  
Vergilerin yüzde 80'i beş ilden
2001 yılının ilk dört ayına ilişkin vergi gelirleri belli oldu. Maliye Bakanlığı verilerine göre; ilk 4 ayda tahakkuk eden 14 katrilyon 784 trilyon liralık verginin, 9 trilyon 783 lirası tahsil edilmiş. Buna göre, tahakkuk eden verginin yüzde 66'sının tahsil edildiği göze çarpıyor.
2001 yılı başında, tahsil edilemeyen vergilerin tutarı 2 katrilyon 650 trilyon lira idi. Bu tutar dört ayda, neredeyse bir kat artarak (gecikme zammı hariç) 5 katrilyon liraya ulaşmış durumda...
Hemen belirtelim, tahsil edilemeyen tutarın yaklaşık 500 trilyon lirası, taksitler halinde ödendiği için vadesi gelmemiş olan Gelir Vergisi, Kurumlar Vergisi ve Motorlu Taşıtlar Vergisi ile ilgili...
5 ilin durumu
Toplanan her 100 liralık verginin, 80 lirasını 5 il, 20 lirasını ise kalan 76 il ödüyor. Bununla ilgili ayrıntılar Tablo I'deki gibi.
En çok vergi ödeyen 5 ilin, 2001 yılı ilk dört ayık vergi tahsilat oranına gözatıldığında, geçen yılın aynı döneminin gerisinde kaldığı farkediliyor. Bunların arasında, İstanbul'un tahsilat oranı hemen hemen geçen yılın aynısı. Buna karşılık, en yüksek orandaki gerileme yüzde 13 ile Bursa'da göze çarpıyor...
İller bazında vergiler
İller bazında vergi tahsilatına gözattığımızda, en düşük tahsilat oranının (Kocaeli hariç) deprem bölgelerinde olduğunu farkediyoruz. Özel durumları nedeniyle, deprem bölgesindeki illeri gözönüne almadan, tahsilat oranlarının en düşük ve en yüksek olduğu iller, geçen yılın aynı dönemi ile kıyaslamalı olarak Tablo-II ve III'deki gibi.

Tabloların incelenmesinden de farkedileceği gibi, ekonomik krizin vergi tahsilatı üzerindeki olumsuz etkisi, en yüksek oranlı tahsilat yapılan illerde bile hissediliyor.
***
YAZI DİZİSİ BAŞLIYOR
Vergi uzmanı yazarımız Şükrü Kızılot'un 2001 yılı Emlak Vergisi ile yazı dizisi yarın SABAH'ta başlıyor. Emlak Vergisi ile merak edilen tüm ayrıntıların yer alacağı yazı dizisinde yer alacak konuların bazıları ise şunlar olacak:
* Miras kalan gayrimenkulü, mirasçılar nasıl beyan edecekler, kaç TL. değer gösterecekler?
* Miras kalan gayrimenkulün satışında vergi ödememenin ince noktaları.
* Çocuklara gayrimenkul bağışlamanın ayrıntıları ve vergileri.
* Karı kocanın yarı yarıya sahip olduğu evin emlak vergisi.
|