Değişim isteyen ama değişmeyen başkanlar

Her fırsatta değişimden bahseden oda, borsa, sendika, dernek gibi sivil toplum kuruluşlarında başkanlık yapanlar, koltuğa yapışma konusunda siyasileri aratmıyor
Size bugün bir çırpıda, koltuğunu bırakmamakta ısrar eden en az 10 isim sayabilirim. Üstelik bu isimlerin hiçbiri siyaset dünyasından değil. Ülkenin yönetiminde baskı görevini yerine getirerek etkin olması gereken (!) sivil toplum kuruluşlarının tepesinde yer alıyor.

Odalar ve sendiklarda seçim mevsimi geldi çattı. Burada 'siyasette değişim' isteyen hiçbir 'başkan' kendi koltuğunu bırakmak konusunda bu kadar ısrarcı olmadığı dikkat çekici. Yani değişimi başkası için isteyeceksin, asla kendin için değil! Koltuk bu, öyle vazgeçilmez ki..!

Bizlerin kuşkusuz hayal etmesi zor ama birilerinin etrafında sürekli 'Sayın Başkan', 'Başkanım' ya da 'Emredin'le cümleye girmesi koltuk sahiplerinin o koltuğu terketmesini imkansızlaştırıyor. Büyük bir haz olmalı diye düşünüyorum. Tabi yönetilen milyonlarca dolarlık bütçeleri de es geçmeyelim.

İYİLERE SÖZÜMÜZ YOK!
Sendikalar bir türlü gerçek anlamda denetlenemediği için buralara ne kadar para giriyor, nerelerde harcanıyor, bilemiyoruz. Özellikle kimi oda ve derneklerin cazip bütçelerinin başkanların koltuğa yapışmalarına sebep olduğunun tanığıyız. İşte bu yüzden olsa gerek, kimi konfederasyonlarda, odalarda değişimin d'sinden bile söz eden hain ilan edilebiliyor. Tabii bunları söylerken, çalışan hatta üyelerinin sorunlarını çözmekten kendi şirketiyle uğraşmaya vakit bulamayan 'başkanları'n hakkını yemiyoruz. ASO Başkanı Zafer Çağlayan gibi. ASO'da yakında seçim var. Ama Çağlayan'ın karşısına kimse çıkmıyor. Tek listeyle seçime gidileceği şimdiden netleşmiş. Haliyle Çağlayan 2002'de de başkan. Kendisi "Bugün bırakmaya hazırım. Başkanlık fedakârlık istiyor. Şirketime bile zaman ayıramıyorum" diyor. Özetle üyeler Çağlayan'dan memnunmuş.

Tabii bu örneği tüm oda, birlik ve sendikalara yaygınlaştırmak mümkün değil. Başkanlarını değiştirme becerisini gösteren TÜSİAD ve TÜGİAD'ın bu konudaki tavrı ise takdire şayan. Türkiye Genç İşadamları Derneği'nde de prensip gereği 45 yaşını dolduran işadamları yönetimden ayrılıyor. Bugün size bazı isimlerden ve kaç yıldır başkan olduklarından bahsetmek istiyorum. Doğrusu kimi 'başkan'la ilgili bilgilere güçlükle ulaştım. Genelde "Ben kendimi bildim bileli başkan!" cevabını aldım.

Rekor, 43 yılla Basmacı'da
81 yaşındaki Nejat Basmacı İstanbul Ticaret Borsası'nda tam 43 yıldır başkan. Bir tarihte Rahmi Koç, Basmacı'ya takılarak, "Kenan Evren en güçlü olduğu dönemde ayrılmayı bildi. Şimdi resim yapıyor. Gayet mutlu. Zamanında ve tadında bırakmak gerek" demiş. Ancak Basmacı, espiriyle karışık, "Koç bana takılıyor ama ben duymamazlıktan geliyorum" cevabını vermiş.

KADİR SEVER
11 yıldır Müteahhitler Birliği Başkanı. Bir önceki seçimde başkan olmak istemidiğini söylemişti, herkes yeni bir ismin başkan olacağını beklerken, Sever karşımıza yine başkan olarak çıkmıştı. Birlik yeni başkanını 2002 Ocak'ın da seçecek. Sever'i koltukta görür müyüz orası belli olmaz.

HALİT NARİN
Koltuğunda en uzun kalanlardan 30 yıldır Türkiye Tekstil Sanayi İşverenleri Sendikası'nı yönetiyor. Baydur daha önce de 15 yıl TİSK Başkanlığı yapmıştı.

ATALAY ŞAHİNOĞLU
Sekiz yıldır İstanbul Ticaret Odası Meclis Başkanı. Daha önce 4 yıl İTO'da yönetim kurulu başkanlığı yaptı. Konuşmalarında hep değişimden bahseden Şahinoğlu, "Kabuk kırılmadan doğum gerçekleşmez. Kızılay'dan başlayan değişim rüzgarı, Beşiktaş Kulübü ve Cumhurbaşkanlığı ile devam etti. Değişim rüzgarı kuvvetli esiyor" cümlelerinin de sahibi.

MEHMET YILDIRIM
Son seçimlerde yeniden seçilen Yıldırım, 8 yıldır İstanbul Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı. Yönetmelik gereği 10 yılını dolduranlar İTO'da yeniden seçilemiyordu. Yıldırım, Ekim ayındaki eçimlerde "Bu sınırlama kaldırıldı" dedi ve başkanlığı kimseye kaptırmadı. Başbakan Ecevit için "Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, dava açacak. 'Huzurlu, evinde oturması gereken adama zorla başbakanlık yaptırıyorsunuz' diye. Bırrakın gitsin evinde karı-koca kahve içsinler" dedi. 'Bu düzen değişmeli' dese de İTO'da koltuğu bırakmaya yanaşmadı.

FARUK YÜCEL
1996 Eylül'ünde Türkiye Ziraat Odaları Birliği Başkanı oldu. Beş yıldır bu görevde. Birlik, 2002'de genel kurulunu yapacak.

SAFFET ULUSOY
27 yıllık Uluslararası Nakliyeciler Derneği'nin (UND) 22 yıl başkanlığını yaptı. Koltuğunu bırakmamak için çok çaba sarfetti. Ancak ilk kez karşısına güçlü bir aday çıktı. UND'nin 716 üyesinin katıldığı genel kurulda, 396'ya karşı 303 oyla seçimi kaybetti.

FUAT MİRAS
Yaklaşık 20 yıl Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) yönetiminde yer alan Miras, birliğin son 6 yıl başkanlığını yaptı. Tabandan değişim talepleri geldi ama Miras oralı olmadı. TOBB'un 300 milyon doları bulan bütçesi, başkanların koltuğu bırakmasını zorlaştırıyor belli ki. Arkadaşları tarafından koltuktan indirilen Miras, Haziran ayında istemeyerek başkanlığı Rıfat Hisarcıklıoğlu'na bıraktı.

CENGİZ KAPTANOĞLU
Deniz Ticaret Odası'nın 12 yıldır başkanı.

SALİM USLU
7 yıldır Hak-İş Konfederasyonu Başkanı. 1995 yılında delegeler tarafından tek aday olarak gösterilerek koltuğa oturdu. 1999 yılında yine başkan seçildi. Hak-İş Genel Kurulu'nu 2003 yılında yapacak. Uslu'nun başkanlığa devam edip etmeyeceğini bilmiyoruz. "Türkiye'nin çok acil bir değişim ve dönüşüme ihtiyacı var" cümlesinin altında Uslu'nun imzası var.

REFİK BAYDUR
TİSK Başkanı. 1989'dan bu yana başkan. Genel Kurulu'nu ay sonunda yapacak olan TİSK'in başkanlığına aday olduğunu açıkladı. TİSK'e üye 19 sendika ve 141 genel kurul delegesi bulunuyor. Şimdiye kadar Koç ve Sabancı gibi patronların desteğini arkasına alan Baydur, bu seçimde patronlardan 'aday olma' mesajına rağmen aday oldu.

DERVİŞ GÜNDAY
6 yıldır TESK Başkanı, Türkiye Şoförler Federasyonu'nun başkanlığını ise çok uzun yıllar yürüttü. Adı en çok yolsuzlukla anılan başkan! Günday hakkında görevi kötüye kullandığı, yolsuzluk yaptığı için 1999 yılında 3 yıl hapis istenmişti. Küçük esnafın sesi Günday'ın 500 Sel marka Mercedes'e binmesi eleştirilmişti. Önceki seçim dönemlerinde, "Kafamı bozmayın, seçimleri benden başkası kazanamaz. Eğer kaybedeceğimi anlarsam, o zaman Sanayi ve Ticaret Bakanı Tahir Köse'yi kapıya diker, hiç birinizi salona aldırtmam" şeklinde cümleler söylediği iddia edilen Günday'ın hep tehditle başkanlık koltuğunda kaldığı ileri sürüldü.

BAYRAM MERAL
Türk İşçi Sendikaları Konfederasyonu'nun (Türk-İş) 1992'den beri başkanı. Türk-İş'in bundan sonraki genel kuruluna iki yıl var. İşçilerin başkanı Meral'in oğlu yıllar önce borsada batırdığı milyarlarla gazetelere haber olmuştu. Meral, 1999'da yapılan genel kurulda geçerli sayılan 441 delege oyundan 224'ünü almıştı.

Şelale KADAK