Devletin küçülmesi, ekonominin büyümesi, siyasetin de lider sultasından kurtarılıp millete açılması lâzım.

Hastalıkları ile büyüyen devlet yaralı balinaya döndü.

Ekonomi, yıkıcı sosyal maliyetler yaratan bir perişanlığa düştü.

Siyaset kurumu, ağır bir güven ve itibar kaybına uğradı.

Dibe vurmak kötüdür ama hastalıklarını teşhis edip istikrarlı bir yükselişi yakalama aklına ve iradesine sahip toplumlar için aynı zamanda iyi bir fırsattır.

Çünkü halk israfın, iltimasa dayalı yağmacı partizanlığın, sonuçta herkesi yoksul ve mağdur ettiğini görmüştür.

Dar çıkarcı popülizm, uzun bir süre eskisi kadar müşteri bulmayacak, ucuz kahramanların türemesine izin vermeyecektir.

Halka "bedava köprü", işçiye "erken emeklilik" ve çiftçiye "iktidarın verdiğinden 5 fazla taban fiyat" vaadi, Demirel'e 1991'de seçim kazandırmıştı.

Mesut Yılmaz "Demirel o zaman yüzde 27 oy aldı. Bugün olsa 7 alır. Çünkü kriz herkese ders oldu" dedi..

Küçülmeye direnç
Mesut Yılmaz, bazı yazar ve gazete yöneticilerine önceki akşam ANAP'ın yeniden yapılandırma programını anlattı.

Bu hükümet döneminde önemli reformlar yapıldı ama IMF'nin, AB'nin zorlamasıyla ve gönülsüz yapıldığı görüntüsü değerini düşürdü. İktidar ödül beklerken itibar ve güven kaybetti.

Mesut Yılmaz, hazırladıkları programın, değişim adımlarını sistem bütünlüğüne kavuşturma amacı taşıdığını, asla ANAP'a hükümet ortakları aleyhine bir kamuoyu yaratma kastı gütmediğini söyledi.

Peki yardımcısı Erkan Mumcu'nun Ecevit'e "çağdışı" demesi bu niyete zarar vermeyecek mi?

Mesut Yılmaz, güveni zedelese bile bu zararı telâfi edebileceklerine inanıyor. Ve programı bütçeden sonra ortaklarına götürmeye hazırlanıyor.

Kamu kaynaklarını siyasi çıkar amacıyla kötü kullanmaya alışmış müzmin hastalık, önümüzdeki en ciddi engeldir.

Mesut Yılmaz'a göre 3 milyona yakın personel besleyen devlet, bunun yarısı ile daha etkin ve verimli çevrilebilir.

Ama hiç bir bakanlık yetkisini devretmek istemiyor. Yerel yönetimlere karşı kışkırtılan güvensizlik de egemenlik alanlarını terketmek istemeyen siyaset ve bürokrasi sınıfı tarafından fena halde istismar ediliyor.

Bu sorunu mutlaka aşmak gerekiyor. Deniz bitti çünkü!

Yola çıkma zamanı
Siyasetin değişimi kendinden başlatması, yani seçim ve partiler yasalarını köklü biçimde değiştirmek, ANAP programında ağırlıklı yer tutuyor.

Gerçekten de meclisin bu iradeyi göstermesi, toplumdaki olumsuz psikolojiyi değiştirecek en dramatik dönüşüm olacaktır.

Kamuoyu araştırmaları ortada:

Seçmen tepkili..

Bu şartlarda gidilecek bir seçimde, barajı aşan iki veya üç parti, yüzde 11-15 oranlı oylarıyla meclisi doldurabilir.

Bu kötü senaryoya göre yüzde 60-70 oranındaki oy mecliste hiç temsil edilmeyebilir.

Halkın tercihlerini yansıtmayan seçim sistemi ve partilerin halka kapalı yapısı mutlaka değişmek zorundadır.

ANAP'ın önerisi, yargı denetimine dayalı üye kaydı, bütün üyelerin katılacağı aday seçimi, daraltılmış seçim bölgeleri, seçimden sonra koalisyon kuracak partilere "seçim ittifakı", bağışlara ve seçim harcamalarına yönelik şeffaflık, tercihli oy ve belediye başkanları seçiminde iki turlu sistem getiriyor.

Koalisyon ortakları, en azından değişim mecburiyetini tartışmamak zorunda. Sorun değişimin derinliğidir. O tartışmanın zemini olacak belge de vardır.

Yakalanan fırsat, alınganlıklara, küçük siyasi hesaplara feda edilmesin!