|
|
 |
| |
|
Asker yetkisi imzada
ABD, NATO müttefiklerine operasyona yapacakları askeri katkıyı sorunca hükümet harekete geçti. SAT ve SAS komandoları ile Bordo Bereliler'e 'Hazır olun' emri verildi
Hükümet NATO kararı ya da ABD'nin olası talebi üzerine gerektiğinde asker göndermek ve askeri havaalanlarını kullanıma açarak ülkede yabancı asker bulundurmak üzere Meclis'ten yetki istemeye hazırlanıyor. NATO müttefikleri nezdinde dün girişimde bulunan ABD, operasyona asker sağlayarak katkıda bulunup bulunmayacaklarını sordu. Bu konuda NATO müttefiki Türkiye'ye de danışıldığı belirtildi. ABD'nin NATO nezdindeki girişimleri sürerken, Bakanlar Kurulu olağanüstü toplandı. Toplantıda yetki istemiyle ilgili tezkere için bakanların imzaları alındı. Bakanlara, asker gönderme yetkisine ilişkin tezkere hazırlığının "ihtiyaten" yapıldığı bildirildi. Tezkerenin ihtiyaç duyulması halinde Meclis'e sevkedileceği bildirildi. Bu arada Genelkurmay, SAT ve SAS komandoları ile "Bordo Bereliler" olarak bilenen Özel Kuvvetler Komutanlığı'na "Hazır olun" talimatı verdi.
YETKİ TARTIŞMASI DOĞABİLİR
Afganistan'a yönelik operasyonun başlamasıyla önceki gün Ankara'da başlayan yoğun görüşme trafiği dün de sürdü. Daha önce gerek NATO ve gerekse ABD yönetimi ile yapılan temaslarda Türkiye'nin NATO üsleri dışında Diyarbakır ve Malatya gibi askeri havaalanlarını da kullandırması gündeme gelmiş, ABD'nin talebine olumlu cevap verilmişti. Ancak Afganistan'a yönelik bombardıman, NATO'nun 5'inci Madde'yi işletmeye karar vermiş olmasına rağmen bir "NATO harekatı" şeklinde gerçekleşmedi ve dünya kamuoyuna ABD ile İngiltere'nin ortak operasyonu şeklinde yansıdı. Bu durumun özellikle askeri havaalanlarının kullanıma açılmasında Anayasa'nın 92'nci Maddesi açısından yetki tartışması yaratabileceği görüşü doğdu ve hem asker gönderme hem de NATO'ya ait olmayan üslerin kullanılması halinde gelecek yabancı askeri personel için Meclis'ten yetki istenmesi eğilimi doğdu.
TEZKERE İMZAYA SUNULDU
Anayasa'nın 92'nci Maddesi'ne göre hükümetin asker gönderme kararı alması veya ülkede yabancı asker bulundurulmasına izin verebilmesi için TBMM'den yetki alması gerekiyor. Başbakan Yardımcısı Mesut Yılmaz, hükümetin kararını dünkü zirve toplantılarından soruları yanıtlarken, "Talep yok ama, ihtiyaçları var" diyerek asker gönderme gereği doğabileceğini ima etti. Yılmaz, "Herhangi bir yetki tartışmasına mahal vermeyeceğiz. Bundan sonra ortaya çıkacak çeşitli olasılıklarda Anayasa'nın tam emrini yerine getirme kararı aldık" diyerek de 92. Madde'nin işletileceğini bildirdi. Dünkü Bakanlar Kurulu'nda da hükümet olası bir talep karşısında asker gönderme ihtiyacı doğabileceği görüşünde birleşti. Ancak bunun yanında NATO üssü olan İncirlik ve Konya dışındaki üslerin kullanımına da izin verilmesi nedeniyle "asker bulundurma" yetkisi alınmasının da uygun olacağı görüşüne varıldı. Yetki için imza toplanmasına rağmen tezkerenin gelişmelere göre Meclis'e sevkedilmesi benimsendi.
ÖZAL DA YETKİ ALMIŞTI
TBMM 10 yıl önce de Körfez savaşı sırasında da Anayasa'nın 92'nci Maddesi'ni işleterek karar almıştı. Turgut Özal, Başbakan Yıldırım Akbulut'un karşı çıkmasına rağmen önce 12 Ağustos 1990 tarihinde Körfez krizi nedeniyle Silahlı Kuvvetler'in kullanılmasına ilişkin "gerektiği taktirde savaş izni" kararı aldırdı. 5 Eylül 1990'da da TBMM'den ANAP oylarıyla "Yurt dışına asker gönderme ve yurda yabancı asker kabul etme" yetkisi çıkarttı.
92'NCİ MADDE NE DİYOR?
Anayasa'nın "savaş hali ilanı ve silahlı kuvvet kullanılmasına izin verme" başlıklı 92'nci maddesi şöyle: "Milletlerarası hukukun meşru saydığı hallerde, savaş hali ilanına ve Türkiye'nin taraf olduğu milletlerarası anlaşmaların gerektirdiği haller dışında, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin (TSK) yabancı ülkelere gönderilmesine veya yabancı silahlı kuvvetlerin Türkiye'de bulunmasına izin verme yetkisi TBMM'nindir. TBMM tatildeyken ülkenin ani bir silahlı saldırıya uğraması halinde, Cumhurbaşkanı da TSK'nın kullanılmasına karar verebilir."
TAYYİP ERDOĞAN İLK KEZ DEVLET DENEYİMİ YAŞADI
Başbakan Bülent Ecevit başkanlığındaki zirveye Başbakan Yardımcıları Devlet Bahçeli, Mesut Yılmaz, Hüsamettin Özkan, DYP Genel Başkanı Tansu Çiller, Saadet Partisi lideri Recai Kutan ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan katıldı. Erdoğan dün ilk kez bir parti lideri olarak devlet deneyimi yaşadı. Dünkü zirveye, liderlerin yanısıra Devlet Bakanı Şükrü Sina Gürel, İçişleri Bakanı Rüştü Kazım Yücelen, Milli Savunma Bakanı Sabahattin Çakmakoğlu ve Dışişleri Bakanı İsmail Cem de katıldı.
Ali EKEYILMAZ
|
|
 |
|