|
Tomahawk zengin etti
ABD'nin Afganistan'a attığı her Tomahawk füzesi, bu füzeleri üreten Raytheon Company'nin yatırımcılarının kârını katlıyor. Üstelik dün füze gibi fırlayan bu şirketin hisseleri, ABD'ye saldırıdan bir gün önce "dip" yapmıştı
Tarih: 5 Ocak 2001... Beyaz Saray'daki koltuğuna yeni oturan ABD Savunma Bakanı Donald Rumsfeld, savunma sanayii alanındaki yatırımların azaltılacağını açıkladı. Bu haber, ABD piyasalarında pek yankı uyandırmadı. Çünkü zaten tüm piyasalar ABD'yi içten içe kemiren "durgunluk" tehdidi nedeniyle harcama kısıntısına gidilmesini bekliyordu. Ancak bu sözler, Tomahawk füzelerinin üreticisi Raytheon Systems Company'ye bomba gibi düştü. Çok değil, daha üç gün önce hisse değeri 36.6 dolar ile zirvede olan şirket, birdenbire şeker gibi erimeye başladı.
Tarih: 10 Eylül 2001... Savunma Bakanı'nın açıklamalarının ardından belini doğrultamayan Raythenon Systems Company'nin hisse değeri 23.9 dolarla yılın en düşük seviyesine indi. Piyasa değeri, 8.4 milyar dolara kadar geriledi.
Tarih: 11 Eylül 2001... ABD'ye terörist saldırılarda bulunuldu. Bu trajik saldırıların ardından gözler savunma sanayii şirketlerine çevrildi. İşte o gün, yılbaşından itibaren kadar yarı yarıya değer yitiren şirket için dönüm noktası oldu. Dört gün kapalı olan Wall Street'te işlemlere start veren zil çaldığında, Raytheon Systems için "parlak günler" de başlamıştı. Şirketin hisseleri, aradan geçen 21 günde tekrar 34 dolar seviyesine geldi. Böylece Raytheon Systems, 9 ayda kaybettiği 4 milyar doları, bir aydan kısa sürede toparlamış oldu.
HİSSELER FIRLADI
Ve tarih 8 Ekim 2001... ABD, teröre karşı operasyona resmen başladı. Afganistan'ın başkenti Kabil ve beş büyük kent, tanesi 1 milyon dolar değerindeki 50 adet Tomahawk füzesiyle vuruldu. Afgan topraklarına düşen her Tomahawk, bir tarafta acı ve hüzün yaratırken, diğer tarafta üreticisi Raytheon Systems'ın borsa yatırımcılarına para kazandırıyordu. Çünkü atılan her Tomahawk füzesi, şirketin satışlarının ve kârlılığının artacağına dair bir işaretti...
Şirketin hisseleri, dün yılın en yüksek seviyesine tırmandı. Wall Street'te işlemlere başlandıktan sonraki ilk yarım saat, Raytheon hisselerinin yüzde 5.6 değer kazanarak 36.9 dolara çıkmasına yetti. Böylece Bin Ladin, saldırılarıyla binlerce insanın hayatını karartırken, en büyük silah üreticilerinden birinin yıldızını parlatmış oldu.
Avrupalı şirketler yerinde saydı
ABD Başkanı George W. Bush'un savaş baltasını çıkarması, tüm gözlerin savunma sanayi şirketlerine çevrilmesine neden oldu. 11 Eylül saldırılarından bu yana sürekli olarak değer kazanan silah ve savunma sanayi şirketleri, dün Avrupa'da hayal kırıklığı yaratırken, ABD'de yatırımcının yüzünü güldürdü.
Avrupa'nın en büyük savunma sanayi şirketi olan BAE Systems, dün çıkış yapması beklenirken yüzde 2 değer kaybetti. İkinci büyük savunma sanayi ve askeri mühimmat üreticisi olan Fransız Thales ise yüzde 0.6 düşüş kaydetti. Bu iki firmadaki düşüş, nispeten küçük olan diğer Avrupalı şirketleri de olumsuz etkiledi. Multinational European Aeronautic Defence& Space yüzde 3.5, uçak motoru üreticisi Rolls Royce yüzde 7, İtalyan Finmeccanica ise yüzde 2.6 değer kaybetti. Asya'nın en büyük savunma sanayi şirketi Singapurlu ST Engineering ise dün yüzde 2.5 değer kazandı.
Uzmanlar, değer kayıplarını "savaş beklentisinin daha önceden satın alınmasına" bağlarken, şu uyarıyı yapmayı da ihmal etmiyor: "Bütün bu değer kayıplarına rağmen tüm dünyada borsaların parlayan yıldızı savunma sanayii şirketleri olacak. Savaşın daha uzun süreceğine ilişkin açıklamalar, bu şirketlerin ekmeğine yağ sürüyor..."
ABD'li "savunma" şirketleri yükseldi*
| Şirket | Değişim (%) |
| Lockheed Martin | 3.5 |
| United Industrial | 6.7 |
| Northrop Grumman | 0.2 |
| Alliant Technologies | 3.2 |
| Engineered Support Systems | 0.5 |
| General Dynamics | 3.4 |
| L-3 Comm. Holdings | 0.4 |
| Boeing | 2.5 |
| * TSİ 20.00 |
Füze sistemlerinde dünyanın en büyüğü
Raytheon Systems Company
* Piyasa değeri: 12.5 milyar $
* Başlıca ürünleri: Stinger, Tomahawk füzeleri, Patriot füze sistemleri, AN/AWG-9 and AN/APG-71 silah Kontrol Sistemleri.
* Bu yılki en yüksek değeri: 36.940 $ (9 Ekim 2001)
* Bu yılki en düşük değeri: 23,950 $ (10 Eylül 2001)
AÇIL SEZEN
|