, yoksa 'kilavuz' mudur?
****
Ataturk'un bu cumlesi ozellikle egitim kurumlarinin duvarlarina yazilir. Bilimle ugrasan insanlar tarafindan sik sik tekrarlanir. Niye? Cunku akademisyenler ulkenin yonetiminde soz sahibi olmak isterler. Bunu kendilerinde bir hak olarak gorurler. Cunku universiteler, en azindan teorik olarak, 'dogru bilgi'yi uretme merkezleridir. Yani o insanlar icin 'murit' bir liderdir. Bu anlamiyla da 'siyasi' bir oze sahiptir.
Ote yandan bilimi, 'lider' degil de 'kilavuz' olarak ele alirsaniz, 'siyasi' yonu hemen hemen yok olur. Tekniklesir. Peki bu ne anlama gelir? Soyle
Bogaz'dan gecen yabanci gemiler kilavuz kaptan isterler. Yani geminin rotasi, hedefi bellidir Akdeniz'e inmek... Ancak Bogaz zorlu bir gecistir. Hedefe daha emin adimlarla ilerlemek, kaza yapmamak icin kilavuz alinir.
****
Benim gorusume gore bilim bu anlamda bir kilavuzdur. Diyelim ki bir fabrika kurmak istiyorsunuz. Peki ama bu fabrika dogal kaynaklara mi, ucuz emege mi, yoksa piyasalara mi yakin olmali? Acaba fabrikayi nereye yakin kurarsaniz daha kârli cikarsiniz?
Bilim size 'fabrika kur' demez... Ama eger rotaniz belliyse, yani fabrika kurmaya kararliysaniz, ekonomi bilimini devreye sokarsiniz. O da size fabrikanin kurulacagi en kârli (rantabl) bolgeyi belirler.
Ozetlersek... Hayatta hangi hedefe dogru yurumemiz gerektigini bilim degil; donemin ideolojileri, gelenekler, degerler, inanclar ve hatta hayaller soyler.
Ornegin bugun zayif ve 'fit' olma, saglikli yasama, spor yapma bir degerdir. Bundan 20 yil once boyle bir 'trend', boyle bir ideoloji yoktu. (Varsa da etkisi azdi.)
Bir kere buna karar verdiniz mi? Yani saglikli ve guzel bir vucuda mi sahip olmak istiyorsunuz? Iste bilim tam bu noktada devreye girer Estetik ameliyat mi olacaksiniz? Gunde kac saat spor yapacaksiniz? Neler yiyip neler yemeyeceksiniz? Bu ve benzeri sorularin cevabini bilim verir. Yani size kilavuzluk eder.
Ben Ataturk'un unlu cumlesini iste boyle okuyorum "Hayatta en hakiki kilavuz bilimdir." Birileri cikip "Hayatta en hakiki lider bilimdir" dediginde ise kuskulaniyorum.
'Laz-Tekno'
Muzikler ilgili yabanci belgesellerde filan izlemissinizdir Bati ulkelerindeki pop ve rock turu parcalarin ritmi surekli yukselmistir. Yillar gectikce, donemler degismis ve bir dakikaya dusen davul vuruslari artmistir.
Insanlar muzikten etkilenir. Elbette sadece sozlerinden ya da melodisinden degil ritminden de... Ritmin hizlanmasi sonucunda nabiz atislari da artar. Kalp vucuda daha fazla kan pompalar.
Bu verileri goz onunde bularak Turkiye'deki muzik tarzlarina baktigimizda Karadeniz kokenli parcalarin son derece hizli ve oynak oldugunu goruyoruz. Ancak onlarin bir sorunu var Biteviyelik! Bir parca, iki parca derken ayni ritmin surekli tekrarlanmasi bir sure sonra sikiyor.
Ben, populer muzik acisindan bakildiginda, Davut Guloglu'nun bazi parcalariyla bu yeknesakligi kirdigini dusunuyorum. Hem 'Nurcanim'daki, hem de son 'hit'i 'Katula'daki eglenceli sarki sozleri buna eslik ediyor. Boylece 'Laz-tekno' populer dans muzigi haline geliyor.
Bir yandan hoplayip ziplarken, bir yandan da Tarik Menguc'un su sozlerini dinlerken eglenmemek mumkun mu
****
Guleyrum haline katula katula... Bi sozunu geciremedun karuna... Daha niye veremedun agzinin payini... Veremeyisun... Ula, ula, ula.... Sen bi kalori bile etmeysun.... Ula, ula, ula... Bu light erkegisun... Ne oldu sana... Ne oldu boyle... Nerede o eski tas firin erkegi... Bir anda oldun light erkegi.
****
Elektro sazla modernlesen halaya, simdilerde tekno-horon katiliyor ve ortaya gelenekle cagdasligin ilginc bir bilesimi cikiyor. Begenmek-begenmemek ayri konu; bence Guloglu'nunki kesinlikle 'kentli' bir muzik.
Lahmacuna 'sorry'
Cuma gunu Gunaydin Extra'da gormussunuzdur Reklamci isadami Alinur Velidedoglu kare biciminde lahmacun tasarlamis. Mehmet Barlas "Boylece bir devrime imza atti" diyor.
Biz ise hic sasirmadik. Velidedeoglu sergisinin acilisinda bir konusma yapmis ve su tip cumleler soylemisti "Benim pergelim kare cizer. Benim dikdortgenim dairedir... Sorry." Dinleyiciler de 'nasil oluyor da oluyor' diye dusunmustu. Meger butun olay kare lahmacunmus. Sanat ne sanat icindir, ne de toplum; sanat yemek icindir Afiyet olsun.
IKI YUZLU TOPLUM
12 yasindaki cocuk elektrikli sandalye tasarlayinca ortalik ayaga kalkti. Burada cift tarafli iki yuzluluk var 1) Cocuklar masum filan degildir. Kedilere iskence yaparlar. Sineklerin kanadini koparirlar. Akrebin cevresinde ates yakip kendini sokmasini izlerler. 2) Ya yetiskinler? Yillardir ugrasiliyor ama su ulkede iskence bir turlu onlenemiyor.
Polislerin 'Kahrolsun insan haklari' diye slogan attigi bir ulke burasi! Ondan sonra da 'Kucuk Y.A. nasil bu hale geldi; suclu kim" diye tartisiyoruz.
Haberleri gazete sayfasi goruntusunde okumak icin
SABAH e-Medya"ya
tiklayin
|
|
|
|
