  
Bir gazetenin hayatı
İtalya'nın en etkili gazetesi Corriere della Sera geçen hafta 125'inci yaşını kutladı. Bir insanın hayatı gibi, Corriere della Sera'nın hayatı da iniş çıkışlar, iyi ve kötü günlerle dolu. Utanç verici günleri de var. İtalya'nın 125 yılı, aynen bu gazetenin de hayatına yansıyor.
İtalyan birliğinin sağlanmasından dört yıl sonra Milano'da tekstil ağırlıklı bir grubun desteğiyle kurulur Corriere della Sera. İlk yayın yönetmeni Eugenio Torelli-Viollier, gazeteciliği Paris'te Alexandre Dumas'nın yanında öğrenmiştir.
Viollier, gazetenin ilk sayısında ilkelerini şöyle anlatır: "Önce muhafazakârız, sonra ılımlıyız... Nefret ettiğimiz bir şey varsa, o da her konuya baştan yönetime muhalif ya da destekler açıdan bakan tez gazeteciliğidir. Objektif olmak istiyoruz. Senin, halkın, bizim sevgi ve nefretlerimizle pek ilgilenmediğini, herşeyden önce doğru olarak bilgilenmek istediğini hep hatırlayacağız. En yakın dostlarımız karşısında bile muhakeme özgürlüğümüzü korumak istiyoruz..."
Faşizm ve gazete
Gazete 3 bin basılıyordu, Viollier 1898'de öldüğünde ise tiraj 100 bine ulaşmıştı. Bu arada kurucu grup mali sıkıntı geçirdiği için gazetenin sahibi Crespi ailesi olmuştu.
Luigi Albertini döneminde Corriere'nin tirajı 600 bine yükseldi. Gazete artık İtalya'nın en etkili gazetesiydi ve yükselen faşizmle mücadele ediyordu. Mussolini'nin gazetesi hiçbir zaman Corriere kadar etkili olamıyordu. 1925'te Mussolini iktidara geldi, Albertini ve kadrosu görevden uzaklaştırıldı, yerlerine faşist parti yakını gazeteciler getirildi. Bu dönemin bir utancı, tüm Yahudi kökenli çalışanların atılmasıydı.
Gazete faşist yönetime yakındı, ama savaş röportajları yazan ve savaş dehşetinin en iyi yazarlarından biri olan Malaparte, gazetenin en önemli muhabiri olarak çalışmayı sürdürüyordu. Faşist yönetim onu da yasakladı ve Malaparte, "hiç bir zaman cepheye gitmediği, bütün yazılarını Capri'deki sayfiye evinde yazdığı" ilan edilerek halkın gözünde karalanmaya çalışıldı.
Terör ve gazete
Gazete savaş döneminde Mussolini'yi desteklemeye devam ediyordu. Geceleri el ayak çekildiğindeyse yeraltındaki İtalyan Komünist Partisi'nin, hepsi Corriere çalışanları olan yayın grubu, l'Unita'yı gizlice burada hazırlıyordu. Faşizm döneminde l'Unita bu şekilde çıktı.
Savaştan sonra gazete eski sahiplerine verildi, faşistlerin yasakladığı gazeteciler döndüler ve Corriere ülkenin etkili gazeteleri arasındaki yerini aldı.
1970'lerde İtalya'da "Kızıl Tugaylar"ın terörü tırmanır, ülke siyasi ve toplumsal kaos yaşarken Corriere'nin yazar ve gazetecilerine hem soldan hem sağdan saldırılıyordu. Kızıl Tugaylar'ın etkisindeki sol kamuoyu gazeteyi "faşistlerle işbirliği"yle, sağ kamuoyu da "teröre destek"le suçluyordu. Gazete ve gazeteciler de sadece habercilik görevlerini objektif olarak yaptıklarını anlatmaya çalışıyorlardı. Bu dönemde çok sayıda gazeteci terörün hedefi oldu.
1981'de "P2 Locası" skandalı da Corriere'yi sarstı. Bu Mason locası çerçevesindeki faaliyet, paramiliter bir yeraltı örgütlenmesine dönüşmüştü. Olayın bir yanı, Vatikan'ın da karıştığı büyük bir kara para skandalıydı. İtalya'da "temiz eller"in başlangıcı olarak kabul edilen bu skandala Corriere de karıştı. Gazetenin hissedarlarından biri ve bir genel müdür P2'nin önemli mensuplarındandı.
Temiz eller ve gazete
Bu sarsıntının ardından Corriere'de yeni bir ortaklık yapısı oluştu, Agnelli ailesi yapıya katıldı. O çalkantılı dönemde Corriere'nin sütunlarında P2 skandalıyla ilgili en ayrıntılı haberler, araştırmalar yayınlandı.
Corriere della Sera bugün 800 binlik tirajıyla İtalya'nın en etkili gazetesi olmayı sürdürüyor. Bu, Avrupa'daki "referans" gazetelerinin ulaştığı en yüksek tirajdır.
Hareketli bir insanın hayatı kadar iniş çıkışlarla dolu bir 125 yılın sonunda yine güçlü bir gazete, yıkılmayan bir gazetecilik dimdik duruyor.
İngiltere'de gazete tirajları
(Parantez içindekiler kuruluş yılı)
The Sun (1964) 4.100.000
Daily Mirror (1903) 2.500.000
Daily Mail (1896) 2.100.000
Daily Express (1900) 1.250.000
Daily Telegraph (1855) 1.050.000
The Times (1785) 700.000
Daily Star (1978) 670.000
The Guardian (1821) 400.000
Financial Times (1888) 350.000
The Independent (1986) 280.000
|
Magazin
