Halit Cıngıllıoğlu'nu duygulandıran davet

Demirbank'ı Fon'dan 350 milyon dolara satın alan HSBC, Çırağan Sarayı'nda büyük bir davet verdi. Orada, bankanın eski sahibi ve BDDK Başkanı da vardı...

HSCB'nin önceki akşam Çırağan Sarayı Balo Salonu'nda verdiği davet görülmeye değerdi. Saat 19.30'da başlayan ve Beşiktaş-Ortaköy arasında büyük bir araç yoğunluğu yaratan davette şampanyalar içildi, yemekler yendi, keyifli sohbetler yapıldı. Davetin fotoğrafı çekilecek bölümüne ilişkin izlenimlerimizi aktaralım:

Ev sahipleri olan HSBC Grup Başkanı Keith Whitson ile Genel Müdürü Piraye Antika, sarayın üçüncü katında bulunan salonun girişinde, yürüyen merdivenlerin tam başında, tek sıra halinde, davetlilere "hoş geldiniz" diyordu.

İş dünyasının tanıdık simaları, bankanın kurumsal müşterileri, bankanın üst düzey yöneticileri bir bir salona alınırken, yürüyen merdivenin yukarıya taşıdığı ilginç bir isim göze çarptı; Halit Cıngıllıoğlu.

Kabul noktasına gözü ilişen davetliler birbirini uyardı. Giriş kapısındaki kalabalık, belirgin bir sessizlik içinde Cıngıllıoğlu ile Whitson arasındaki içten ve sıcak tokalaşmayı izledi.

Hayatın hemen herkes için devam ettiğini gösteren bu manzara, bir kaç dakika sonra davetin kendi akışı içinde kayboldu. Cıngıllıoğlu, bir basket sahasını andıran yüksek tavanlı salonun derinliklerine girmeden, girişe yakın bir bölümde, çevresini saran, belki de kendisinin bankacı yaptığı eski çalışanları ile sohbete daldı. İşte bu sırada kapıda bir başka tanıdık sima daha belirdi. Bu kişi Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK) Başkanı Engin Akçakoca'dan başkası değildi. Keyifliydi. Kolay değil; 6 Aralık 2000 tarihinde Tasarruf Sigorta Mevdutı Fonu tarafından el konulan Demirbank gibi ulusal bir devi, çokuluslu bir sermayeyeye sahip HSBC'ye pazarlayan kurumun başkanıydı ve toplantının onur konuğuydu...

Cıngıllıoğlu, son iki yılda belki onlarca kez HSBC yöneticileriyle görüşmüştü ama bu sefer onun için daha zor olmalıydı. HSBC, çok değil krizden yaklaşık bir yıl önce Levent'te bulunan şık, bir o kadar da modern Demirbank Binası'ndan içeri, "Bu bankayı satın alabilir miyiz?" düşüncesiyle girmişti. Görüşmeler sırasında HSBC'nin, Demirbank için Cıngıllıoğlu Ailesi'ne 1 milyar doların üzerinde bir teklifle geldiği belirtiliyordu.

Ancak zaman Demirbank ve diğer Türk bankalarının aleyhine aktı. 2000 yılının ilk dokuz ayında net 100 milyon dolar kâr açıklayan, The Banker Dergisi tarafından sermaye kârlılığında dünya birincisi gösterilen Demirbank, 500 milyon dolar özsermayesine rağmen, 22 Kasım'da patlayan ve dövize atak haline dönüşen krizde büyük bir darbe aldı.

'BİZİM İÇİN ONUR'
1953 yılında Nuri Cıngıllıoğlu tarafından kurulan ve "Demirbank iyi günler diler" sloganıyla tanınan bankanın 1 milyon 300 bin müşterisi ve portföyünde 7 milyar dolarlık düşük faizli (yüzde 40) devlet iç borçlanma senedi vardı. Faizlerin anormal yükselmesi ve para piyasasında nakit akışının adeta durması üzerine banka 15 gün içinde özsermayesini kaybetti. 2000 yılı sonu bilançosu ise Fon tarafından 115 trilyon lira zarar olarak açıklandı.

Tek işi bankacılık olan Halit Cıngıllıoğlu, ekonomik krizin yaratıcısı olmamasına rağmen yüzlerce işletme gibi kriz kurbanı oldu. Bankasına o dönem Zekeriya Temizel'in başkanı olduğu BDDK, 6 Aralık 2000 tarihinde el koydu. Banka Fon yönetimine geçti.

Cıngıllıoğlu ceketini alıp, bankasını terk etti.

Fon, aylar sonra bankaya müşteri buldu. Müşteri tanıdık bir isimdi; HSBC.

Yapılan pazarlıklardan sonra Demirbank 350 milyon dolara, HSBC'ye, 19.9.2201'de satıldı. Adı değişti. Demirbank ismi tarih oldu.

Tekrar davete dönersek...

Halit Bey'e duygularını sorduk: "İnsanın kurduğu, büyüttüğü bankanın başka bir isim altında da olsa yaşadığını görmek güzel. Duygularımı anlatmak kolay değil, anlamanız da zor. Bunun için bankacı olmanız gerekir..." yanıtını aldık. HSBC Genel Müdürü Piraye Antika'nın söylediklerini de kayda geçirmekte fayda var:

"Halit Bey'in burada olmasından, davetimize katılmasından onur duydum. Bizim Halit Bey'le ilişkilerimiz hep iyi ve sıcak oldu. Burada, mesai arkadaşlarıyla bir arada olması da herkesi motive etti, heyecanlandırdı."

Whitson: Demirbank'ın batışı bizi çok şaşırttı
Önceki gün CNN Türk'te Mehmet Ali Birand'ın sunduğu Manşet adlı programa katılan HSBC Grup Başkanı Keith Whitson, "Demirbank'ın iflasına çok çok şaşırdık" değerlendirmesini yaparken, bankanın o dönemdeki güçlü yapısına dikkat çekti. Whitson davette ise Türkiye'de yatırım yapmaktan ve Türkiye'nin geleceğinde yer almaktan mutlu olduğunu söyledi.

Yavuz SEMERCİ