  
IMF kontrolü sıkılaştırıyor...
Türkiye'nin ev ödevini zamanında tamamlayamaması nedeniyle onayı 5 gün geciken Uluslararası Para Fonu (IMF) ile 14,3 milyar dolarlık mali yardımı içeren stand - by anlaşması için artık geri sayım başlamış durumda.
Aslında normal olarak IMF İcra Direktörleri Kurulu'nun 10 Mayıs günü toplanarak anlaşmayı onaylaması ve ertesi gün de 4 milyar dolarlık ilk kredi diliminin Merkez Bankası'nın hesaplarına geçmesi bekleniyordu. Ancak Bankalar Kanunu değişikliği ve Telekom yasaları yetiştirilemediği için anlaşma 15 Mayıs'a ertelendi.
Dün yapılan Bakanlar Kurulu toplantısı ve ardından da liderler zirvesinde varılan mutabakatlar çerçevesinde söz konusu iki yasa üzerinde de tam mutabakata varıldığı için artık anlaşmanın önünde herhangi bir engel görünmüyor. Meclis'in gerçekleştireceği yoğun bir çalışma programı ile her iki yasanın da hafta sonuna kadar geçmesi bekleniyor.
Bu iki yasa ve temel gıda dışındaki KDV oranlarını birer puan arttıran kararname yürürlüğe girdiğinde artık IMF anlaşmasının bütün ön koşulları tamamlanmış oluyor.
Fonların tasfiyesi şart
Ön koşullar tamamlanıyor, ancak yapılması gerekenler bununla bitmiyor. Geçen dönemdeki başarısızlığın ardından bu kez, reform programının aksaksız devamı için IMF işi çok daha sıkı tutuyor.
Onun için 14,3 milyar dolarlık kredinin ilk dilimi olan 4 milyar dolar anlaşmanın onayı ile birlikte hemen serbest bırakılacak. Geri kalan yaklaşık 10 milyar dolar için de her taksit ödemesinde hükümetin niyet mektupları ile verdiği taahhütlerin yerine getirilip getirilmediğine bakılacak.
Örneğin, haziran ayında verilecek olan 2 milyar dolarlık ikinci dilim kredi serbest bırakılmadan önce fonların kapatılmasına ilişkin yasa ile Borçlanma Kanunu'nun çıkıp çıkmadığına bakılacak.
Ardından Tütün Kanunu, İhale Kanunu ve tarım reformuna ilişkin önemli kanun değişiklikleri var. Ve bütün bu düzenlemelerin de bu yıl sonuna kadar tamamlanması gerekiyor.
Performans kriterleri
Bu arada anlaşma ile getirilen performans kriterlerine de harfiyen uyulması önem taşıyor. Bütçe gelir ve harcamaları, parasal genişleme ve ödemeler dengesi ile iç ve dış borçlanma limitlerinin tutturulması da anlaşmanın yürütülebilmesinin temel koşulları arasında yer alıyor.
Bu kriterlere uyulup uyulmadığının kontrolü için yıl sonuna kadar IMF heyeti, ilki bu ay sonunda, ikincisi temmuzda, üçüncüsü eylülde ve dördüncüsü de aralık ayında olmak üzere Ankara'ya toplam dört ziyaret yapacak. Kredi dilimlerinin serbest bırakılması da bu ziyaretler sırasında hazırlanacak olumlu raporlara bağlı.
Bu arada IMF ile ilişkilerde kritik önem taşıyan bir başka konu da 470 bin işçiyi kapsayan kamu toplu iş sözleşmeleri. Bu konuda Türk - İş ile aylardan beri sürdürülen görüşmelerde şu ana kadar olumlu bir noktaya gelinebilmiş değil.
İşçi ücretleri
Türk - İş, muhtemelen, hükümeti ve siyasetçileri sokak tepkisiyle korkutarak geçmiş toplu sözleşmelerde olduğu gibi yüksek oranlı ücret zamlarını alabileceğini umuyor. Ancak hükümetin IMF'e verdiği sözler çerçevesinde kamu işçilerine hükümetin verebileceği en yüksek ücret artışı, birinci altı ay için yüzde 18 civarında olacak, bu da 2002 yılında öderecek ve ikinci, üçüncü, dördüncü altışar aylık ücret zamlarının hesaplanmasında dikkate alınmayacak. Bu zamma ilişkin ödeme, ve bordrolara da 2002 yılında yansıtılacak. İkinci, üçüncü ve dördüncü altışar aylık zam oranları da hedef enflasyon kadar olacak.
Devlet Bakanı Kemal Derviş'in de söylediği gibi artık bu işin şakası yok. IMF ile bu yeni anlaşma yapıldıktan sonra geçmiş dönemlerde olduğu gibi, hükümetin reformları savsaklama, işi sulandırma lüksü bulunmuyor bu kez. Çünkü sağlanan bu 14,3 milyar dolarlık yeni kredi Türkiye'nin artık son şansı...
|
Magazin
