Win-Türkçe
ASCII

KASIM KRİZİNİN MİRASI
Geçen Kasım'da yaşanan likidite krizi sırasında IMF yönetimi Türkiye'den sermaye kaçışını önlemek üzere, mevduat dışındaki mali sektör yükümlülüklerine de devlet garantisi verilmesini istedi. BDDK da bir bankanın taahhütlerini yerine getiremeyeceğinin anlaşılması durumunda Fon'a alınacağını, böylece yükümlülüklerin devlet borcu haline geleceğini belirtmişti.

Bankalar Yasası üzerinde sürdürülen alt komisyon çalışmaları sırasında, Hazine tarafından hazırlanan bir önerge, Bankalar Birliği ve ANAP'lı milletvekillerinin tepkisini çekti.

Önergede, Fon'a intikal eden mevduat kabulüne yetkili bankaların her türlü kayıtlı borç ve yükümlülüklerinin garanti edilmesini için özel bir gelir yaratılması hedeflendi.

Buna göre, garantinin uygulandığı dönemde, mevduat kabul yetkisi bulunan bankaların sigortaya tabi tasarruf mevduatı dışında kalan garanti kapsamındaki tüm bilanço içi ve bilanço dışı yükümlülükleri üzerinden genel bütçeye gelir kaydedilmek ve yıllık toplamı binde 5'i geçmemek üzere prim tahsili öngörüldü. Bir yıldan az olmamak üzere belirlenecek sürenin sonunda gerekirse yürürlükten kaldırılma esnekliği ile getirilen bu düzenleme, mali bünye sorunu yaşayan, öz kaynaklarını krizde kaybeden banka yöneticilerini şoke etti.

Bankacıların ve ANAP'lıların itirazı üzerine Başbakan Yardımcısı Mesut Yılmaz devreye girdi. Yılmaz, bu maddenin tasarıdan çıkarılması için Derviş'le telefon görüşmesi yaptı. Alt komisyonda tasarıya eklenen bu madde, Plan ve Bütçe Komisyonu'nda tasarıdan çıkarıldı.

Kredi tanımının kapsamı genişletildi
Bir bankanın vereceği nakdi krediler ile teminat mektupları, kefaletler, gayri nakti krediler, varlıklarının vadeli satışından doğan alacaklar, vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri kredi sayılacak.

Davalara devam
Hisseleri kısmen veya tamamen Fon'a ait olan bir bankanın hisselerinin üçüncü kişilere devredilmesi durumunda da eski ortak ve yöneticileri hakkında açılmış olan dava ve kanun takipleri Fon tarafından yürütülecek.

Garantiye resmi kimlik
Yönetim ve denetimi Fon'a geçen bankaların her türlü kayıtlı borç ve yükümlülükleri garanti altınmasına ilişkin madde binde 5'lik prim nedeni ile son anda tasarıdan çıkarıldı. Konun genel kurulda gündeme gelmesi bekleniyor.

ÖFK'daki mevduata da güvence
Özel Finans Kurumları Birliği oluşturulacak. Bu birlik tasarrufları güvence altına almak amacıyla güvence fonu oluşturacak. ÖFK'ların tasfiyesini de birlik içinde oluşturulan bir Tasfiye Kurulu yürütecek.

Bankacıya Hipokrat yemini
Bankalar Kanunu'nda yer alan adli cezalarla ilgili hükümlere muhalefetten hüküm giyenler banka sahibi olamayacaklar. Bankaların yönetim kurulu üyeleri ile yurtdışında kurulu bankaların Türkiye'deki şubelerinin müdürleri göreve atandıktan sonra yerel ticaret mahkemesi huzurunda yemin edecek. Yemin etmeyen görevlilerin imza yetkilerini hemen kaldırılacak.

AB normlarında özkaynak
AB normlarına uygun olarak özkaynak ve konsolide özkaynak tanımlarını yeniden düzenleme konusunda BDDK yetkili olacak.

ÖFK'lara fon güvencesi
Bankalar Yasa Tasarısı'na özel finans kurumları ile ilgili düzenlemeler de eklendi. Buna göre ÖFK'lar birlik çatısı altında toplanacak ve güvence fonu oluşturulacak

IMF'nİn ön koşul olarak gösterdiği düzenlemeler arasında sayılan Bankalar Yasa Tasarısı içerisinde özel finans kurumları da kendine yer buldu. Meclis Plan ve Bütçe Komisyonu tasarıyı görüşürken özel finans kurumlarının "birlik" şeklinde örgütlenerek tasarrufları için güvence fonu oluşturulmasına karar verdi. Edinilen bilgiye göre ÖFK'larla ilgili yapılan düzenlemelerle birlikte bu kuruluşların sahiplerine de bankalarda olduğu gibi şahsi sorumluluk yüklendi.

Tasarının Meclis'te ele alınması ile birlikte 5 ÖFK genel müdürünün de Ankara'ya giderek Meclis'in önünde kamp kurdukları öğrenildi. İki gündür tasarı görüşülürken "belki danışma ihtiyacı doğar" diyerek Ankara'da bulunan özel finans kurumu yöneticilerinin özellikle "mevduata güvence" ile ilgili düzenleme nedeniyle oldukça memnun oldukları ifade ediliyor. ÖFK'lardaki güvencenin kaynağını Özel Finans Birliği sağlayacak. Faaliyetleri durdurulan özel finans kurumları için yine birlik tarafından oluşturulacak Tasfiye Kurulu oluşturulacak. Bu kurumların her türlü denetimi de bankalarda olduğu gibi BDDK tarafından yapılacak.

İhlas Finans'ın tasfiye sürecine girmesi ve ekonomik kriz nedeniyle ÖFK'ların zor bir süreç yaşadığını kaydeden Asya Finans Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Ali Akben, Bankacılık Yasa Tasarısı'na eklenen bir madde ile "güvence" sisteminin kurulduğunu kaydetti. Akben, "Bankalar Birliği gibi Özel Finans Kurumları Birliği kurulacak. Güvence Fonu birlik bünyesinde oluşturulacak. Nasıl ki zor durumda olan bankalar önce TMSF'na devrediliyorsa herhangi bir sorun halinde bir özel finans kurumu önce Fon'a devredilecek, ardından da tasfiye sürecine girecek" dedi.

Okan MÜDERRİSOĞLU