Önce Kasım krizi ortada IMF'nin destek verdiği bir program varken ortaya çıktı.
Şubat krizi kasım ayındaki kriz tecrubesine sahipken ve döviz rezerlerimiz 28.5 milyar dolar gibi rekor bir düzeydeyken patlak verdi.
Kemal Derviş üç ortaklı koalisyon hükümetinin krizleri önleyememesi ve doğru yönetememesi sonucu hükümete dördüncü ortak gibi devreye sokuldu. Çoğumuzun aklının bir köşesinde "Bu adama da iş yaptırmazlar, çelmelerler" diye bir kuşku zaten vardı. Ancak dış kaynağı getirmek için hükümet ortaklarının başlangıçta Derviş'e yardım edecekleri ve en azından tahammül edecekleri bekleniyordu.
Böylece Derviş'le bir ayı aşkın oyalandık.
* Üç önemli gelişme- Son üç gündür işler daha bir tuhaflaştı.
* Kemal Derviş Amarika'dayken "15 Nisan'a kadar 15 kanun" diye ortaya çıktı. Bu belki mali yardımı yapacak olan karşı tarafın isteği. Belki Derviş'in taktiği.
Ancak önümüzde böyle bir takvim var. Bu takvimin gerçekleştirilmesi imkansız değil, ancak zor. Bu nedenle de mali piyasaları önceki günden itibaren müthiş şekilde germiş bulunuyor.
* Bu takvim aynı zamanda hükümet-Derviş çatışmasını ortaya çıkardı. Hükümet ortakları Bahçeli'den başlamak üzere 15 güne 15 kanunun sığdırılamayacağını söylüyor. Yani şimdiye kadar koalisyonun üç ortağı yanında Kemal Derviş dördüncü ortak gibi duruyordu. Şimdi artık Derviş ve diğerleri var. Beklenen çatışma çok erken başladı.
* Dış yardım konusunda ayaklar iyice yere basmaya başladı. 30-40 milyar dolarlık rakam 10-12 milyar dolara indi. Bu miktarda bir mali yardımın alınması elbette büyük başarı ve Türkiye'yi rahatlatır. Ancak yabancılara atfedilen yardım miktarında azalma olduğu da kesin.
* Borsada tarihi düşüş- Şubat ayından beri ürettiğimiz çözüm 15 Nisan'a kadar sonuçlanmak durumunda. Yoksa başarısızlığa uğrayacak ve daha büyük bir kirizle karşı karşıya kalabileceğiz.
Bu dehditlerin etkisi yanında Merkez Bankası'nın dün satacağı döviz miktarını açıklaması ve bu miktarı çok sınırlı tutması kurları fırlattı. Dolar yaklaşık yüzde 10 artarak 1.100 bin lira civarına çıktı.
Faizler Merkez Bankası'nın tutumu nedeniyle düşük kaldı.
Hem siyasi etkenler hem de mali piyasalardaki gelişmeler sonucu borsa tarihi düzeylerine geriledi. Seans içinde 7.068 puana inen endeks dolar bazında 0.66 ile 2.5 yıl öncesi durumuna geri döndü. Endeks en son 8 Ekim 1998'de 0.67 cente inmişti. Borsanın 20 Mart'ta 8.918 puandan başladığı düşüşü dün seans içinde en düşük 7.068'e inerek yüzde 20.7'ye vardı. Dolar endeksinin 18 Ocak 2000'de rekor seviyesi olan 3.79 cent düzeyine göre kaybı yüzde 82.58 düzeyine vardı.
* Yasalar bahane mi?- Çıkartılacak yasaların içeriğine bakınca çok acilmiş gibi görünmüyor. Bu sanki bizim önümüze zorluk çıkarmak için konulmuş gibi geliyor. Sanki"Ağzınla kuş tut öyle gel" denilmek isteniyor. Krizin çıkmasını önleyemeyen hükümet bakalım bu testi geçebilecek mi?
* Sonuç- "Bir şeyleri değiştirmek isteyen insan önce kendinden başlamalıdır" Sokrates n
Magazin
