Win-Türkçe
ASCII

ŞÜKRÜ KIZILOT(skizilot@sabah.com.tr )

Böylesini gördünüz mü?

Trilyonluk inşaat, yüzde 80 tenzilatla işi yapacağını belirten firmaya verildi

Meşhur bir fıkra var. Bir olayı yaşayan kişi, olayı anlattıktan sonra, karşı tarafa "Böylesini gördünüz mü?" diye soruyor, karşı taraf da "Her türlüsünü gördüm ama böylesini, böyle çerçevelisini hiç görmedim" yanıtını veriyor. İşin doğrusu, biz de şimdiye kadar her türlüsünü gördük ama böylesini, böyle yüzde 80'lisini hiç görmedik.

İnanılmaz tenzilat
Olay Kayseri'de yaşanıyor. Kayseri Su ve Kanalizasyon İdaresi (KASKİ) gecekondu önleme bölgesinde yaptıracağı trilyonluk inşaat işini, yüzde 80.10 indirim öneren firmanın kazandığını, bir süre önce açıkladı. İhalede en çok indirim öneren ikinci firma yüzde 77.10, üçüncü firma 77.09, dördüncü firmada 74.38 iskonto önermiş..

Bilmeyenler için, kamu kurumlarının inşaat ihalelerinde, işin tahmini bedelinin nasıl belirlendiğini açıklayalım. 100 birimlik inşaatın;

- 15 birimi müteahhit kârı,

- 10 birimi müteahhidin genel gideri,

- 75 birimi de, inşaatın maliyeti olarak belirleniyor.

İhaleye giren firma, olsa olsa 15 birimlik

"müteahhitlik kârı" üzerinde indirim yapabilir.

Örneğin, yüzde 10-12 indirim önerebilir.

Oysa, yukarıdaki inşaatı alan firma, ihale konusu işin tahmini bedeli üzerinden yüzde 80 indirim önermiş ve işi de almış. Bu şu anlama geliyor; inşaat firması 100 milyar liralık iş yaptığına dair hakediş düzenleyecek, işin sahibi idare bunun 80 milyar lirasını indirim yani ihale tenzilatı olarak kesecek ve kalan 20 milyar lirasını ödeyecek. Hatta, iş yıllara yaygın ise 20 milyar TL'nin de yüzde 5.5'ini stopaj ve fon payı olarak kesip, 18.9 milyar TL ödeyecek.

Yanlışlık nerede?

Bu ihalede bir yanlışlık var. Akla üç ihtimal geliyor. Birincisi, inşaat işinin tahmini bedelinin, işveren idare tarafından hatalı hesaplanmasıdır. Bunun gerçek olduğunu düşünmek demek, işveren idarenin ihale konusu iş ve maliyeti hakkında hiç bilgi sahibi olmadığı yada bilinçli olarak işin bedelini şişirdiği anlamına gelir ki, buna inanmak istemiyoruz.

İkinci ihtimal ise, işi alan firmanın, hesabını bilmediği yanlış hesaplama sonucu işi zararına aldığıdır. Buna da inanmak zor çünkü işi alan firmanın dışındakiler de, yüzde 77 civarında tenzilat önermişler.

Üçüncü ihtimal, hiç düşünmek ve telaffuz etmek istemediğimiz, başta hafriyat ve nakliye olmak üzere bir takım teknik ve özel hilelerle başvurulmasıyla ilgili.

Neresinden bakarsanız bakın, yüzde 80 tenzilatla yapılan ihale, bir çok soru işaretini de beraberinde getiriyor.

Burada en doğrusu, ihale yasasını biran önce değiştirip, kamu inşaatlarında anahtar teslimi götürü bedelle ihale yapılmasıdır. Böyle olursa, idare ve hükümet, inşaatın kaça çıkacağını başlangıçta bilir. Oysa, şu andaki sistemde, inşaatın kaça çıkacağı ve kaç trilyon liraya biteceği bilinmiyor.

Ne diyelim, olayı bu boyutlara kadar taşıyanlara yazıklar olsun!..

İhaleye giren firmalar ve indirim oranları (%)

1) Satoğlu İnşaat (kazanan firma)	80,10
2) Peyzaj İnşaat	77,10
3) Karataş İnşaat	77,09
4) Çetinkayalar İnşaat	74,38
5) Yıldırım Yapı	72,00
6) FM İnşaat	53,53
7) Ilgazlar İnşaat	39,77
8) Kamil Sungur	Teşekkür
9) Öz-su İnşaat	Teşekkür